YEREL BASINDA SURİYELİ SIĞINMACILARIN HABER VE OKUR YORUMLARINDAKİ TEMSİLLERİNİN KARŞILAŞTIRILMALI ANALİZİ
Öz
İdeolojik bir aygıt olarak medya, temsiller aracılığıyla belirli anlamların üretildiği başlıca alanlardan biridir. 'Yabancı' ve 'öteki' olarak Suriyeli sığınmacıların haber ve köşe yazılarındaki temsillerinin, okuyucular üzerinde belirleyici olduğu genel kabul görse de; kamuoyunun düşüncelerinin oluşmasında ve öteki temsilinin biçimlenmesinde medya temsili tek belirleyici değildir. Çalışmanın hipotezi, Suriyeli sığınmacıların Kocaeli yerel medyasında yer alan haber ve köşe yazılarındaki temsili ile okur yorumlarındaki öteki kurgusunun benzerlikler içerse de büyük ölçüde karşıt olduğudur. Çalışmada, Suriyeli sığınmacıların haber ve köşe yazıları ile okur yorumu temsillerindeki başlıca bakış açılarının ortaya çıkartılması; temsildeki farklılık ve benzerliklerin tespit edilmesi amaçlanmaktadır. Kocaeli’de en yüksek tiraja sahip ilk beş gazete içerisinden seçilen Özgür Kocaeli, Kocaeli Demokrat ve Kocaeli gazetelerinde, 2018 yılı boyunca çıkan Suriyeli sığınmacılara ilişkin haber ve köşe yazıları ile bunlara yapılan okur yorumları, niceliksel ve niteliksel içerik analiziyle incelenmiştir. Elde edilen bulgulara göre; gazetelerin neredeyse aynı olayları haberleştirdikleri, benzer temsil biçimleri ve söylem unsurları ürettikleri görülmüştür. Suriyeli sığınmacıların, haberlerde çoğunlukla yoksullukları ve mağduriyetleriyle olumlu veya tarafsız şekilde ele alındığı tespit edilmiştir. Haberlerdeki olumlu ve tarafsız temsillerin aksine okur yorumlarındaki ötekileştirici ve ayrımcı söylemlerle, stereotipik sığınmacı temsillerin yeniden üretildiği bulgusuna ulaşılmıştır. Çalışmada, Suriyeli sığınmacıların haber ve köşe yazılarındaki temsillerinin, okur yorumları üstünde birebir belirleyici olmadığı hipotezi doğrulanmıştır.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Alver F. (2003). Basında Yabancı Tasarımı ve Yabancı Düşmanlığı, Der Yayınları, İstanbul.
- Boztepe V.(2017) "Televizyon Haberlerinde Suriyeli Mültecilerin Temsili", İlef Dergisi, 4 (1), 91-122.
- Burton G. (1995). Görünenden Fazlası: Medya Analizlerine Giriş, (Çev. Nefin Dinç), Alan Yayıncılık, İstanbul.
- Çağlar İ. ve Özkır Y. (2014). "Suriyeli Mültecilerin Türkiye Basınında Temsili", Ortadoğu Yıllığı, 485- 501.
- Posos Devrani, A.E. (2017) “Medyada ‘Öteki’nin Temsili: Etnik Komediler”, E-Gifder (Gümüşhane Üniversitesi İletişim Fakültesi Elektronik Dergisi ), 5(2), 926-949.
- Dijk, V. (1999). "Söylemin Yapıları ve İktidarın Yapıları", Mehmet Küçük (Der.) Medya İktidar İdeoloji, Ark Yayınları, Ankara, 315-375.
- Dursun Ç. (2001). Televizyon Haberlerinde İdeoloji, İmge Kitabevi, Ankara. Dursun Ç. (2004).“Haberde ‘Gerçekliğin İnşa Edilmesi’ Ne Demektir?”, Çiler Dursun (Der.), Haber, Hakikat ve İktidar İlişkisi, Kesit Tanıtım, Ankara, 37-65.
- Doğanay Ü. & Keneş H. (2016). "Yazılı Basında Suriyeli Mülteciler: Ayrımcı Söylemlerin Rasyonel ve Duygusal Gerekçelerinin İnşası", Mülkiye Dergisi, 40 (1), 143-184.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
-
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
Neslihan Yolçu
*
0000-0001-6228-6030
Türkiye
Yayımlanma Tarihi
27 Temmuz 2019
Gönderilme Tarihi
19 Mart 2019
Kabul Tarihi
31 Mayıs 2019
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2019 Cilt: 12 Sayı: 2