KEDİ SCAPULA’SINDA MORFOMETRİK ÖLÇÜMLER İLE CİNSİYET TAYİNİ

Ece Oktay; Simge Uğur; Ozan Gündemir; Gülsün Pazvant

KEDİ SCAPULA’SINDA MORFOMETRİK ÖLÇÜMLER İLE CİNSİYET TAYİNİ

Öz

Scapula bir ön bacak kemiğidir ve kasların yardımıyla gövdeye bağlanır. Bu çalışmadaki amaç, farklı kedi ırklarından alınan scapula görüntüleri üzerinden yapılan ölçüm değerleri ile kedilerde dişi ve erkek ayırımının istatistiksel olarak araştırılmasıdır. Bununla birlikte kedilerin ağırlıkları ve scapula ölçüm değerleri arasındaki ilişki de bu çalışmada araştırılmıştır. Bu amaçla 24 dişi kedi ve 12 erkek kedi olmak üzere toplamda 36 adet scapula kullanılmıştır. Örnekler bilgisayarlı tomografi (BT) kullanılarak elde edilmiş ve daha sonra bilgisayar ortamında scapula kemiği modellenmiştir. Bu modellerin 3 boyutlu görüntüleri kullanılarak ölçüm değerleri elde edilmiştir. Her örnek için 4 farklı doğrusal ölçüm alınmıştır. Çalışmanın istatistiksel sonuçları için ANOVA kullanılmıştır. Kilo artışıyla scapula ölçümleri arasındaki ilişkinin istatistiksel açıklaması için ise korelasyon analizi yapılmıştır. ANOVA üzerinde yapılan ölçüm sonuçları doğrultusunda, bir ölçüm değeri istatistiksel olarak anlamlı olduğu gözlenmiştir (p<0,05). Bu ölçüm değerinde (tuberculum supraglenoidale’nin en uç noktasından, tuberculum infraglenoidale’nin en arka ucu arasındaki mesafe) erkek bireylerin ölçüm değerlerinin dişilerden yüksek olduğu görülmüştür; dişilerde 1,28 ± 0,1 cm iken, erkeklerde bu değer 1,36 ± 0,09 cm olarak belirlenmiştir. Bu ölçüm dişi ve erkek arasında istatistiksel olarak anlamlı çıkmıştır (p<0,05). Korelasyon testinin sonuçları doğrultusunda da ağırlık ve scapula ölçüm değerleri değerlendirilmiştir. Ölçümlerden iki tanesi ağırlık ile pozitif korelasyon göstermiştir (scapula’nın margo dorsalis’inin en uzak noktaları arasındaki mesafe ve scapula’nın processus hamatus’unun en ventral ucu ile spina scapulae boyunca margo dorsalis sınırı arasındaki mesafe), (p<0,05). Bu çalışma ile scapula kemiğinin kedilerde cinsiyet tayini için kullanılabilirliği araştırılmıştır. Ayrıca kedilerde şekillenen ağırlık değişiminin ölçüm değerleri üzerindeki etkisi de bu araştırmada çalışılmıştır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

Taylor, A. B. (1997). “Scapula form and biomechanics in gorillas”, Journal of Human Evolution, 33(5), 529-553.
Bainbridge, D. & Tarazaga, S. G. (1956). “A study of sex differences in the scapula”, The Journal of the Royal Anthropological Institute of Great Britain and Ireland, 86(2), 109-134.
Şenol, E. & Gündemir, O. & Duro, S. & Szara, T. & Demiraslan, Y. & Karadağ, H. (2022). “A pilot study: Can calcaneus radiographic image be used to determine sex and breed in cats?”. Veterinary Medicine and Science, 8(5), 1855-1861.
Giurazza, F. & Schena, E. & Del Vescovo, R. & Cazzato, R. L. & Mortato, L. & Saccomandi, P. & Zobel, B. B. (2013, July). “Sex determination from scapular length measurements by CT scans images in a Caucasian population”, In 2013 35th Annual International Conference of the IEEE Engineering in Medicine and Biology Society (EMBC) (pp. 1632-1635).
Introna Jr, F. & Di Vella, G. & Campobasso, C. P. (1998). “Sex determination by discriminant analysis of patella measurements”, Forensic Science International, 95(1), 39-45. Dabbs, G. R. & Moore‐Jansen, P. H. (2010). “A method for estimating sex using metric analysis of the scapula”, Journal of Forensic Sciences, 55(1), 149-152.
Hudson, A. & Peckmann, T. R. & Logar, C. J. & Meek, S. (2016). “Sex determination in a contemporary Mexican population using the scapula”, Journal of Forensic and Legal Medicine, 37, 91-96.
Gündemir, O. & Duro, S. & Jashari, T. & Kahvecioğlu, O. & Demircioğlu, İ. & Mehmeti, H. (2020). “A study on morphology and morphometric parameters on skull of the Bardhoka autochthonous sheep breed in Kosovo”, Anatomia, Histologia, Embryologia, 49(3), 365-371.
Gündemir, O. & Szara, T. & Pazvant, G. & Erdikmen, D. O. & Duro, S. & Perez, W. (2021). “Radiogrametric Analysis of the Thoracic Limb Phalanges in Arabian Horses and Thoroughbred Horses”, Animals, 11(8), 2205.

Bidmos, M. A. & Steinberg, N. & Kuykendall, K. L. (2005). “Patella measurements of South African whites as sex assessors”, Homo, 56(1), 69-74.
Cole, P. A. & Freeman, G. & Dubin, J. R. (2013). “Scapula fractures”. Current Reviews in Musculoskeletal Medicine, 6(1), 79-87.
Mølgaard, C. & Thomsen, B. L. & Michaelsen, K. F. (1998). “Influence of weight, age and puberty on bone size and bone mineral content in healthy children and adolescents”, Acta Paediatrica, 87(5), 494-499.
Stini, W. A. (1972). “Reduced sexual dimorphism in upper arm muscle circumference associated with protein‐deficient diet in a South American population”, American Journal of Physical Anthropology, 36(3), 341-351.
Paine, R. M. & Voight, M. (1993). “The role of the scapula”, Journal of Orthopaedic & Sports Physical Therapy, 18(1), 386-391.
Ghafurian, S. & Galdi, B. & Bastian, S. & Tan, V. & Li, K. (2016). “Computerized 3D morphological analysis of glenoid orientation”, Journal of Orthopaedic Research, 34(4), 692- 698.
Szara, T. & Duro, S. & Gündemir, O. & Demircioğlu, İ. (2022). “Sex determination in Japanese Quails (Coturnix japonica) using geometric morphometrics of the skull”, Animals, 12(3), 302.
Nomina Anatomica Veterinaria Sixth Edition. (2017).
König, H. E. & Liebich, H. G. & Bragulla, H. (2009). “Veterinary anatomy of domestic mammals”, Schattauer.
Dursun, N. (2002), Veteriner Anatomi 1, Ankara.
Demiraslan, Y. & Dayan, M. O. (2021), Veteriner Sistemik Anatomi, 1. bs., Ankara. Bahadır, A. & Yıldız, H. (2012), Veteriner Anatomi Hareket Sistemi & İç Organlar, 4. bs., Bursa.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Sağlık Kurumları Yönetimi, Veteriner Cerrahi

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Ece Oktay Bu kişi benim
0000-0002-3117-7875
Türkiye

Simge Uğur Bu kişi benim
0000-0002-4181-2334
Türkiye

Ozan Gündemir Bu kişi benim
0000-0002-3637-8166
Türkiye

Gülsün Pazvant Bu kişi benim
0000-0001-5986-3992
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

16 Haziran 2023

Gönderilme Tarihi

21 Aralık 2022

Kabul Tarihi

27 Şubat 2023

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2023 Cilt: 2 Sayı: 1

IZ

https://izlik.org/JA82HU98GR

Kaynak Göster

RIS / Bibtex

APA

Oktay, E., Uğur, S., Gündemir, O., & Pazvant, G. (2023). KEDİ SCAPULA’SINDA MORFOMETRİK ÖLÇÜMLER İLE CİNSİYET TAYİNİ. İstanbul Rumeli Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, 2(1), 33-41. https://izlik.org/JA82HU98GR

AMA

1.Oktay E, Uğur S, Gündemir O, Pazvant G. KEDİ SCAPULA’SINDA MORFOMETRİK ÖLÇÜMLER İLE CİNSİYET TAYİNİ. RUMELİ ÜNİVERSİTESİ SAĞLIK BİLİMLERİ DERGİSİ. 2023;2(1):33-41. https://izlik.org/JA82HU98GR

Chicago

Oktay, Ece, Simge Uğur, Ozan Gündemir, ve Gülsün Pazvant. 2023. “KEDİ SCAPULA’SINDA MORFOMETRİK ÖLÇÜMLER İLE CİNSİYET TAYİNİ”. İstanbul Rumeli Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi 2 (1): 33-41. https://izlik.org/JA82HU98GR.

EndNote

Oktay E, Uğur S, Gündemir O, Pazvant G (01 Haziran 2023) KEDİ SCAPULA’SINDA MORFOMETRİK ÖLÇÜMLER İLE CİNSİYET TAYİNİ. İstanbul Rumeli Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi 2 1 33–41.

IEEE

[1]E. Oktay, S. Uğur, O. Gündemir, ve G. Pazvant, “KEDİ SCAPULA’SINDA MORFOMETRİK ÖLÇÜMLER İLE CİNSİYET TAYİNİ”, RUMELİ ÜNİVERSİTESİ SAĞLIK BİLİMLERİ DERGİSİ, c. 2, sy 1, ss. 33–41, Haz. 2023, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA82HU98GR

ISNAD

Oktay, Ece - Uğur, Simge - Gündemir, Ozan - Pazvant, Gülsün. “KEDİ SCAPULA’SINDA MORFOMETRİK ÖLÇÜMLER İLE CİNSİYET TAYİNİ”. İstanbul Rumeli Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi 2/1 (01 Haziran 2023): 33-41. https://izlik.org/JA82HU98GR.

JAMA

1.Oktay E, Uğur S, Gündemir O, Pazvant G. KEDİ SCAPULA’SINDA MORFOMETRİK ÖLÇÜMLER İLE CİNSİYET TAYİNİ. RUMELİ ÜNİVERSİTESİ SAĞLIK BİLİMLERİ DERGİSİ. 2023;2:33–41.

MLA

Oktay, Ece, vd. “KEDİ SCAPULA’SINDA MORFOMETRİK ÖLÇÜMLER İLE CİNSİYET TAYİNİ”. İstanbul Rumeli Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, c. 2, sy 1, Haziran 2023, ss. 33-41, https://izlik.org/JA82HU98GR.

Vancouver

1.Ece Oktay, Simge Uğur, Ozan Gündemir, Gülsün Pazvant. KEDİ SCAPULA’SINDA MORFOMETRİK ÖLÇÜMLER İLE CİNSİYET TAYİNİ. RUMELİ ÜNİVERSİTESİ SAĞLIK BİLİMLERİ DERGİSİ [Internet]. 01 Haziran 2023;2(1):33-41. Erişim adresi: https://izlik.org/JA82HU98GR