Üniversite Öğrencilerinin Yeşil Ekonomiye İlişkin Epistemolojik Düzeyleri (Amasya Üniversitesi Örneği)

Öz

Bu araştırma, üniversite öğrencilerinin yeşil ekonomi kavramına ilişkin epistemolojik düzeylerini incelemektedir. Nitel araştırma desenlerinden fenomenoloji yöntemiyle yürütülen çalışmada, 28 öğrenciyle yarı yapılandırılmış görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Bulgular, öğrencilerin yeşil ekonomiyi genellikle çevresel sürdürülebilirlik, doğa koruma ve gelecek nesillerin refahı ekseninde tanımladığını göstermektedir. Katılımcıların epistemolojik düzeyleri, kullandıkları bilgi kaynaklarıyla doğrudan ilişkilidir; akademik ve disiplinler arası kaynaklara başvuran öğrenciler daha yüksek düzeyde kavramsal derinlik sergilemektedir. Bilgiye dijital araçlarla erişimin yaygınlaştığı dijital çağda, bilgi kaynağının niteliği çevresel okuryazarlık açısından belirleyici hâle gelmiştir. Katılımcıların büyük çoğunluğu yeşil ekonominin gelecekte çevresel ve ekonomik gereklilikler doğrultusunda önem kazanacağını belirtmiştir. Araştırma, eleştirel dijital okuryazarlığın çevre eğitiminin ayrılmaz bir parçası olması gerektiğini vurgulamaktadır.

Anahtar Kelimeler

• Epistemolojik düzey
• Yeşil ekonomi
• Çevresel okuryazarlık
• Sürdürülebilirlik

University Students’ Epistemological Levels Regarding the Green Economy (The Case of Amasya University)

Öz

This study explores university students’ epistemological levels concerning the concept of the green economy. Utilizing a phenomenological design within a qualitative research framework, semi-structured interviews were conducted with 28 participants. The findings reveal that students predominantly conceptualize the green economy through themes of environmental sustainability, ecological preservation, and intergenerational well-being. Epistemological orientation was found to be closely linked to the nature of information sources accessed; students engaging with academic and interdisciplinary materials demonstrated greater conceptual sophistication. In the context of the digital era, where information is increasingly obtained through technological platforms, the credibility and depth of these sources have become critical determinants of environmental literacy. Most participants indicated that the green economy will become increasingly relevant in response to pressing environmental and economic challenges. The study highlights the imperative of embedding critical digital literacy into environmental education to foster informed and reflective engagement with sustainability issues.

Anahtar Kelimeler

• Epistemological development
• Green economy
• Environmental literacy
• Sustainability

Kaynakça

1. Acer, A., & Karagöz Taşkın, İ. B. (2020). Çevreye Duyarlı ve Yeşil Tüketici: Üniversite Öğrencilerine Yönelik Bir Araştırma. Ömer Halisdemir Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi,13(2), 260-276.
2. Akagündüz, H. A. (2022). Sürdürülebilir Kalkınma Yolunda Yeşil Ekonomi: Türkiye Üzerine Ampirik Bir Çalışma. Yüksek Lisans Tezi. Bursa: Bursa Uludağ Üniversitesi.
3. Aminrad, Z., Zakaria, S. Z. B. S., & Hadi, A. S. (2011). Influence of Age and Level of Education on Environmental Awareness and Attitude: Case Study on Iranian Students in Malaysian Universities. The Social Sciences, 6 (1), 15-19.
4. Ay, C., & Ecevit, Z. (2005). Çevre Bilinçli Tüketiciler. Akdeniz İ.İ.B.F. Dergisi, 5(10), 238-263.
5. Aydın, F. (2011). Üniversite Öğrencilerinin ‘Çevre’ Kavramına İlişkin Metaforik Algıları. Doğu Coğrafya Dergisi 16 (26), 25-44.
6. Castells, M. (2000). The Rise of the Network Society (2nd ed.). Oxford: Blackwell Publishing.
7. Creswell, J. W. (2013). Qualitative Inquiry and Research Design: Choosing Among Five Approaches (3rd ed.). CA: SAGE Publications.
8. Çabuk, B., & Karacaoğlu, Ö. C. (2003). Üniversite Öğrencilerinin Çevre Duyarlılıklarının İncelenmesi. Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi Dergisi, 36 (1-2), 189-198.

9. Çakmak, A. Ç., & Özkan, B. (2016). Üniversite Öğrencilerinin Ekolojik Farkındalıkları İle Yeşil Tüketim Alışkanlıklarının Farklı Değişkenler Perspektifinden Karşılaştırılması: İnteraktif Bir Uygulama. İnsan ve Toplum Bilimleri Araştırmaları Dergisi, 5(8), 3144-3170.
10. Dagiliūtė, R., Liobikienė, G., & Minelgaitė, A. (2018). Sustainability at Universities: Students’ Perceptions from Green and Non-green Universities. Journal of Cleaner Production, 181, 473-482. http://dx.doi.org/10.1016/j.jclepro.2018.01.213
11. Demirtaş, N., Akbulut, M. C., & Özşen, Z. S. (2018). Üniversite Öğrencilerinin Çevre Okuryazarlığı Üzerine Bir Araştırma: Beypazarı Meslek Yüksekokulu Örneği. Anadolu Çevre ve Hayvancılık Bilimleri Dergisi, 3 (1), 27-33.
12. Dülgeroğlu, İ., Başol, O., & Öztürk Başol R. (2016). Genç Tüketicilerin Yeşil Tüketim Davranışı: Uluslararası Algı Farklılıkları. Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 8(15), 1-16.
13. Erdal, H., Erdal, G., & Yücel, M. (2013). Üniversite Öğrencilerinin Çevre Bilinç Düzeyi Araştırması: Gaziosmanpaşa Üniversitesi Örneği. Gaziosmanpaşa Bilimsel Araştırma Dergisi, 4, 57-65.
14. Glaser, B. G., & Strauss, A. L. (1967). The Discovery of Grounded Theory: Strategies for Qualitative Research. Chicago: Aldine Publishing.
15. Gül, S., Aydoğmuş, M., Çobanoğlu, İ. H., & Türk, H. (2018). Üniversite Öğrencilerinin Çevre Bilinçlerinin İncelenmesi: Ondokuz Mayıs Üniversitesi Örneği. Gazi Eğitim Bilimleri Dergisi, 4 (3), 13-28.
16. Gürbüz, H., & Çakmak, M. (2012). Biyoloji Eğitimi Bölümü Öğrencilerinin Çevreye Yönelik Tutumlarının İncelenmesi. Dicle Üniversitesi Ziya Gökalp Eğitim Fakültesi Dergisi, 19, 162-173.
17. Hofer, B. K., & Pintrich, P. R. (1997). The Development of Epistemological Theories: Beliefs about Knowledge and Knowing and Their Relation to Learning. Review of Educational Research, 67(1), 88-140.
18. Jacobs, M. (1991). Green Economy: Environment, Sustainable Development and the Politics of the Future. London: Pluto Press.
19. Karaca, Ş. (2013). Tüketicilerin Yeşil Ürünlere İlişkin Tutumlarının İncelenmesine Yönelik Bir Araştırma, Ege Akademik Bakış, 13(1), 99-111.
20. Karataş, A. (2014). Çevre Sorunlarına Yönelik Bir Çözüm Aracı Olarak Yükseköğretimde Çevre Eğitimi. 2. Uluslararası Ahlak ve Çevre Sempozyumu, 24-26 Kasım, 2014, Adıyaman, Türkiye, Sempozyum Kitabı, 418-425.
21. Kaya, S., & Yıldız, M. (2020). Üniversite Öğrencilerinin Çevre Sorunlarına İlişkin Farkındalık Düzeyleri. Ege Eğitim Dergisi, 21(2), 288-308.
22. Kılıç, S., & İnal, M. E. (2010). Yüksek Öğretimde Çevre Eğitimi Alan ve Almayan Öğrencilerde Çevre Bilinci: Niğde Üniversitesi Örneği. Niğde Üniversitesi İİBF Dergisi, 3 (2), 70-83.
23. Kollmuss, A., & Agyeman, J. (2002). Mind the Gap: Why Do People Act Environmentally and What are the Barriers to Pro-Environmental Behavior? Environmental Education Research, 8(3), 239–260.
24. Kopnina, H. (2014). Future Scenarios and Environmental Education. The Journal of Environmental Education, 45(4), 217–231.
25. Kurt Konakoğlu, S. S. (2020). Üniversite Öğrencilerinin Çevre Konularında Farkındalık, Bilinç ve Duyarlılık Seviyesinin Belirlenmesine Yönelik Bir Çalışma: Amasya Üniversitesi Kentsel Tasarım ve Peyzaj Mimarlığı Bölümü Örneği. Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi, 11(2), 130-141.
26. Kuşat, N. (2013). Yeşil Sürdürülebilirlik İçin Yeşil Ekonomi: Avantaj ve Dezavantajları - Türkiye İncelemesi. Journal of Yasar University, 29 (8), 4896-4916.
27. Landis, J. R., & Koch, G. G. (1977). The Measurement of Observer Agreement for Categorical Data. Biometrics, 33(1), 159-174.
28. Li, M. L. (2020) Review of Consumers’ Green Consumption Behavior. American Journal of Industrial and Business Management, 10, 585-599. http://dx.doi.org/ 10.4236/ajibm.2020.103039 
29. Lincoln, Y. S., & Guba, E. G. (1985). Naturalistic Inquiry. Newbury Park, CA: Sage Publications.
30. Livingstone, S., & Helsper, E. J. (2007). Gradations in Digital Inclusion: Children, Young People and the Digital Divide. New Media & Society, 9(4), 671-696.
31. Maffia, A. M. C., Silva, E., & Jacovine, L. A. G. (2011). Environment and Environmental Awareness: How University Students Conceive and Act. Acta Scientiarum: Biological Sciences, 33 (2), 209-214.
32. McKeown-Ice, R. (2000). Environmental Education in the United States: A Survey of Preservice Teacher Education Programs. The Journal of Environmental Education, 32 (1), 4-11.
33. Merriam, S. B. (2013). Nitel Araştırma: Desen ve Uygulama için Bir Rehber. SelahattinTuran (Çev.). Ankara: Nobel Yayıncılık.
34. Muis, K. R. (2004). Personal Epistemology and Mathematics: A Critical Review and Synthesis of Research. Review of Educational Research, 74(3), 317-377.
35. OECD (2012). Green Growth and Sustainable Development: A Policy Framework. Organisation for Economic Co-operation and Development.
36. Oğuz, D., Çakçı, I., & Kavas, S. (2010). Environmental Awareness of University Students in Ankara, Turkey. African Journal of Agricultural Research, 5 (19), 2629-2636.
37. Oğuz, D., Çakçı, I., & Kavas, S. (2011). Yüksek Öğretimde Öğrencilerin Çevre Bilinci. Süleyman Demirel Üniversitesi Orman Fakültesi Dergisi, 12, 34-39.
38. Özçağ, M., & Hotunluoğlu H. (2015). Kalkınma Anlayışında Yeni Bir Boyut: Yeşil Ekonomi. CBÜ Sosyal Bilimler Dergisi, 13(2), 304-324.
39. Özdemir, O., Yıldız, A., Ocaktan, E., & Sarışen, Ö. (2004). Tıp Fakültesi Öğrencilerinin Çevre Sorunları Konusundaki Farkındalık ve Duyarlılıkları. Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Mecmuası, 57 (3): 117-127.
40. Özden, M. (2008). Environmental Awareness and Attitudes of Student Teachers: An Empirical Research. International Research in Geographical and Environmental Education, 17 (1), 40-55.
41. Özen, R., & Özen, A. (2017). Fırat Üniversitesi Veteriner Fakültesi Öğrencilerinin Çevre Sorunları Konusunda Görüşleri Üzerine Bir Çalışma. Kocatepe Veterinary Journal, 10 (4), 247-255.
42. Özil, E., Uğursal, V. İ., Akbulut, U., & Özpınar, A. (2008). Renewable Energy and Environmental Awareness and Opinions: A survey of University Students in Canada, Romania, and Turkey. International Journal of Green Energy, 5 (3), 174-188.
43. Panth, M. K., Verma, P., & Gupta, M. (2015). The Role of Attitude in Environmental Awareness of Under Graduate Students. Journal of Research in Humanities and Social Studies, 2 (17), 55-62.
44. Patton, M. Q. (2014). Nitel Araştırma ve Değerlendirme Yöntemleri. M. Bütün ve S. B. Demir (Çev.). Ankara: Pegem Akademi.
45. Pearce, D., Markandya, A. ve Barbier, E. (2013). Blueprint 1: For a Green Economy. London: Routledge.
46. Perry, W. G. (1970). Forms of Intellectual and Ethical Growth in the College Years: A Scheme. New York: Holt, Reinhart, & Wilson.
47. Ramirez, M. (2006). Sustainability in the education of industrial designers: the case for Australia. International Journal of Sustainability in Higher Education, 7 (2), 189-202.
48. Redecker, C. (2017). European Framework for the Digital Competence of Educators: DigCompEdu. Publications Office of the European Union.
49. Sarıcı, R., & Erikli, S. (2022). Yeşil Ürün, Yeşil Ekonomi, Yeşil Üretim ve Sürdürülebilirlik Kapsamında Yapılan Araştırmalara Yönelik İçerik Analizi. AHBVÜ Turizm Fakültesi Dergisi, 25(1), 98-119.
50. Sarıtaş, A. (2018). Gençlerin Yeşil Ürünlere İlişkin Tutumlarının Bazı Demografik Değişkenlere Göre İncelenmesi. Türkiye Sosyal Araştırmalar Dergisi, 22(2), 557-580.
51. Segalàs, J., Ferrer-Balas, D., Svanstrom, M., Lundqvist, U., & Mulder, K. F. (2009). What Has to Be Learnt for Sustainability? A Comparison of Bachelor Engineering Education Competences at Three European Universities. Sustainability Science, 4 (1), 17-27.
52. Sterling, S. (2001). Sustainable Education: Re-visioning Learning and Change. Green Books, Bristol: Schumacher Briefings.
53. Talay, İ., Gündüz, S., & Akpınar, N. (2004). On the Status of Environmental Education and Awareness of Undergraduate Students at Ankara University, Turkey. International Journal of Environment and Pollution, 21 (3), 293-308.
54. Ucal, M. (2017). Yeşil Ekonomi Metodolojisi ve Felsefesi: Yeşil Büyüme ve Sürdürülebilir Kalkınma. İçinde: M. Ucal (Ed.), Yeşil Ekonomi   Yeşil Büyüme (s.76-93). İstanbul: Fersa Matbaacılık.
55. UNEP (2011). Towards a Green Economy: Pathways to Sustainable Development and Poverty Eradication. United Nations Environment Programme.
56. UNEP (2015). Sustainable Consumption and Production: A Handbook for Policy Makers. UN Environment Programme.
57. Uzun, N., & Sağlam, N. (2007). Ortaöğretim Öğrencilerinin Çevreye Yönelik Bilgi ve Tutumlarına “Çevre ve İnsan” Dersi ile Gönüllü Çevre Kuruluşlarının Etkisi. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 33, 210-218.
58. Victor, P. A., & Jackson, T. (2012). A Commentary on UNEP's Green Economy Scenarios. Ecological Economics, 77, 11-15.
59. WCED (1987). Our Common Future. Oxford University Press
60. Wong, K. (2003). The Environmental Awareness of University Students in Beijing, China. Journal of Contemporary China, 12 (36), 519-536.
61. Yaylı, H., & Berk, Z. (2010). Kentsel Çevre Sorunlarına Karşı Bir Çözüm Önerisi: Akıllı Binalar. Kent ve Toplum, 1, 97-107.
62. Yıldırım, A., & Şimşek, H. (2022). Sosyal Bilimlerde Nitel Araştırma Yöntemleri (12. Baskı). Ankara: Seçkin Yayıncılık.
63. Yılmaz, A., Morgil, F. İ., Aktuğ, P., & Göbekli, İ. (2002). Ortaöğretim ve Üniversite Öğrencilerinin Çevre, Çevre Kavramları ve Sorunları Konusundaki Bilgileri ve Öneriler. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 22 (22), 156-162.
64. Yılmaz, V., & Arslan, T. (2011). Üniversite Öğrencilerinin Çevre Koruma Vaatleri ve Çevre Dostu Tüketim Davranışlarının İncelenmesi. Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 11(3), 1-10.
65. Yüksel Acı, E., & Sezgin, F. H. (2022). Yeşil Ekonomi Perspektifinden Üniversite Öğrencilerinde Yeşil Tüketime Yönelik Tutumun Demografik Özellikler Açısından Değerlendirilmesi. Bilim-Teknoloji-Yenilik Ekosistemi Dergisi, 3(1), 23-33.