Investigation of Occupational Accidents Exposed to Hospital Employees: A Retrospective Study

Öz

This study was carried out retrospectively to investigate the occupational accidents and the factors affecting them in a hospital. The study was carried out by scanning the occupational accident notification form record file of 70 employees who were exposed to occupational accidents between 01 January 2023 and 31 December 2023. 68.6% of employees who suffered work accidents were women, and 44.3% were aged between 20 and 25. 32.9% of personnel who suffered work accidents at the institution were nurses. Those who suffered work accidents were equally distributed between healthcare workers (51.5%) and non-healthcare workers (48.5%). The rate of accident victims with less than one year of experience is 38.6%. Seventy-two point nine percent of work accidents occurred during the day shift. Fifty-one point four percent of accidents involved injuries from cutting or piercing tools, forty-five point eight percent involved biological risks, thirty-one point four percent occurred during care, examination, or treatment, and forty-four point three percent were primarily caused by lack of attention. The study determined that the 20-25 age group was more exposed to biological risks (65.2%), while the 26-35 age group was more exposed to physical risks (50%) (p<0.05). In the study, it was determined that biological risk-related accidents occurred more in 20-25 years old workers and health workers and during care/treatment. It was also found that 08.00-20.00 shift workers and cleaning-technical personnel were more frequently exposed to occupational accidents due to physical risks.

Anahtar Kelimeler

• Occupational accidents
• occupational safety
• hospital workers

Hastane Çalışanlarının Maruz Kaldığı İş Kazalarının İncelenmesi: Retrospektif Bir Araştırma

Öz

Bu araştırma özel bir hastanede çalışanların maruz kaldığı iş kazaları ve etkileyen faktörlerin incelenmesi amacıyla retrospektif olarak yapılmıştır. Araştırma 02 Ocak- 31 Aralık 2023 tarihleri arasında iş kazasına maruz kalan 70 çalışanın iş kazası bildirim formu kayıt dosyası taranarak gerçekleştirilmiştir. İş kazası geçiren çalışanların %68,6’sı kadın olup %44,3’ü 20-25 yaş aralığındadır. Kurumda iş kazası yaşayan personelin %32,9’u hemşiredir. İş kazası yaşayanlar sağlık çalışanı (%51,5) ve sağlık çalışanı olmama (%48,5) durumlarına göre eşit dağılım göstermiştir. Bir yıldan az deneyimi olan kazazedelerin oranı %38,6’dır. İş kazalarının %72,9’u gündüz vardiyasında gerçekleşmiştir. Kazaların %51,4’ünün kesici delici alet yaralanması olduğu, %45,8’inin biyolojik risk taşıdığı, %31,4’ünün bakım, tetkik veya tedavi sırasında gerçekleştiği, %44,3’ünün asıl nedeninin dikkat eksikliği olduğu görülmüştür. Araştırmada biyolojik riskle daha çok (%65,2) 20-25 yaş grubunun, fiziksel riskle ise daha çok (%50) 26-35 yaş grubunun karşılaştığı belirlenmiştir (p<0,05). Araştırmada biyolojik riske bağlı kazaların; 20-25 yaş çalışanlarda ve sağlık çalışanlarında ve bakım/tedavi sırasında daha geliştiği belirlenmiştir. Ayrıca gündüz vardiyasında çalışanların ve temizlik-teknik personelin daha sık fiziksel riskler nedeniyle iş kazasına maruz kaldıkları saptanmıştır.

Anahtar Kelimeler

• İş Kazası
• İş Güvenliği
• Hastane Çalışanı

Kaynakça

1. Aksan, D.A. (2005). Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi’nde çalışan hemşirelere yönelik iş kazası kayıt sisteminin geliştirilmesi ve izlenmesi (Yüksek Lisans Tez,), İzmir Dokuz Eylül Üniversitesi.
2. Altıok, M., Kuyurtar, F., Karaçorlu, S., Ersöz, G. & Erdoğan, S., (2009). Sağlık çalışanlarının delici kesici aletlerle yaralanma deneyimleri ve yaralanmaya yönelik alınan önlemler. Maltepe Üniversitesi Hemşirelik Bilim ve Sanatı Dergisi, 2(3), 71-79.
3. Aşkın, A. & Öztürk, Ö.F. (2022). Mobilya sektörü çalışanlarında ış kazası ve meslek hastalıklarının ıncelenmesi üzerine bir araştırma. Bartın Orman Fakültesi Dergisi, 24(2), 1-1 https://doi.org/10.24011/barofd.1063359
4. Aygün, G. (2020). Bir üniversite hastanesinde sağlık çalışanlarının yaşadığı iş kazaları ve ilişkili faktörlerin belirlenmesi (Yüksek lisans tezi), Aydın Adnan Menderes Üniversitesi. Aydın.
5. Azap, A., Ergönül, Ö., Memikoğlu, K. O., Yeşilkaya, A., Altunsoy, A., Bozkurt, G. Y. ve Tekeli, E. (2005). Occupational exposure to blood and body fluids among health care workers in Ankara, Turkey. American Journal of Infection Control, 33(1), 48–52. https://doi.org/10.1016/j.ajic.2004.07.010
6. Bingölbali, A. (2020). Hemşirelerin meslek hastalığı ve iş kazası geçirme durumlarının iş sağlığı ve güvenliği açısından incelenmesi (Yüksek Lisans Tezi), İstanbul Yeni Yüzyıl Üniversitesi. İstanbul.
7. Ceylan, C. (2009). Hastanede çalışan hemşirelerin bildirimlerine dayalı iş kazalarının incelenmesi (Yüksek Lisans Tezi), İzmir Dokuz Eylül Üniversitesi, İzmir.
8. Clarke, S.P., Sloane, D.M. & Aiken L.H. (2002). Effects of hospital staffing and organizational climate on needlestick ınjuries to nurses. American Journal of Public Health, 92(7), 1115-1119. https://doi.org/10.2105/ajph.92.7.1115

9. Çavdar, U., Manyaslı, M., Akkaya, E., Sevener, D. & Tüfekçi, Z. (2022). Yaşanan iş kazalarının kaza saatlerine ve cinsiyete göre istatistiki olarak değerlendirilmesi ve yorumlanması. International Journal of Engineering Research and Development, 14(1), 360-368. https://doi.org/10.29137/umagd.880158
10. Çınar, Ü. (2003). Sağlık hukuku (Doktora tezi). İstanbul Üniversitesi, Adli Tıp Enstitüsü, Sosyal Bilimler Ana Bilim Dalı, İstanbul.
11. Dhahir, D.M. & Mayahi, N.Y. (2021). Assessment of health workers knowledge toward occupational health and safety program in Alkut city’s primary health care centers. Medico-legal Update, 21(1), 1536-1541. https://doi.org/10.37506/mlu.v21i1.2540
12. Doğan, H. & Sözen, H. (2016). Sağlık çalışanlarında kesici delici alet yaralanmalarının değerlendirilmesi. Ege Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi Dergisi, 32(2), 35-43.
13. Doyuk, K. E. (2008) Prophlaxis in health workers. Tabak, F., Özaras R. Editörler. Toplumdan edinilmiş enfeksiyonlara pratik yaklaşımlar. Sempozyum Dizisi. İstanbul Tıp Kitabevi.
14. Dumandağ Y. G. (2020) Acil servis ve yoğun bakımlarda çalışan hemşirelerde delici kesici alet yaralanmalarının iş kazası yönünden değerlendirilmesi ve karşılaştırılması, (Yüksek Lisans Tezi). Üsküdar Üniversitesi, İstanbul.
15. Ergör, A. & Kılıç, B., Gürpınar E. (2003). Sağlık ocaklarında iş riskleri Narlıdere Eğitim Araştırma ve Sağlık Bölge Başkanlığı Sağlık Ocakları’nda durum değerlendirmesi. Mesleki Sağlık ve Güvenlik Dergi, 4(16), 44-51.
16. Gül, Ö.F., Özçoban, N.O. & Aydoğan, F. (2021). Türkiye’deki İş Kazaları ile İlgili Verilerin Karşılaştırması, Varolan Sorunlar ve Çözüm Önerileri. Turkey Health Literacy Journal, 2(1), 39-51.
17. Karakurt, Ü., Satar, S., Açıkalın, A., Bilen, A., Gülen, M. & Baz, Ü. (2012). Analysis of occupational accidents admitted to the emergency medicine department. Journal of Academic Emergency Medicine/Akademik Acil Tip Olgu Sunumları Dergisi, 12(1),19-23. https://doi.org/10.5152/jaem.2012.031
18. Kayacan, N.S. (2023). Ortopedi ve travmatoloji servisine iş kazası sebebiyle başvuran çalışanların omaha sistemine göre değerlendirilmesi, (Yüksek Lisans Tezi) İstanbul Üniversitesi.
19. Kıran, S. (2003). Sağlık çalışanlarında mesleksel etkenlerle karşılaşma düzeyleri ve hastalık/yakınma ile ilişkisinin değerlendirilmesi, (Doktora Tezi) Dokuz Eylül Üniversitesi, İzmir.
20. Medeni, İ., Alagüney, M. E. ve Medeni, V. (2024). Occupational injuries among healthcare workers: A nationwide study in Turkey. Frontiers in Public Health, 12, 1505331. https://doi.org/10.3389/fpubh.2024.1505331
21. Mollaoğlu, M., Fertelli, T.K. & Tuncay, F.Ö. (2010) hastanede çalışan hemşirelerin çalışma ortamlarına ilişkin algılarının değerlendirilmesi. Fırat Üniversitesi Sağlık Hizmetleri Dergisi, 5(15), 17-30.
22. Özkan, Ö. & Emiroğlu, O. (2006). Hastane sağlık çalışanlarına yönelik işçi sağlığı ve iş güvenliği hizmetleri. Cumhuriyet Üniversitesi Hemşirelik Yüksekokulu Dergisi, 10(3):43-51.
23. Resmî Gazete, (2011). Hasta ve Çalışan Güvenliğinin Sağlanmasına Dair Yönetmelik. Sayı: 27897, https://d25tea7qfcsjlw.cloudfront.net/7573/modul/180792/316409.pdf Erişim Tarihi: 17.11.2024
24. Resmî Gazete, (2012). İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu. Sayı: 28339, Erişim Linki https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuatmetin/1.5.6331.pdf, Erişim Tarihi: 17.09.2025
25. Saygun, M. (2012). Sağlık çalışanlarında iş sağlığı ve güvenliği sorunları, TAF Preventive Medicine Bulletin; 11(4) https://doi.org/10.5455/pmb.1-1319955395
26. Silva, S.L.C. & Amaral, F.G. (2019). Critical factors of success and barriers to the ımplementation of occupational health and safety management: A systematic review of literature. Safety Science, 117, 123-132. https://doi.org/10.1016/j.ssci.2019.03.026
27. Uğurlu, Z., Özhan Elbaş, H.N. & Günay, A. (2020). Hemşirelik hizmetlerine bağlı çalışan sağlık personelinin maruz kaldığı iş kazalarının incelenmesi. FLORA, 25(2),220-7. https://doi.org/10.5578/flora.68792
28. Ünsal, G., Erbay, A., Demir. M.I. & Kader, Ç. (2015). Bozok Üniversitesi Hastanesi sağlık çalışanlarında kan ve vücut sıvılarıyla ilişkili maruziyetlerin değerlendirilmesi. Gazi Medical Journal, 26,130-2. https://doi.org/10.12996/gmj.2015.41
29. Whitby, M.R. & McLaws, M.L. (2002). Hollow-bore needle stick ınjuries in a tertiary teaching hospital: Epidemiology, education and engineering. MJA, 177: p. 418-422. DOI: 10.5694/j.1326-5377.2002.tb04881.x
30. Win, K.N., Trivedi, A., Lai, A., Hasylin, H. & Abdul-Mumin, K. (2021). Non-fatal occupational accidents in Brunei Darussalam. Industrial Health, 59(3),193–200. https://doi.org/10.2486/indhealth.2020-0174
31. World Health Organization. (2002). Occupational health: A manual for primary health care workers. Cairo: World Health Organization Regional Office for the Eastern Mediterranean Cairo.
32. Yaşar, M.E. & Aydemir, İ. (2023) İş sağlığı ve güvenliği farkındalığına etki eden faktörlerin belirlenmesi: sağlık çalışanları üzerine bir uygulama. Anadolu Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 24(3), 213-230 https://doi.org/10.53443/anadoluibfd.1251532
33. Yunihastuti, E., Ratih, D. M., Aisyah, M. R., Hidayah, A. J., Widhani, A., Sulaiman, A. S., Karjadi, T. H., & Soejono, C. H. (2020). Needlestick and sharps injuries in an Indonesian tertiary teaching hospital from 2014 to 2017: a cohort study. BMJ Open, 10(12), e041494. https://doi.org/10.1136/bmjopen-2020-041494