Resimli Cerrahiyye-i İlhaniyye Nüshalarının Osmanlı Resim Sanatı Açısından İncelenmesi

Ruhi Konak; Ayşenur Ateşgöz

Resimli Cerrahiyye-i İlhaniyye Nüshalarının Osmanlı Resim Sanatı Açısından İncelenmesi

Öz

Günümüze ulaşan erken tarihli Osmanlı resim sanatı örnekleri 15. yüzyıla tarihlendirilmektedir. Dolayısıyla, Osmanlı resim sanatına ilişkin ilk nitelikli resimler Fatih Sultan Mehmet Dönemine aittir. Bu dönemde üretilmiş ve günümüze ulaşmış olan resimlerin bir bölümü, Sabuncuoğlu Şerafettin tarafından ilk nüshası Sultana sunulmak üzere hazırlanan Cerrahiyye-i İlhaniyye adlı resimli el yazmasının iki nüshasında yer almaktadır. El yazmasının bu iki nüshası dışında, yayınlarda, 17. yüzyılda resimlendirildiği düşünülen üçüncü bir nüshası da günümüze ulaşmıştır. Resimli üç nüshası bulunan Cerrahiyye-i İlhaniyye elyazmasının erken tarihli nüshalarındaki resimler, sanatsal açıdan başarılı örnekler olmamakla birlikte, bir sanatçı tarafından yapılmış olduklarını söylemek de oldukça iyimser bir yaklaşım olacaktır. Ancak bu resimler fazlaca bilgi ve belgesi günümüze gelmemiş olan Erken Dönem Osmanlı resim sanatının temsili açısından önemlidir. Ayrıca bu resimler, bir cerrahın kitabında kullanmak üzere ürettiği resimlere rastlanan ortamda, başkaca resim sanatçılarının bulunması ihtimalini güçlendirmesi açısından da dikkate değerdir. Erken tarihli örneklere nazaran daha gelişmiş bir kompozisyon düzeni ve uygulama teknikleri açısından daha başarılı örnekleri barındıran üçüncü nüshadaki resimleri, 17. yüzyıl Osmanlı resim sanatı bağlamında bir sanatçıya atfetmek mümkün değildir. Mevcut bilgiler doğrultusunda bu resimlerin ilgili dönemde yaşamış ismi ve diğer eserleri bilinmeyen bir sanatçıya ait olduğu söylenebilir. Makalede, Cerrahiyye-i İlhaniyye el yazmasının üç nüshasındaki resimlerin karşılaştırmalı olarak değerlendirilmesi ve bu bağlamda Paris Bibliotheque National’de (Supplement Turc, No:693), Millet Yazma Eser Kütüphanesi’nde (Ali Emir, No:79), İstanbul Üniversitesi İstanbul Tıp Fakültesi ve Etik Anabilim Dalı Kütüphanesi’inde (No:35) saklanan nüshalardaki resimlerin Osmanlı resim sanatı açısından incelenmesi amaçlanmıştır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

Acar, H. V. (2015). Yazılışının 550. Yılında Cerrahiyetü’l-Haniyye Hakkında Scı-E Kapsamındaki Dergilerde Yayınlanan Türkiye Kaynaklı Makaleler, Lokman Hekim Dergisi, 5(2):37-44.
Adıvar, A.A. (1982). Osmanlı Türklerinde İlim. İstanbul: Remzi Kitabevi.
Aydüz, S. (2016). Osmanlı Biliminin Öncüleri. İstanbul: Timaş Yayınları.
And, M. (2004). Osmanlı Tasvir Sanatları: Minyatür 1. İstanbul: Türkiye İş Bankası Yayınları.
Bayat, A. H. (1993). Cerrahiyye-i İlhaniyye. TDV İslam Ansiklopedisi, 420. 11 Mayıs 2021 tarihinde https://islamansiklopedisi.org.tr/cerrahiyye-i-ilhaniyye adresinden erişildi.
Bayat, A. H. (2016). Tıp Tarihi. İstanbul: Zeytinburnu Belediyesi Kültür Bakanlığı Yayınları.
Canda, M. Ş. (2005). Türkiye’de Nöropatolojinin Gelişimi Dünden Bugüne, Türkiye Ekopatoloji Dergisi, 11(3), 97.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

-

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Ruhi Konak Bu kişi benim
0000-0003-2936-5647
Türkiye

Ayşenur Ateşgöz Bu kişi benim
0000-0001-8592-0356
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

15 Temmuz 2021

Gönderilme Tarihi

3 Haziran 2021

Kabul Tarihi

-

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2021 Cilt: 11 Sayı: 2

IZ

https://izlik.org/JA93XZ63AF

Kaynak Göster

RIS / Bibtex

APA

Konak, R., & Ateşgöz, A. (2021). Resimli Cerrahiyye-i İlhaniyye Nüshalarının Osmanlı Resim Sanatı Açısından İncelenmesi. Journal of Humanities and Tourism Research, 11(2), 379-395. https://izlik.org/JA93XZ63AF

AMA

1.Konak R, Ateşgöz A. Resimli Cerrahiyye-i İlhaniyye Nüshalarının Osmanlı Resim Sanatı Açısından İncelenmesi. JoHUT. 2021;11(2):379-395. https://izlik.org/JA93XZ63AF

Chicago

Konak, Ruhi, ve Ayşenur Ateşgöz. 2021. “Resimli Cerrahiyye-i İlhaniyye Nüshalarının Osmanlı Resim Sanatı Açısından İncelenmesi”. Journal of Humanities and Tourism Research 11 (2): 379-95. https://izlik.org/JA93XZ63AF.

EndNote

Konak R, Ateşgöz A (01 Temmuz 2021) Resimli Cerrahiyye-i İlhaniyye Nüshalarının Osmanlı Resim Sanatı Açısından İncelenmesi. Journal of Humanities and Tourism Research 11 2 379–395.

IEEE

[1]R. Konak ve A. Ateşgöz, “Resimli Cerrahiyye-i İlhaniyye Nüshalarının Osmanlı Resim Sanatı Açısından İncelenmesi”, JoHUT, c. 11, sy 2, ss. 379–395, Tem. 2021, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA93XZ63AF

ISNAD

Konak, Ruhi - Ateşgöz, Ayşenur. “Resimli Cerrahiyye-i İlhaniyye Nüshalarının Osmanlı Resim Sanatı Açısından İncelenmesi”. Journal of Humanities and Tourism Research 11/2 (01 Temmuz 2021): 379-395. https://izlik.org/JA93XZ63AF.

JAMA

1.Konak R, Ateşgöz A. Resimli Cerrahiyye-i İlhaniyye Nüshalarının Osmanlı Resim Sanatı Açısından İncelenmesi. JoHUT. 2021;11:379–395.

MLA

Konak, Ruhi, ve Ayşenur Ateşgöz. “Resimli Cerrahiyye-i İlhaniyye Nüshalarının Osmanlı Resim Sanatı Açısından İncelenmesi”. Journal of Humanities and Tourism Research, c. 11, sy 2, Temmuz 2021, ss. 379-95, https://izlik.org/JA93XZ63AF.

Vancouver

1.Ruhi Konak, Ayşenur Ateşgöz. Resimli Cerrahiyye-i İlhaniyye Nüshalarının Osmanlı Resim Sanatı Açısından İncelenmesi. JoHUT [Internet]. 01 Temmuz 2021;11(2):379-95. Erişim adresi: https://izlik.org/JA93XZ63AF