Yayın Etiği
The Journal of Research in Business (JRB) en yüksek seviyede bilimsel yayın etiğini uygulamayı taahhüt eder. Dergi, Committee on Publication Ethics (COPE) tarafından dergi editörleri için geliştirilen kılavuz ve politikalarına uygun olarak hazırlanan Temel Uygulamaların ilkelerini esas alır. Dergi, kötüye kullanım veya yayın etiğinin ihlali durumlarında COPE tarafından geliştirilen yayın etiği akış şemalarını (https://publicationethics.org/resources/flowcharts) referans alır.
Dergide yayınlanan makaleler çift kör hakem sürecinden geçmektedir.
Gönderilen tüm makaleler orijinal, yayınlanmamış ve başka bir dergide değerlendirme sürecinde olmamalıdır. Yazar makalenin orijinal olduğu, daha önce başka bir yerde yayınlanmadığı ve başka bir yerde, başka bir dilde yayınlanmak üzere değerlendirmede olmadığını beyan etmelidir.
Uygulamadaki telif kanunları ve anlaşmaları gözetilmelidir. Telife bağlı materyaller (örneğin tablolar, şekiller veya büyük alıntılar) gerekli izin ve teşekkürle kullanılmalıdır.
Makalede yararlanılan kaynaklar uygun biçimde kullanılmalı ve referanslarda gösterilmelidir. Her bir makale en az iki hakem tarafından çift kör değerlendirmeden geçirilir. İntihal (aşırma), sahtecilik, duplikasyon, araştırma dilimlemesi, haksız yazarlık, telif hakları ihlali ve çıkar çatışmasının gizlenmesi, etik dışı davranışlar olarak kabul edilir. Kabul edilen etik standartlara uygun olmayan makaleler yayına kabul edilmez.
Araştırma Etiği
Journal of Business Research, araştırma etiğinde en yüksek standartları gözetir ve aşağıda tanımlanan uluslararası araştırma etiği ilkelerini benimser. Makalelerin etik kurallara uygunluğu yazarların sorumluluğundadır.
-Araştırmanın tasarlanması, tasarımın gözden geçirilmesi ve araştırmanın yürütülmesinde, bütünlük, kalite ve şeffaflık ilkeleri sağlanmalıdır.
-Araştırma ekibi ve katılımcılar, araştırmanın amacı, yöntemleri ve öngörülen olası kullanımları; araştırmaya katılımın gerektirdikleri ve varsa riskleri hakkında tam olarak bilgilendirilmelidir.
-Araştırma katılımcılarının sağladığı bilgilerin gizliliği ve yanıt verenlerin gizliliği sağlanmalıdır. Araştırma katılımcıların özerkliğini ve saygınlığını koruyacak şekilde tasarlanmalıdır.
-Araştırma katılımcıları gönüllü olarak araştırmada yer almalı, herhangi bir zorlama altında olmamalıdırlar.
-Katılımcıların zarar görmesinden kaçınılmalıdır. Araştırma, katılımcıları riske sokmayacak şekilde planlanmalıdır.
-Araştırma bağımsızlığıyla ilgili açık ve net olunmalı; çıkar çatışması varsa belirtilmelidir.
-İnsan denekler ile yapılan deneysel çalışmalarda, araştırmaya katılmaya karar veren katılımcıların yazılı bilgilendirilmiş onayı alınmalıdır. Çocukların ve vesayet altındakilerin veya tasdiklenmiş akıl hastalığı bulunanların yasal vasisinin onayı alınmalıdır.
-Çalışma herhangi bir kurum ya da kuruluşta gerçekleştirilecekse bu kurum ya da kuruluştan çalışma yapılacağına dair onay alınmalıdır.
İnsan öğesi bulunan çalışmalarda, “yöntem” bölümünde katılımcılardan “bilgilendirilmiş onam” alındığının ve çalışmanın yapıldığı kurumdan etik kurul onayı alındığı belirtilmesi gerekir.
Yazarların Sorumluluğu
Makalelerin bilimsel ve etik kurallara uygunluğu yazarların sorumluluğundadır. Yazar makalenin orijinal olduğu, daha önce başka bir yerde yayınlanmadığı ve başka bir yerde, başka bir dilde yayınlanmak üzere değerlendirmede olmadığını beyan etmelidir. Uygulamadaki telif kanunları ve anlaşmaları gözetilmelidir. Telife bağlı materyaller (örneğin tablolar, şekiller veya büyük alıntılar) gerekli izin ve teşekkürle kullanılmalıdır. Yararlanılan kaynaklar uygun biçimde kullanılmalı ve referanslarda gösterilmedir.
Gönderilen makalede tüm yazarların akademik ve bilimsel olarak doğrudan katkısı olmalıdır, bu bağlamda “yazar” yayınlanan bir araştırmanın kavramsallaştırılmasına ve dizaynına, verilerin elde edilmesine, analizine ya da yorumlanmasına belirgin katkı yapan, yazının yazılması ya da bunun içerik açısından eleştirel biçimde gözden geçirilmesinde görev yapan birisi olarak görülür. Yazar olabilmenin diğer koşulları ise, makaledeki çalışmayı planlamak veya icra etmek ve / veya revize etmektir. Fon sağlanması, veri toplanması ya da araştırma grubunun genel süpervizyonu tek başına yazarlık hakkı kazandırmaz. Yazar olarak gösterilen tüm bireyler sayılan tüm ölçütleri karşılamalıdır ve yukarıdaki ölçütleri karşılayan her birey yazar olarak gösterilebilir. Yazarların isim sıralaması ortak verilen bir karar olmalıdır. Tüm yazarlar yazar sıralamasını Telif Hakkı Anlaşması Formu'nda imzalı olarak belirtmek zorundadırlar.
Bütün yazarlar, araştırmanın sonuçlarını ya da bilimsel değerlendirmeyi etkileyebilme potansiyeli olan finansal ilişkiler, çıkar çatışması ve çıkar rekabetini beyan etmelidirler. Bir yazar kendi yayınlanmış yazısında belirgin bir hata ya da yanlışlık tespit ederse, bu yanlışlıklara ilişkin düzeltme ya da geri çekme için editör ile hemen temasa geçme ve işbirliği yapma sorumluluğunu taşır.
Editörün Sorumluluğu
Baş editör; makaleleri, yazarların etnik kökeninden, cinsiyetinden, cinsel yöneliminden, uyruğundan, dini inancından ve siyasi felsefesinden bağımsız olarak değerlendirir. Yayına gönderilen makalelerin adil bir şekilde çift taraflı kör hakem değerlendirmesinden geçmelerini sağlar. Gönderilen makalelere ilişkin tüm bilginin, makale yayınlanana kadar gizli kalacağını garanti eder. Baş editör; yazarlar, editörler ve hakemler arasında çıkar çatışmasına izin vermez. Hakem atama konusunda tam yetkiye sahiptir ve dergide yayınlanacak makalelerle ilgili nihai kararı vermekle yükümlüdür. Editör kurulu üyeleri, yazarları kendilerinin yayınladığı yada dergide daha önce basılmış makaleleri alıntılamaya teşvik etmez.
Hakemlerin Sorumluluğu
Hakemlerin araştırmayla ilgili, yazarlarla ve/veya araştırmanın finansal destekçileriyle çıkar çatışmaları olmamalıdır. Değerlendirmelerinin sonucunda tarafsız bir yargıya varmalıdırlar. Hakemler, gönderilmiş yazılara ilişkin tüm bilginin gizli tutulmasını sağlamalı ve yazar tarafında herhangi bir telif hakkı ihlali ve intihal fark ederlerse editöre raporlamalıdırlar. Bir hakem, makale konusu hakkında kendini vasıflı hissetmiyor ya da zamanında geri dönüş sağlaması mümkün görünmüyorsa, editöre bu durumu bildirmeli ve hakem sürecine kendisini dahil etmemesini istemelidir.
Yayın Politikası
Journal of Research in Business (JRB), Haziran ve Aralık aylarında olmak üzere yılda iki sayı yayımlanan süreli bir hakemli dergidir. Dergi, işletme ve ilgili disiplinlerde özgün, nitelikli ve bilimsel katkı sunan araştırma makalelerini, derleme makalelerini ve olgu incelemelerini yayımlar.
Dergiye gönderilen makaleler aşağıdaki temel ilkeler çerçevesinde değerlendirilir:
-Makale, alana özgün bir katkı sunmalı, daha önce başka bir yerde yayımlanmamış veya eş zamanlı olarak başka bir dergide değerlendirmede olmamalıdır.
-Makaleler, derginin Yazım Kuralları'na uygun olarak hazırlanmalıdır.
-Makaleler önce editör ön incelemesinden, ardından çift kör hakem değerlendirmesinden geçer.
-Yayımlanma kararı; hakem raporları, editör kurulu değerlendirmesi ve derginin kapsam/nitelik kriterlerine uygunluk esas alınarak verilir.
-Dergi, kabul edilen makalelerin yayım sırasını, sayının kapasitesi ve makalenin dergiye ulaşma/kabul tarihini dikkate alarak belirler.
-Yazarlardan makale başvurusu, değerlendirme veya yayın aşamalarının hiçbirinde ücret talep edilmez.
Yayın Değerlendirme Süreci ve Süresi
Dergiye gönderilen makaleler aşağıdaki aşamalardan geçer:
-Ön İnceleme (1-2 hafta): Makale, sistem üzerinden alındıktan sonra editör kurulu tarafından biçimsel uygunluk, kapsam uyumu ve intihal kontrolü açısından ön incelemeye tabi tutulur. Bu aşamada uygun görülmeyen makaleler hakem sürecine gönderilmeden reddedilir.
-Hakem Ataması ve Değerlendirme (6-8 hafta): Ön incelemeyi geçen makaleler, ilgili alanda uzman en az iki hakeme çift kör değerlendirme yöntemiyle gönderilir. Hakemlerin makaleyi incelemesi genellikle 6-8 hafta sürmektedir; ancak bu süre hakemin yoğunluğuna göre değişkenlik gösterebilir.
-Editör Kurulu Değerlendirmesi (1-2 hafta): Hakem raporları editör kurulu tarafından değerlendirilir; kabul, küçük/büyük revizyon veya ret kararı verilir.
-Revizyon Süreci: Revizyon istenen makaleler için yazarlara, revizyonu tamamlamaları için makul bir süre (genellikle 1-2 hafta) tanınır. Revize edilen makale gerekli görülürse aynı hakemlere tekrar gönderilir.
-Yayın Kararı ve Sıraya Alma: Kabul edilen makaleler, kabul tarihi sırasına göre ilgili sayıya (Haziran veya Aralık) yerleştirilir.
-Bir makalenin ilk başvurudan nihai karara kadar geçen süresi, hakem geri dönüş sürelerine bağlı olarak ortalama 12-16 hafta olarak öngörülmektedir.
Etik İhlal Bildirimi
Dergimizde yayımlanmış veya değerlendirme sürecinde olan bir makaleyle ilgili intihal, veri sahteciliği/uydurma, dilimleme, haksız/hayalet yazarlık, çıkar çatışmasının gizlenmesi, telif hakkı ihlali veya benzeri bir etik ihlal şüphesi bulunan herkes (yazar, hakem, okuyucu, üçüncü taraf), bu durumu delilleriyle birlikte dergi editörlüğüne bildirebilir.
Bildirim nasıl yapılır?
-Bildirim, jr.business@marmara.edu.tr üzerinden yazılı olarak iletilir.
-Bildirimde; ilgili makalenin başlığı/DOI'si, iddia edilen ihlalin türü ve mümkünse destekleyici kanıt (ör. benzerlik raporu, karşılaştırmalı metin) yer almalıdır.
-Bildirim sahibinin kimliği, aksi talep edilmedikçe gizli tutulur.
Bildirim sonrası süreç:
- Editör kurulu bildirimi kayıt altına alır ve COPE(Committee on Publication Ethics) akış şemaları doğrultusunda ön değerlendirme yapar.
- İlgili yazar(lar)dan yazılı açıklama istenir.
- Gerekirse yazarın bağlı bulunduğu kurumla iletişime geçilir.
- Sonuç; işlem yapılmaması, düzeltme, ifade endişesi notu veya geri çekme olarak editör kurulu tarafından karara bağlanır ve ilgili taraflara bildirilir.
Kötüye Kullanım Beyanı
Journal of Research in Business, aşağıdaki davranışları araştırma ve yayın etiğinin kötüye kullanımı (misconduct) olarak kabul eder ve bu tür durumlara sıfır tolerans politikası uygular:
-İntihal: Başka bir çalışmanın fikir, metin, veri veya bulgularının kaynak gösterilmeden kullanılması.
-Veri sahteciliği: Var olmayan verilerin üretilmesi veya mevcut verilerin gerçeği yansıtmayacak şekilde değiştirilmesi.
-Haksız/hayalet yazarlık: Çalışmaya katkısı olmayan kişilerin yazar gösterilmesi veya katkısı olan kişilerin yazarlıktan çıkarılması.
-Çoklu/yinelenen yayın: Aynı çalışmanın, orijinal kaynak belirtilmeden birden fazla dergide yayımlanması.
-Çıkar çatışmasının gizlenmesi: Değerlendirme sürecini etkileyebilecek mali/kişisel ilişkilerin bildirilmemesi.
Kötüye kullanım şüphesi tespit edilen makaleler için editör kurulu, COPE kılavuzları doğrultusunda bir soruşturma başlatır. Gerekli görülmesi halinde yazarların bağlı olduğu kurumlar bilgilendirilir ve makale geri çekilebilir.
Çıkar Çatışması Beyanı
Dergimizin yayın politikası gereği, çıkar çatışması beyanı her makalede kaynakça bölümünden hemen önce, makalenin bir parçası olarak yer almak zorundadır. Bu beyan, yalnızca başvuru sırasında sisteme yüklenen ayrı bir form değil, yayımlanan makale metninde okuyucu tarafından da görülebilen bir bölümdür.
Yayın politikası maddesi olarak: Yazar(lar), çalışmanın sonuçlarını veya yorumlanmasını etkileyebilecek her türlü mali, kurumsal, kişisel veya profesyonel ilişkiyi (ör. fon kaynağı, danışmanlık, hissedarlık, kişisel bağlantı) makalenin sonunda, kaynakça listesinden önce "Çıkar Çatışması Beyanı" başlığı altında belirtmekle yükümlüdür. Herhangi bir çıkar çatışması bulunmuyorsa, bu durum da aynı başlık altında açıkça ifade edilmelidir. Açıkça belirtilmeyen makaleler yayına kabul edilmez.[MB1]
Makalede yer alması gereken format:
Çıkar Çatışması Beyanı: Yazar(lar), bu çalışmayla ilgili herhangi bir potansiyel çıkar çatışması bulunmadığını beyan eder/eder(ler).
veya çıkar çatışması varsa:
Çıkar Çatışması Beyanı: [Yazar adı], [ilişkinin niteliği, ör. Şirketle danışmanlık ilişkisi] bulunduğunu beyan eder.
Hakemler ve editörler de değerlendirdikleri makalelerle ilgili bir çıkar çatışmaları varsa (ör. aynı kurumda çalışma, ortak yayın, kişisel ilişki), bu durumu editörlüğe bildirmek ve değerlendirme sürecinden çekilmekle yükümlüdür — bu, yazar beyanından ayrı, editöryal sürecin bir parçasıdır ve makale metninde yer almaz.
Reklam Politikası
Journal of Research in Business (JRB), web sitesinde veya yayımladığı sayılarda reklam kabul etmemektedir.