Derleme

KANSER HASTALIĞI OLAN EBEVEYNLERİN ÇOCUKLARI: ETKİLER VE YAKLAŞIMLAR

Cilt: 9 Sayı: 1 29 Nisan 2024
PDF İndir
TR EN

KANSER HASTALIĞI OLAN EBEVEYNLERİN ÇOCUKLARI: ETKİLER VE YAKLAŞIMLAR

Öz

Kanser tanısı konulan bireylerde görülebilen fiziksel, sosyal ve psikolojik sorunların yanı sıra diğer aile üyelerinde de aile dengesinin bozulması, rol kaybı ya da rol değişikliği nedeniyle hastalardan daha fazla duygusal ve davranışsal sorunlar ile karşılaşılmaktadır. Bu süreçte özellikle kanser olan ebeveynlerin çocukları duygusal ve davranışsal problemler açısından daha yüksek risk altındadır. Kanser hastalığı olan ebeveynin hastalık sürecinin ailenin günlük rutinlerini değiştirmesi, evdeki rollerin farklılık göstermesi, finansal sorunların yaşanması, her iki ebeveynin de fiziksel ve duygusal tükenmişlik yaşaması çocuklarda görülen duygusal ve davranışsal sorunların başlıca nedenlerindendir. Ebeveyninde kanser hastalığı olan çocuklarda anksiyete, depresyon, agresif davranışlar ya da somatik şikayetler gibi psikososyal etkiler ile ağlama, güvensizlik, arkadaş ilişkilerinde bozulma, ebeveynlerden uzaklaşma ya da aşırı ilgi gösterme ve okula konsantre olamama gibi bilişsel ve davranışsal etkiler görülebilir. Ayrıca günlük rutinlerin bozulması ve yaşanan duygusal semptomlar nedeniyle baş ağrısı, uykusuzluk, iştah kaybı gibi fiziksel sorunlar gelişebilir. Çocuğun bu süreçten etkilenmesi; çocuğun cinsiyeti, gelişim dönemi, ebeveynde var olan hastalığı algılayışı, ebeveyn ile çocuk arasındaki ilişki, aile işlevleri, kanserin evresi ve ebeveynin sağlık durumuna göre farklılaşmakla birlikte çocukların sosyal destek ihtiyacı artış göstermektedir. Ebeveynine kanser tanısı konulan çocukların kanserin etkilerini belirlemede, düşüncelerini ifade etmede ve dayanıklılığını artırmak için sosyal destek sağlamada yardım alması önemlidir. Literatürde ebeveyni kanser olan çocuklara yönelik girişimlerin oldukça sınırlı olduğu görülmektedir. Bu makalede konuya yönelik farkındalık sağlamak amacıyla kanser tanısı alan ebeveyne sahip çocukların olumsuz etkilenmelerini en aza indirebilecek girişimlerden bahsedilmektedir.

Anahtar Kelimeler

Destekleyen Kurum

yok

Proje Numarası

yok

Teşekkür

yok

Kaynakça

  1. Alexander, E., O'Connor, M., & Halkett, G. K. B. (2020, Nov). The perceived effect of parental cancer on children still living at home: According to oncology health professionals. Eur J Cancer Care (Engl), 29(6), e13321. https://doi.org/10.1111/ecc.13321
  2. Alexander, E., O'Connor, M., Rees, C., & Halkett, G. (2019, Oct). A systematic review of the current interventions available to support children living with parental cancer. Patient Educ Couns, 102(10), 1812-1821. https://doi.org/10.1016/j.pec.2019.05.001
  3. Arber, A., & Odelius, A. (2018). Experiences of Oncology and Palliative Care Nurses When Supporting Parents Who Have Cancer and Dependent Children. Cancer Nursing, 41(3), 248-254. https://doi.org/10.1097/ncc.0000000000000491
  4. Bultmann, J. C., Beierlein, V., Romer, G., Moller, B., Koch, U., & Bergelt, C. (2014, Dec 1). Parental cancer: Health-related quality of life and current psychosocial support needs of cancer survivors and their children. Int J Cancer, 135(11), 2668-2677. https://doi.org/10.1002/ijc.28905
  5. Chen, R., Sjolander, A., Valdimarsdottir, U., Varnum, C., Almqvist, C., Ye, W., Fall, K., Czene, K., & Fang, F. (2015, Feb). Parental cancer diagnosis and child mortality--a population-based cohort study in Sweden. Cancer Epidemiol, 39(1), 79-85. https://doi.org/10.1016/j.canep.2014.11.011
  6. Cho, O. H., Yoo, Y. S., & Hwang, K. H. (2015, May). Comparison of parent-child communication patterns and parental role satisfaction among mothers with and without breast cancer. Appl Nurs Res, 28(2), 163-168. https://doi.org/10.1016/j.apnr.2014.09.005
  7. Costas-Muniz, R. (2012, Feb). Hispanic adolescents coping with parental cancer. Support Care Cancer, 20(2), 413-417. https://doi.org/10.1007/s00520-011-1283-9
  8. Ellis, S. J., Wakefield, C. E., Antill, G., Burns, M., & Patterson, P. (2017). Supporting children facing a parent's cancer diagnosis: a systematic review of children's psychosocial needs and existing interventions. European Journal of Cancer Care, 26(1), e12432. https://doi.org/https://doi.org/10.1111/ecc.12432

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Hemşireliği, Ruh Sağlığı Hemşireliği

Bölüm

Derleme

Erken Görünüm Tarihi

26 Nisan 2024

Yayımlanma Tarihi

29 Nisan 2024

Gönderilme Tarihi

20 Haziran 2022

Kabul Tarihi

7 Şubat 2024

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2024 Cilt: 9 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Onan, N., & Taşdelen, Y. (2024). KANSER HASTALIĞI OLAN EBEVEYNLERİN ÇOCUKLARI: ETKİLER VE YAKLAŞIMLAR. Samsun Sağlık Bilimleri Dergisi, 9(1), 1-14. https://doi.org/10.47115/jshs.1133495
AMA
1.Onan N, Taşdelen Y. KANSER HASTALIĞI OLAN EBEVEYNLERİN ÇOCUKLARI: ETKİLER VE YAKLAŞIMLAR. JSHS. 2024;9(1):1-14. doi:10.47115/jshs.1133495
Chicago
Onan, Nevin, ve Yeliz Taşdelen. 2024. “KANSER HASTALIĞI OLAN EBEVEYNLERİN ÇOCUKLARI: ETKİLER VE YAKLAŞIMLAR”. Samsun Sağlık Bilimleri Dergisi 9 (1): 1-14. https://doi.org/10.47115/jshs.1133495.
EndNote
Onan N, Taşdelen Y (01 Nisan 2024) KANSER HASTALIĞI OLAN EBEVEYNLERİN ÇOCUKLARI: ETKİLER VE YAKLAŞIMLAR. Samsun Sağlık Bilimleri Dergisi 9 1 1–14.
IEEE
[1]N. Onan ve Y. Taşdelen, “KANSER HASTALIĞI OLAN EBEVEYNLERİN ÇOCUKLARI: ETKİLER VE YAKLAŞIMLAR”, JSHS, c. 9, sy 1, ss. 1–14, Nis. 2024, doi: 10.47115/jshs.1133495.
ISNAD
Onan, Nevin - Taşdelen, Yeliz. “KANSER HASTALIĞI OLAN EBEVEYNLERİN ÇOCUKLARI: ETKİLER VE YAKLAŞIMLAR”. Samsun Sağlık Bilimleri Dergisi 9/1 (01 Nisan 2024): 1-14. https://doi.org/10.47115/jshs.1133495.
JAMA
1.Onan N, Taşdelen Y. KANSER HASTALIĞI OLAN EBEVEYNLERİN ÇOCUKLARI: ETKİLER VE YAKLAŞIMLAR. JSHS. 2024;9:1–14.
MLA
Onan, Nevin, ve Yeliz Taşdelen. “KANSER HASTALIĞI OLAN EBEVEYNLERİN ÇOCUKLARI: ETKİLER VE YAKLAŞIMLAR”. Samsun Sağlık Bilimleri Dergisi, c. 9, sy 1, Nisan 2024, ss. 1-14, doi:10.47115/jshs.1133495.
Vancouver
1.Nevin Onan, Yeliz Taşdelen. KANSER HASTALIĞI OLAN EBEVEYNLERİN ÇOCUKLARI: ETKİLER VE YAKLAŞIMLAR. JSHS. 01 Nisan 2024;9(1):1-14. doi:10.47115/jshs.1133495

Cited By

Samsun Sağlık Bilimleri Dergisi CC BY-NC 4.0 lisansına sahiptir.