Rational Drug Use by Patients Applying at Ear Nose Throat Polyclinic

Öz

Objective: This study was conducted to determine information, attitude, and behaviors of patients that apply at ear, nose, throat polyclinic regarding rational drug use. Method: The study that was planned as a descriptive, cross-sectional study was conducted with 273 patients that applied at ear nose throat polyclinic of a university hospital. Data was collected using Patient Information Form and Rational Drug Use Information Form and descriptive statistics were used in the analysis. Findings: Average age of patients were 40.71±15.21 year and 38.4% of the patients had higher education degree. It was found that 73.3% of the patients did not have knowledge about rational drug use, 59% received information about drugs they used from the doctor, 52.7% read the drug prospectus, 86.4% used the drugs prescribed by prescription, 75.8% used analgesics without consulting the doctor, 75.1% knew the storage conditions of drugs, 73.3% knew the purpose of use of drugs, and 82.4% knew the method of administration of the drug they used. Attitudes that were not in line with rational drug use were determined as taking nonprescription drug, increasing dosages used, abandoning drug when symptoms end, taking the same drug when symptoms repeat, seeking solutions by oneself in case of side effects, receiving and giving drug advices from relatives, and to acquaintances, and not investigating drug interactions. Conclusion and Recommendations: It was observed that the patients did not receive information about rational drug use. The results of the research showed that the patients had positive as well as negative attitudes about drug use. In line with these results, it is recommended that patients be educated on rational drug use.

Anahtar Kelimeler

• Rational Drug Use
• Information
• Attitude
• Ear Nose Throat Polyclinic

Kulak Burun Boğaz Polikliniğine Başvuran Hastaların Akılcı İlaç Kullanımı

Öz

Amaç: Bu çalışma kulak burun boğaz polikliniğine başvuran hastaların akılcı ilaç kullanımı konusundaki bilgi, tutum ve davranışlarını belirlemek amacıyla gerçekleştirildi. Yöntem: Tanımlayıcı-kesitsel türde planlanan araştırma bir üniversite hastanesinin kulak burun boğaz polikliniğine başvuran 273 hasta ile gerçekleştirildi. Veriler, Hasta Bilgi Formu ve Akılcı İlaç Kullanma Bilgi Formu ile toplanıp, verilerin analizinde tanımlayıcı istatistikler kullanıldı. Bulgular: Hastaların yaş ortalaması 40.71±15.21 yıl ve %38.4’ü yükseköğretim mezunuydu. Hastaların %73.3’ünün akılcı ilaç kullanımı konusunda bilgi sahibi olmadığı, %59’u kullandıkları ilaçlar ile ilgili bilgiyi hekimden aldığı, %52,7’sinin ilaç prospektüsü okuduğu, %86,4’ünün ilaçları reçeteli kullandığı, %75,8’nin hekime danışmadan analjezik aldığı, %75,1’inin ilaçların saklama koşullarını, %73,3’ü ilacın kullanım amacını ve %82,4’ü kullandıkları ilacın uygulama şeklini bildiği saptandı. Akılcı ilaç kullanımına uygun olmayan tutumlarının ise reçetesiz ilaç alma, doz arttırma, yakınmalar geçtiğinde ilacı sonlandırma, aynı hastalık da tekrar aynı ilacı alma, yan etki durumunda kendi kendine çözüm arama, yakınlarından ilaç tavsiyesi alma ve verme, ilaç etkileşimlerini araştırmama olduğu saptandı. Sonuç ve Öneriler: Hastaların akılcı ilaç kullanımı konusunda bilgi almadıkları görüldü. Araştırma sonuçları, hastaların ilaç kullanımı konusunda olumlu tutumlarının olduğu kadar olumsuz tutumlarının da olduğunu gösterdi. Bu sonuçlar doğrultusunda, hastalara akılcı ilaç kullanımı konusunda eğitim verilmesi önerilir.

Anahtar Kelimeler

• Akılcı ilaç kullanımı
• Bilgi
• Tutum
• Kulak Burun Boğaz Polikliniği

Kaynakça

1. Aydın, B., & Gelal, A. (2012). Akılcı ilaç kullanımı: yaygınlaştırılması ve tıp eğitiminin rolü. Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi, 26(1), 57-63.
2. Barutçu, A., Tengilimoğlu, D., & Naldöken, Ü. (2017). Vatandaşların akılcı ilaç kullanımı, bilgi ve tutum değerlendirmesi: Ankara ili metropol ilçeler örneği. Gazi Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 19(3), 1062-1078.
3. Baybek, H., Bulut, D., & Çakır A. (2005) Muğla Üniversitesi idari personelinin ilaç kullanma alışkanlıklarının belirlenmesi. Muğla Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi (İLKE)15, 53-67.
4. Bolol, N., Ülgen, S., Turan, N., Kaya, N., & Kaya, H.(2010). Bir üniversite hastanesinin kulak burun boğaz polikliniğinin hastalar tarafından değerlendirilmesi. Hemşirelikte Eğitim ve Araştırma Dergisi, 7(3), 26-35.
5. Cameron, A., Ewen, M., Auton, M., & Abegunde, D. (2011). World Health Organization. The World Medicines situation. Medicines Prices, Availability and affordability.http://www.who.int/medicines/areas/policy/world_medicines_situation/WMS_ch6_wPricing_v6.pdf. Çiftçi, B., & Aksoy, M. (2017). Çocuklarda akılcı ilaç kullanımı ve hemşirelerin sorumlulukları, 6(3), 191-194.
6. Demirci, A., & Şimşek I. (2012). Üniversite öğrencilerinin ilaç kullanımlarına yönelik tutumları. E-journal of NWSA-Vocational Education, 7(4),43-51.
7. Deniz, S. (2019). Akılcı ilaç kullanımına ilişkin tutum ve davranışların belirlenmesine yönelik bir araştırma. Hacettepe Sağlık İdaresi Dergisi, 22(3), 619-632.
8. Ekenler, Ş., & Koçoğlu, D. (2016). Bireylerin akılcı ilaç kullanımıyla ilgili bilgi ve uygulamaları. Hacettepe Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi Dergisi, 3(3), 44-55.

9. Erkoç, B., & Güner, T. A. (2021). Engelli bireye sahip ailelerin akılcı ilaç kullanımına ilişkin tutum ve davranışlarının belirlenmesi. Sağlık Akademisyenleri Dergisi, 8(1), 14-20.
10. Hatipoğlu, S., & Özyurt, B.C. (2016). Manisa ilindeki bazı aile sağlığı merkezlerinde akılcı ilaç kullanımı. TAF Preventive Medicine Bulletin, 15, 1-8.
11. İlhan, M.N., Aydemir, Ö., Çakır, M., & Aycan, S. (2014). Akılcı olmayan ilaç kullanım davranışları: Ankara’da üç ilçe örneği. Türkiye Halk Sağlığı Dergisi, 12, 188-200.
12. Johny, S., Torgal, S. & Mathew, A. (2017). “Assessment of knowledge, attitude and practice of self-medication among second year MBBS students”, Indian Journal of Pharmacology, 4(1), 42-44.
13. Kaya, H., Turan, N., Keskin, Ö., Tencere, Z., Uzun, E., Demir, G., & Yılmaz, T.(2015). Üniversite öğrencilerinin akılcı ilaç kullanma davranışları, Anadolu Hemşirelik ve Sağlık Bilimleri Dergisi, 18(1), 35-42.
14. Köse, E., Erdoğan, N., Bedir, N., Demirbaş, M., İnci, M. B., Karabel, M. P., ... & Ekerbiçer, H.Ç. (2018). Sakarya’nın Taraklı ilçesindeki erişkinlerde akılcı ilaç kullanımı ile ilgili bazı bilgi ve tutumlarının incelenmesi. Sakarya Tıp Dergisi, 8(1), 80-89.
15. Kurt, M.E., Ceylan, A., & Sevinç, K.(2016). Hemşirelerin akılcı ilaç kullanımına yönelik bilgi ve davranışlarının değerlendirilmesi: Diyarbakir Selahaddin Eyyübi Devlet Hastanesi örneği. Dicle Üniversitesi İktisadi Ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 6(11), 263-274.
16. Kuş, E. (2016). Öğrenci hemşirelerin akılcı ilaç kullanım ilkeleri konusunda bilgi düzeylerinin değerlendirilmesi. Yüksek Lisans Tezi. İstanbul Bilim Üniversitesi, Sağlık Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
17. Kuş, E., & Durna, Z. (2016). Akılcı ilaç kullanımda hemşirenin rolü ve eğitimin önemi. Sağlık ve Toplum Dergisi, 26(2), 3-9.
18. Macit, M., Karaman, M., & Parlak, M. (2019). Bireylerin akılcı ilaç kullanım bilgi düzeylerinin incelenmesi. İstanbul Gelişim Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 6(2), 372-387.
19. Maxwell, S. (2009). Rational prescribing: the principles of drug selection. Clinical Medicine, 9, 481–485.
20. Saygılı, M., Özer, Ö., & Uğurluoğlu, Ö.(2015). Bir kamu hastanesinde hemşirelerin akılcı ilaç kullanımına yönelik bilgi ve davranışlarının değerlendirilmesi. Dokuz Eylül Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi Elektronik Dergisi, 8(3), 162-170.
21. Şahingöz, M., & Balcı, E.(2013). Hemşirelerin akılcı ilaç kullanımı. TAF Preventive Medicine Bulletin, 12(1),57-64.
22. The Rational Use of Drugs. Report of the Conference of Experts. Geneva: WHO. (2011).http://www.who.int/medicines/areas/policy/world_medicines_situation/WMS_ch14_wRational.pdf
23. Toro-Rubio, M.D., Díaz-Pérez, A., Barrios-Puerta, Z., & Castillo-Avila, I.Y. (2017). Self-Medication and beliefs around its practice in Cartagena, Colombia. Revista Cuidarte, 8(1), 1509-1518.
24. Ulupınar, S., & Akıcı, A. (2015). Hemşirelik uygulamalarında akılcı ilaç kullanımı. Turkiye Klinikleri J Pharmacol-Special Topics,3(1), 84-93.
25. Yapıcı, G., Balıkçı, S. & Uğur, Ö. (2011). Birinci basamak sağlık kuruluşuna başvuranların ilaç kullanımı konusunda tutum ve davranışları. Dicle Tıp Dergisi, 38(4), 458-465.