Çeşitlilik Yönetimi Politikalarının Örgütsel Bağlılık Üzerindeki Etkisi: Sistematik Literatür Taraması ve Niteliksel Meta-Sentez
Öz
Çeşitlilik yönetimi, iş gücünde yaş, cinsiyet, etnik köken, engellilik, eğitim ve inanç farklılıklarının örgütlerde adil, kapsayıcı ve eşitlikçi politikalarla yönetilmesini ifade etmektedir. Bu tür uygulamalar, çalışanların aidiyet duygusunu güçlendirmekte, psikolojik güvenliği artırmakta ve örgütsel bağlılığa katkı sağlamaktadır. Örgütsel bağlılık kavramı, bireyin çalıştığı kuruma yönelik aidiyet hislerini, kurumsal amaçlarla özdeşleşme düzeyini ve örgütte kalma isteğini yansıtmaktadır. Bu çalışmanın amacı, Türkiye’de yürütülen araştırmalara dayalı olarak çeşitlilik, eşitlik ve kapsayıcılık (DEI) politikalarının örgütsel bağlılık üzerindeki etkilerini sistematik bir literatür taraması ve niteliksel meta-sentez yoluyla incelemektir. Çalışmada Web of Science, SCOPUS, DergiPark ve YÖK Ulusal Tez Merkezi veri tabanlarında 2015–2025 yılları arasında yayımlanmış nicel araştırmalar taranmıştır. PRISMA kriterlerine göre yürütülen süreç sonucunda beş çalışma analize dahil edilmiştir. Bulgular, çeşitlilik yönetimi politikaları ile örgütsel bağlılık arasında pozitif ve anlamlı ilişkiler bulunduğunu göstermektedir. Kamu ve özel sektör araştırmaları, bu ilişkinin farklı bağlamlarda da geçerli olduğunu ortaya koymaktadır. Genel olarak, çeşitliliğin etkin yönetiminin örgütsel bağlılığın alt boyutları (duygusal, normatif ve devam bağlılığı) üzerinde anlamlı düzeyde etkili olduğu sonucuna ulaşılmıştır.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Adams, J. S. (1965). Inequity in social exchange. Advances in Experimental Social Psychology, 2, 267–299. https://doi.org/10.1016/S0065-2601(08)60108-2
- Allen, N. J. (2016). Commitment as a multidimensional construct. J. P. Meyer (Ed.), Handbook of employee commitment (ss. 28–42). Edward Elgar Publishing.
- Allen, N. J., & Meyer, J. P. (1990). The measurement and antecedents of affective, continuance and normative commitment to the organization. Journal of Occupational Psychology, 63(1), 1–18. https://doi.org/10.1111/j.2044-8325.1990.tb00506.x
- Ashikali, T., & Groeneveld, S. (2015). Diversity management in public organizations and its effect on employees' affective commitment. Public Personnel Management, 44(1), 28–47. https://doi.org/10.1177/0734371X13511088
- Barney, J. (1991). Firm resources and sustained competitive advantage. Journal of Management, 17(1), 99– 120. https://doi.org/10.1177/014920639101700108
- Bass, B. M. (1985). Leadership and performance beyond expectations. Free Press. Becker, H. S. (1960). Notes on the concept of commitment. American Journal of Sociology, 66(1), 32–40. https://doi.org/10.1086/222820
- Cho, S., & Mor Barak, M. E. (2008). Understanding of diversity and inclusion in a perceived homogeneous culture. Administration in Social Work, 32(4), 100–126. https://doi.org/10.1080/03643100802293842
- Chung, B. G., Ehrhart, K. H., Shore, L. M., Randel, A. E., Dean, M. A., & Kedharnath, U. (2020). Work group inclusion: Test of a scale and model. Group & Organization Management, 45(1), 75–102. https://doi.org/10.1177/1059601119839858
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
İnsan Kaynakları ve Endüstriyel İlişkiler (Diğer)
Bölüm
Sistematik Derlemeler ve Meta Analiz
Yazarlar
Çağatay Sükan
0000-0002-9298-9842
Türkiye
Yayımlanma Tarihi
2 Temmuz 2026
Gönderilme Tarihi
19 Kasım 2025
Kabul Tarihi
4 Mayıs 2026
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2026 Cilt: 16 Sayı: 2