Karizmatik Liderlikte Duygusal Zeka Boyutuyla Cinsiyet Faktörüne İlişkin Literatürsel Bir Çalışma

Gaye Edizler

doi:10.18094/si.58307

Karizmatik Liderlikte Duygusal Zeka Boyutuyla Cinsiyet Faktörüne İlişkin Literatürsel Bir Çalışma

Öz

Liderlik yaklaşımları geleneksel yaklaşımlardan sonra daha çok psiko dinamik boyutta gelişmekte, sosyo-duygusal ve iletişim temelli yaklaşımlara yönelik eğilimler artmaktadır. Liderlik-duygusal zeka ilişkisi ile ilgili yakın tarihli literatüre bakıldığında ise çalışmalarda karizmatik liderlikte sosyo-duygusal zeka faktörlerinin etkisi üzerine ağırlıklı olarak odaklanıldığı, cinsiyet faktörü üzerine çok fazla değinilmediği görülmektedir. Dolayısıyla her iki alanda da cinsiyet faktörünü literatürsel anlamda irdelemek gereği karşımıza çıkmaktadır.

Bu çalışmanın amacı; karizmatik liderlik-sosyo-duygusal zeka yetkinliklerinde cinsiyet farklılığını literatürsel düzeydeki teorik yaklaşım ve araştırma örnekleriyle irdelemektir. Çalışmada, yeni liderlik yaklaşımları olarak tanımlanan transformasyonel liderlik içinde karizmatik liderlik, duygusal zeka kavramları genel olarak aktarılmakta ve karizmatik liderlik-duygusal zeka ve cinsiyet ilişkisine yönelik araştırma ve yaklaşımlar üzerinde durulmaktadır.

Anahtar Kelimeler

Duygusal Zeka; liderlik; karizma; karizmatik liderlik; cinsiyet

Kaynakça

Agle B R ve Sonnenfeld J A (1994) Charismatic Chief Executive Officers: Are They More Effective?, An Emprical Test of Management Best Papers Proceedings
Ashkansay N M ve Tse B (2000) Transformational Leadership as Management of Emotion: A conceptual Review, N M Ashkansay ve C E Hartel (eds), Emotions in the Workplace: Research, Theory and Practice, Westport.
Bar-On R (1997) EQ-I: The Emotional Quotient Inventory Manual: A test of Emotional Intelligence, Multi-Health Systems, Toronto.
Bass B M (1985) Leadership and Performance Beyond Expectation, Free Press, New York.
Bass B M ve Avolio B J (1990) Transformational Leadership Development: Manual for the Karizmatik Liderlikte Duygusal Zeka Boyutuyla Cinsiyet… (137-150) 149 Multifactor Leadership Questionnaire, Consulting Psychologist Press, Palo Alto, CA.
Bass B, Avolio B ve Atwater L (1996) The Transformational and Transactional Leadership of Men and Women, Applied Psychology: An International Review, 45, 5-34.
Bem, 1974’den aktaran M T Claes, Women, Men and Management Styles, International Labour Review, 138 (4) 1999, s.432.
Brody L R (1997) Gender And Emotion: Beyond Stereotypes, Journal of Social Issues, 53 (2), 369-93.

Burns J M (1978) Leadership, Harper-Row, New York.
Carless S (1998) Gender Differences in Transformational Leadership: An Examination of Superior, Leader, and Subordinate Perspectives, Sex Roles, 39 (11/12).
Claes M T (1999) Women, Men and Management Styles, International Labour Review, 138 (4).
Ciarrochi J V, Chan A Y C ve Caputi P (2000) A Critical Evaluation of the Emotional Intelligence Construct, Personality and Individual Differences, 28.
Conger J A ve Kanungo R N (1987) Toward a Behavioral Theory of Charismatic Leadership in Organizational Settings, Academy of Management Review, 12.
Cooper R K ve Sawaf S (2000) Liderlikte Duygusal Zeka, Zelal Bedriye Ayman (çev), Sistem Yayıncılık, İstanbul.
Eagly A H ve Johnson B T (1990) Gender and Leadership Style: A Meta-Analysis, Psychological Bulletin, 108.
Friedman H S, Riggio R E ve Casella D F (1988) Nonverbal Skills, Personal Charisma and Initial Attraction, Personality and Social Psychology Bulletin, 14.
Friedman H S ve Riggio R E (1981) Effect of Individiual Differences in Nonverbal Expressiveness of Transmission of Emotions, Journal of Nonverbal Behaviour, 6, 98.
Gardner H (1983) Frames of Mind, Basic Books, New York.
George J M (2000) Emotions ande Leadership: The Role of Emotional Inteligence, Human Relations, 53, 1028.
Goleman D (2000) İş Başında Duygusal Zeka, Varlık Yayınları, İstanbul. Goleman D (2007) Sosyal Zeka, Varlık Yayınları, İstanbul.
Goleman D, Boyatzis R ve McKee A (2002) Yeni Liderler, Filiz Nayır ve Osman Deniztekin (çev), Varlık Yayınları, İstanbul.
Grant J (1988) Women As Managers: What They Offer To Organizations, In The Organizational Dynamics, 16 (3).
Groves Kevin (2005) Gender Differences in Social and Emotional Skills and Charismatic Leadership, Journal of Leadership and Organizational Studies, 11 (3).
Hackman Z, Furniss A H, Hills M J ve Paterson T J (1992) Perceptions of Gender Role Characteristics and Transformational and Transactional Leadership Behaviours, Perceptual and Motor Skills, 75, 311-319.
Higgs M ve Aitken P (2003) An Exploration of the Relationship Between Emotional Intelligence and Leadership Potential, Journal of Managerial Psychology, 18, 814-823
House R J ve Baetz M L (1979) Leadership: Some Empirical Generalizations and New Research Directions, Research in Organizational Behaviour, Greenwich.
House R J, Shamir B ve Arthur M B (1993) The Motivational Effect of Charismatic Leadership: A Self-Concept Based Theory, Organization Science, 4, 577-594.
Isaacs W (2001) Diyalog ve Birlikte Düşünme Sanatı, Ahmet Üniver ve Neşenur Domaniç (çev), Literatür Yayınları, İstanbul.
Kabacoff R (1998) Gender Differences In Organizational Leadership. A Large Sample Study” Annual American Psychological Association Convention, San Francisco.
Kemp A H, Cooper N J, Hermens G, Gordon E, Bryant R ve Williams L M (2005) Toward An Integrated Profile Of Emotional Intelligence: Introducing A Brief Measure, Journal of Integrative Neuroscience, 4, 41–61. Selçuk İletişim, 6, 2, 2010 150
Kirkpatrick S A ve Locke E A (1996) Direct and Indirect Effects of Three Core Charismatic Leadership Components on Performance and Attitudes, Journal of Applied Psychology, 81 (1).
Kouzes J ve Posner B (1990) Leadership Practices Inventory (LPI): A Self-Assessment and Analysis, San Diego, CA: Pfeiffer & Co.
Mandell B ve Pherwani S (2003) Relationship Between Emotional Intelligence and Transformational Leadership Style: A Gender Comparison, Journal of Business and Psychology, 17 (3).
Mayer J D, Salovey P, Caruso D R, ve Sitarenios G (2003) Measuring emotional intelligence with the MSCEIT V2.0”, Emotion, 3, 97-105.
Mayer J D, Salovey P ve Caruso D R(2002) Mayer-Salovey-Caruso Emotional Intelligence Test (MSCEIT) User’s Manual, North Tonawanda NY.: Multi-Health Systems.
Mayer J D, Caruso D R ve Salovey P (2000) Emotional Intelligence Meets Traditional Standards For An Intelligence, Intelligence, 27 (4).
Mayer J ve Salovey P (1997) What is emotional intelligence?, P. Salovey ve D. Sluyter (eds.), Emotional Development And Emotional Intelligence: Educational Implications, Basic Book, New York.
Petrides K V ve Furnham A (2000) Gender Differences in Measured and Self-Estimated Trait Emotional Intelligence, Sex Roles, 42, 449–461.
Riggio R E, Murphy S E ve Pirozzolo F J (eds). (2002) Multiple Intelligence and Leadership, Lawrance Earlbaum Assoc., Mahwah, N.J.
Riggio R E (1986) Assesment of Basic Social Skills, Journal of Personality and Social Psychology, 51.
Riggio R E ve Fiedman H S (1986) Impression Formation: The Role of Expressive Behaviour, Journal of Personality and Social Psychology, 50.
Riggio R E (1989) Social Skills Inventory Manual , Psychological Press.
Ryback D (1998) Putting Emotional Intelligence to Work, Butterworth-Heinemann, Boston.
Salovey P ve Mayer J (1990) Emotional Intelligence, Cognition and Personality, 9.
Sosik J ve Megerian L E (1990) Understanding Leader Emotional Intelligence and Performance: The Role of Self-Other Agreement on Transformation Leadership Perceptions, Group and Organization Management, 24(3).
Sosik J (2001) Self-other Agreement On Charismatic Leadership”, Group and Organization Management, 26.
Sosik J ve Dworakivsky A (1998) Self Concept Based Aspects of the Charismaatic Leader, Leadership Quarterly, 9.
Synder (1974) The Self-Monitoring of Expressive Behaviour, Journal of Personality and Social Psychology, 30. dan aktaran Kevin Groves, Gender Differences in Social and Emotional Skills and Charismatic Leadership, Journal of Leadership and Organizational Studies, 2005, 11 (3).
Özkalp E. ve Kırel Ç (2001) Örgütsel Davranış, T.C. Anadolu Üniversitesi Yayını, Eskişehir.
Wagner R K ve Sternberg R J (1986) Practical Intelligence: Nature and Origins of Competence in the Everyday World, Cambridge Univ. Press, New York, pp. 51-83.
Waldman S A, Ramirez G G, House R J ve Puranam P (2001) Does the Leadership Matter?, Academy of Management Journal, 44.
Weber M (1964) The Theory of Social Economic Organization, The Free Press, New York, NY.
Vries M K D (2007) İşletmelerde Liderlik Davranışı- Liderliğin Gizemi, Zülfü Dicleli (çev), Mess Yayınları, İstanbul.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

-

Bölüm

-

Yazarlar

Gaye Edizler Bu kişi benim

Yayımlanma Tarihi

19 Kasım 2013

Gönderilme Tarihi

4 Aralık 2013

Kabul Tarihi

-

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2010 Cilt: 6 Sayı: 2

DOI

https://doi.org/10.18094/si.58307

IZ

https://izlik.org/JA55RY39SU

Kaynak Göster

RIS / Bibtex

APA

Edizler, G. (2013). Karizmatik Liderlikte Duygusal Zeka Boyutuyla Cinsiyet Faktörüne İlişkin Literatürsel Bir Çalışma. Selçuk İletişim, 6(2), 137-150. https://doi.org/10.18094/si.58307

AMA

1.Edizler G. Karizmatik Liderlikte Duygusal Zeka Boyutuyla Cinsiyet Faktörüne İlişkin Literatürsel Bir Çalışma. Selçuk İletişim. 2013;6(2):137-150. doi:10.18094/si.58307

Chicago

Edizler, Gaye. 2013. “Karizmatik Liderlikte Duygusal Zeka Boyutuyla Cinsiyet Faktörüne İlişkin Literatürsel Bir Çalışma”. Selçuk İletişim 6 (2): 137-50. https://doi.org/10.18094/si.58307.

EndNote

Edizler G (01 Kasım 2013) Karizmatik Liderlikte Duygusal Zeka Boyutuyla Cinsiyet Faktörüne İlişkin Literatürsel Bir Çalışma. Selçuk İletişim 6 2 137–150.

IEEE

[1]G. Edizler, “Karizmatik Liderlikte Duygusal Zeka Boyutuyla Cinsiyet Faktörüne İlişkin Literatürsel Bir Çalışma”, Selçuk İletişim, c. 6, sy 2, ss. 137–150, Kas. 2013, doi: 10.18094/si.58307.

ISNAD

Edizler, Gaye. “Karizmatik Liderlikte Duygusal Zeka Boyutuyla Cinsiyet Faktörüne İlişkin Literatürsel Bir Çalışma”. Selçuk İletişim 6/2 (01 Kasım 2013): 137-150. https://doi.org/10.18094/si.58307.

JAMA

1.Edizler G. Karizmatik Liderlikte Duygusal Zeka Boyutuyla Cinsiyet Faktörüne İlişkin Literatürsel Bir Çalışma. Selçuk İletişim. 2013;6:137–150.

MLA

Edizler, Gaye. “Karizmatik Liderlikte Duygusal Zeka Boyutuyla Cinsiyet Faktörüne İlişkin Literatürsel Bir Çalışma”. Selçuk İletişim, c. 6, sy 2, Kasım 2013, ss. 137-50, doi:10.18094/si.58307.

Vancouver

1.Gaye Edizler. Karizmatik Liderlikte Duygusal Zeka Boyutuyla Cinsiyet Faktörüne İlişkin Literatürsel Bir Çalışma. Selçuk İletişim. 01 Kasım 2013;6(2):137-50. doi:10.18094/si.58307