Araştırma Makalesi

Dijital Aktivizm Konularını İçeren Çalışmaların Bibliyometrik Analiz ile İncelenmesi

Cilt: 18 Sayı: 1 15 Nisan 2025
PDF İndir
EN TR

Dijital Aktivizm Konularını İçeren Çalışmaların Bibliyometrik Analiz ile İncelenmesi

Öz

Dijital aktivizm, toplumsal, politik ve çevresel konularda farkındalık yaratmak ve değişim sağlamak amacıyla dijital platformlar ve araçlar üzerinden yürütülen bir eylem biçimi olarak tanımlanmaktadır. Sosyal medya kampanyalarından çevrimiçi imza kampanyalarına, blog ve vlog içeriklerinden sanal protestolara ve hacktivizme kadar geniş bir yelpazede kendini gösteren bu pratik, toplumsal değişim yaratma potansiyeli açısından dikkat çekmektedir. Dijital aktivizm, uygulama biçimine göre farklı kategorilere ayrılmaktadır. Farkındalık/taraf olma aktivizmi, kliktivizm/slaktivizm, hacktivizm ve vatandaş gazeteciliği gibi türler bu kategoriler arasında öne çıkmaktadır. Günümüzde, özellikle sosyal medyanın yaygınlaşması, dijital aktivizme yeni bir boyut kazandırarak onun önemini artırmıştır. Dijital aktivizm konusunu içeren çalışmaların, bibliyometrik analiz yöntemiyle yıl, alan, ülke, üniversite, anahtar kelime, metinlerin bibliyografik eşleşmesi ve yazarların bibliyografik eşleşmesi bağlamında incelenmesi önem taşımaktadır. Bu çalışmada, dijital aktivizme dair yayınlanmış çalışmalar bibliyometrik analiz yöntemiyle değerlendirilmiş ve araştırmacılara kapsamlı bir bakış açısı sunulması amaçlanmıştır. Bibliyometrik analiz yönteminin kullanıldığı bu çalışmada, 15 Ekim 2024 tarihinde Web of Science veri tabanında "digital activism" anahtar kelimesiyle bir tarama yapılmış ve 2013-2023 yılları arasında yayımlanan makaleler SSCI, SCI-EXPANDED ve ESCI indekslerinde incelenmiştir. Bu kapsamda, 2013-2023 yılları arasında literatüre kazandırılan 376 araştırma makalesi VOSviewer programı kullanılarak bibliyometrik analiz yöntemiyle değerlendirilmiştir. Analiz kapsamında yayınlar; yıl, alan, ülke, üniversite, anahtar kelime, bibliyografik eşleşme ve ortak atıf bağları gibi farklı perspektiflerden incelenmiş ve ilgili ağ haritaları oluşturulmuştur.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Anderson, P. (2019). ‘Independence 2.0’: Digital activism, social media and the Catalan independence movement. Catalan Journal of Communication & Cultural Studies, 11(2), 191-207.
  2. Arslan, E. (2022). Sosyal bilim araştırmalarında Vosviewer ile bibliyometrik haritalama ve örnek bir uygulama. Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 22(Özel Sayı 2), 33-56.
  3. Aydoğan, F. B., & Çetin, Ö. Ö. (2017). Dijital iletişim teknolojileri ve toplumsal hareketler bağlamında hacktivizm. Üsküdar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, (5), 429-452.
  4. Babacan, M. E. (2014). Sosyal medya sonrası yeni toplumsal hareketler. Birey ve Toplum Sosyal Bilimler Dergisi, 4(1), 135-160.
  5. Beykoz, D. (2024). Sosyal medya kullanıcılarının kliktivizm davranışlarının analizi: BAİBÜ öğrencileri üzerine bir inceleme. Simetrik İletişim Araştırmaları Dergisi, 3(4), 159-173.
  6. Chagas, V., Carreiro, R., Santos, N., & Popolin, G. (2022). Far-right digital activism in polarized contexts: A comparative analysis of engagement in hashtag wars. Media and Communication, 10(4), 42-55.
  7. Deseriis, M., & Vittori, D. (2019). Platform politics in Europe: Bridging gaps between digital activism and digital democracy at the close of the Long 2010s. Introduction. International Journal of Communication, 13, 5599-5609.
  8. Dirik, D., Eryılmaz, İ., & Erhan, T. (2023). Post-truth kavramı üzerine yapılan çalışmaların VOSviewer ile bibliyometrik analizi. Sosyal Mucit Academic Review, 4(2), 164-188.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Sosyoloji (Diğer)

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

15 Nisan 2025

Gönderilme Tarihi

24 Ekim 2024

Kabul Tarihi

25 Şubat 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Cilt: 18 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Özdemir, N., & Usanmaz, A. (2025). Dijital Aktivizm Konularını İçeren Çalışmaların Bibliyometrik Analiz ile İncelenmesi. Selçuk İletişim, 18(1), 462-491. https://doi.org/10.18094/josc.1573316
AMA
1.Özdemir N, Usanmaz A. Dijital Aktivizm Konularını İçeren Çalışmaların Bibliyometrik Analiz ile İncelenmesi. Selçuk İletişim. 2025;18(1):462-491. doi:10.18094/josc.1573316
Chicago
Özdemir, Nur, ve Ahmet Usanmaz. 2025. “Dijital Aktivizm Konularını İçeren Çalışmaların Bibliyometrik Analiz ile İncelenmesi”. Selçuk İletişim 18 (1): 462-91. https://doi.org/10.18094/josc.1573316.
EndNote
Özdemir N, Usanmaz A (01 Nisan 2025) Dijital Aktivizm Konularını İçeren Çalışmaların Bibliyometrik Analiz ile İncelenmesi. Selçuk İletişim 18 1 462–491.
IEEE
[1]N. Özdemir ve A. Usanmaz, “Dijital Aktivizm Konularını İçeren Çalışmaların Bibliyometrik Analiz ile İncelenmesi”, Selçuk İletişim, c. 18, sy 1, ss. 462–491, Nis. 2025, doi: 10.18094/josc.1573316.
ISNAD
Özdemir, Nur - Usanmaz, Ahmet. “Dijital Aktivizm Konularını İçeren Çalışmaların Bibliyometrik Analiz ile İncelenmesi”. Selçuk İletişim 18/1 (01 Nisan 2025): 462-491. https://doi.org/10.18094/josc.1573316.
JAMA
1.Özdemir N, Usanmaz A. Dijital Aktivizm Konularını İçeren Çalışmaların Bibliyometrik Analiz ile İncelenmesi. Selçuk İletişim. 2025;18:462–491.
MLA
Özdemir, Nur, ve Ahmet Usanmaz. “Dijital Aktivizm Konularını İçeren Çalışmaların Bibliyometrik Analiz ile İncelenmesi”. Selçuk İletişim, c. 18, sy 1, Nisan 2025, ss. 462-91, doi:10.18094/josc.1573316.
Vancouver
1.Nur Özdemir, Ahmet Usanmaz. Dijital Aktivizm Konularını İçeren Çalışmaların Bibliyometrik Analiz ile İncelenmesi. Selçuk İletişim. 01 Nisan 2025;18(1):462-91. doi:10.18094/josc.1573316

Cited By