Netnografik Araştırmaların Sistematik İncelemesi

Öz

Bu çalışma, netnografi yönteminin ulusal ve uluslararası bağlamdaki kullanımlarını ve bu yöntemle çalışılmış konuları incelemek amacıyla gerçekleştirilmiştir. Web of Science (WOS) ve TrDizin veri tabanlarında gerçekleştirilen sistematik bir inceleme ile netnografik araştırmaların disiplinlerarası dağılımı, metodolojik yaklaşımlar ve kullanılan dijital platformlar analiz edilmiştir. Netnografi araştırma yöntemi, sosyal medya, forumlar ve diğer çevrimiçi topluluklar üzerinden sosyal ve kültürel etkileşimleri incelemek için kullanılan yenilikçi bir araştırma yöntemidir. Ayrıca, çevrimiçi toplulukların dinamiklerini ve etkileşim biçimlerini inceleyerek, toplumsal değişimlerin ve kültürel evrimlerin dijital platformlar üzerinden nasıl gerçekleştiğine dair değerli bilgiler sunmaktadır. Dijital kültürlerin ve sosyal değişimlerin gözlemlenebilir hâle gelmesini sağlayarak kültürel evrimi takip etmektedir. Çalışmada, “Netnografik araştırmalar, disiplin alanlarına göre nasıl bir dağılım göstermektedir?”, “Netnografik araştırmalarda araştırmacıların yoğunlaştığı konular nelerdir?”, “Netnografik araştırmalar, yayın yıllarına göre nasıl bir dağılım göstermektedir?” ve “Netnografik araştırmalarda kullanılan dijital platformlar nasıl bir dağılım göstermektedir?” gibi sorulara cevaplar aranmıştır. Çalışmanın sonuçları, netnografi yönteminin özellikle eğitim, sağlık ve pazarlama gibi alanlarda artan bir şekilde tercih edildiğini göstermektedir. Ayrıca, Türkiye’deki araştırmalarda netnografi kullanımının nispeten sınırlı olduğu, ancak giderek artan bir ilgi gördüğü belirlenmiştir. Bu çalışma, netnografi yönteminin mevcut durumunu anlamak ve bu yöntemin gelecekteki araştırmalarda nasıl daha etkin kullanılabileceğine dair yol gösterici bilgiler sunmayı amaçlamaktadır.

Anahtar Kelimeler

• dijital ortam
• sosyal medya
• dijital göçebe
• dijital platform

Fields of Science Using Netnographic Research with Local and Universal Application Examples and Reasons for Using the Method

Öz

This study aims to examine the use of the netnography method in national and international contexts and the topics studied with this method. Through a systematic review of Web of Science (WOS) and TrDizin databases, the interdisciplinary distribution of netnographic research, methodological approaches and digital platforms used were analyzed. Netnography is an innovative research method used to study social and cultural interactions through social media, forums and other online communities. It also provides valuable insights into how social changes and cultural evolutions take place through digital platforms by examining the dynamics of online communities and the ways in which they interact. It tracks cultural evolution by making digital cultures and social changes observable. In the study, answers to questions such as “How does netnographic research distribute according to disciplinary fields?”, “What are the topics that researchers focus on in netnographic research?”, “How does netnographic research distribute according to years of publication?” and “How do digital platforms used in netnographic research distribute?” were sought. The results of the study show that the netnography method is increasingly preferred especially in fields such as education, health and marketing In addition, it has been determined that the use of netnography in research in Turkey is relatively limited, but is receiving increasing attention. This study aims to understand the current state of the netnography method and provide guidance on how this method can be used more effectively in future research.

Anahtar Kelimeler

• digital environment
• social media
• digital nomad
• digital platform

Kaynakça

1. Akgün, A. C. (2023). Kültürel diplomasi bağlamında sanal fenomenlerin sosyal ağ kullanımı: Imma Gram örneği. Siirt Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 11 (2), 258-275.
2. Atikaslan, H. O. (2022). Türkiye’de k-pop hayranlığı ve dijital emek: Twitter hayran hesapları. Intermedia International E-journal, 9 (17), 212-234.
3. Bartl, M., Kannan, V. K., ve Stockinger, H. (2016). A review and analysis of literature on netnography research. International Journal of Technology Marketing, 11 (2), 165-196.
4. Birincioğlu, Y., ve Şahin, Z. B. (2021). Haber yorumlarında yeniden üretilen erkeklik halleri: Pınar Gültekin cinayeti üzerine netnografik bir inceleme. Moment Dergi, 8 (2), 415-438.
5. Böyük, M. (2022). Dijital medya ve spor sponsorluğu: Yandex ve Fenerbahçe iş birliği üzerine inceleme. Elektronik Cumhuriyet İletişim Dergisi, 4 (2), 118-125.
6. Costello, L., McDermott, M. L., ve Wallace, R. (2017). Netnography: Range of practices, misperceptions, and missed opportunities. International Journal of Qualitative Methods, 16 (1), 1609406917700647.
7. Çaycı, A. E., ve Aktaş, C. (2018). Dijitalden tatmak: Yemeğin “yeni” gastro mekânlardaki seyirlik gösterisinin kültürel yansımaları. Trt Akademi, 3 (6), 710-727.
8. Erdoğan, İ. (2022). Karanlık sosyal medya ve sosyal medyanın karanlık yüzü: Kavramlar, araştırmalar ve stratejiler. Türkiye İletişim Araştırmaları Dergisi, (40), 411-429.

9. Eskicumalı, A. (2003). Eğitim ve toplumsal değişme: Türkiye’nin değişim sürecinde eğitimin rolü: 1923-1946. Boğaziçi Üniversitesi Eğitim Dergisi, 19 (2), 15-29.
10. Hall, M., ve Stornaiuolo, A. (2020). Tracing networked writing in an online community through resonance maps. Learning, Culture and Social Interaction, 24, 100287.
11. Kozinets, R. (2010). Netnography: Doing ethnographic research online. Sage Publications.
12. Kozinets, R. (2019). Netnography: The essential guide to qualitative social media research. Sage Publications.
13. Özgen, C., ve Argan, M. (2020). Netnografi: Genel özellikleri ve spor bilimleri alanında kullanılabilirliği. OPUS International Journal of Society Researches, 15 (1), 5044-5064.
14. Şahin, G., ve Başak, T. (2019). Hemşirelik eğitiminde oyun temelli öğrenme. Gümüşhane Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, 8 (3), 308-314.
15. Torgerson, C., Hall, J., ve Light, K. (2017). Systematic reviews. Research Methods and Methodologies in Education, 2, 166-179.
16. Yaralı, C., ve Baloğlu, Ö. Ö. (2023). Dijital süreçlerin doğal ve kültürel miras turizminin gelişimine etkisi. Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi SBE Dergisi, 13, 245-264.
17. Yavuz, B., ve Toprakçı, E. (2021). Covid-19 pandemisi sebebiyle okulların uzaktan öğretim yapması ile ilgili internet forumlarında paylaşılan görüşler. Karaelmas Eğitim Bilimleri Dergisi, 9 (1), 120-139.
18. İncelenen Kaynaklar
19. Aksu, O. (2018). Bir araştırma yöntemi olarak netnografi: Ötekini anlamanın dijital boyutu. Açıköğretim Uygulamaları ve Araştırmaları Dergisi, 4 (2), 14-17.
20. Aktan, E., ve Kayış, H. H. (2018). Sosyal medya ve değişim: Bloglar aracılığıyla anneliğin evrimi üzerine netnografik bir analiz. AJIT-e: Academic Journal of Information Technology, 9 (32), 39-54.
21. Anderson, T., ve Milbrandt, M. K. (2005). Art for life: Authentic instruction in art. McGraw-Hill.
22. Argana, M., Kösea, H., ve Özgena, C. (2019, Nisan 11-14). İlaç değil besin desteği! Supplement tüketim davranışlarına yönelik netnografik bir araştırma [Tam Metin]. 2. Uluslararası Rekreasyon ve Spor Yönetimi Kongresi, Muğla, s. 75.
23. Aydın, C. (2021). Sosyal medya ve tüketim kültürü perspektifiyle Instagram ve Youtube üzerine netnografik bir çalışma. (Yüksek lisans tezi). Yök Tez Merkezi veri tabanından erişildi. (https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/tezSorguSonucYeni.jsp)
24. Babaoğlu, C., ve Kulaç, O. (2021). Salgın döneminde dijitalleşme politikaları ve yükseköğretim sistemine yansımalar. Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 22 (2), 417-425.
25. Bagga-Gupta, S. (2017). Going beyond oral-written-signed-irl-virtual divides. Theorizing languaging from mind-as-action perspectives. Writing & Pedagogy, 9 (1), 49-75.
26. Baki, Z. S. (2014). İnternet folkloru/netlore bağlamında sözlü kültürün dönüşümüne netnografik yaklaşımlar: Katılımcı sözlük örnekleri. (Yüksek lisans tezi). Gazi Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara.
27. Baloğlu, E. (2023). Instagram çağının dijital ebeveynleri: Sharenting bağlamında bir inceleme. TRT Akademi, 8 (19), 766-785.
28. Başaslan, Z. (2017). Yeni medya ve ideolojik çevirimiçi sosyal ağ topluluklarında uyma davranışı üzerine netnografi çalışması. (Yüksek lisans tezi). Yök Tez Merkezi veri tabanından erişildi. (https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/tezSorguSonucYeni.jsp)
29. Başlar, G. (2016). Yeni medyada kültürel aktivizm bağlamında mizahın eleştirel kullanımı:'Bobiler.örg' üzerine netnografik bir inceleme. (Doktora tezi). Yök Tez Merkezi veri tabanından erişildi. (https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/tezSorguSonucYeni.jsp)
30. Berkay Kocatürk, Ö. (2018). Şikâyetlerin krallığı: Memnuniyet, sadakat ve şikâyet arasındaki ilişkinin ekşi sözlükte yer alan postlar açısından netnografik analizi. (Yüksek lisans tezi). Yök Tez Merkezi veri tabanından erişildi. (https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/tezSorguSonucYeni.jsp)
31. Black, R. W. (2008). Adolescents and online fan fiction. Vol. 23. Peter Lang.
32. Boellstorff, T., Nardi, B., Pearce, C., ve Taylor, T. L. (2012). Ethnography and virtual worlds: A handbook of method. Princeton University Press.
33. Boursier, V., Gioia, F., Coppola, F., ve Schimmenti, A. (2022). eHealth content-sharing and emotional support among Italian parents of children with Down Syndrome: A qualitative report. Journal of Intellectual & Developmental Disability, 47 (3), 240-251.
34. Burdick, A., Drucker, J., Lunenfeld, P., Presner, T., ve Schnapp, J. (2016). Digital_humanities. MIT Press.
35. Bülent Bekki, Y. (2020). Türkiye'de İstanbul Sözleşmesi'ne yönelik tepkilerin netnografik analizi. (Yüksek lisans tezi). Yök Tez Merkezi veri tabanından erişildi. (https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/tezSorguSonucYeni.jsp)
36. Caliandro, A. (2016). Ethnography in digital spaces: Ethnography of virtual worlds, netnography, & digital ethnography. Denny, R., ve Sunderland, P. (Ed.) Handbook of anthropology in business (pp. 658-679). Routledge.
37. Caliandro, A. (2018). Digital methods for ethnography: Analytical concepts for ethnographers exploring social media environments. Journal of Contemporary Ethnography, 47 (5), 551-578.
38. Cebeci, G. (2014). Pazar odaklı online toplulukların netnografik analizi: Müzik sektöründe bir araştırma. (Yüksek lisans tezi). Yök Tez Merkezi veri tabanından erişildi. (https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/tezSorguSonucYeni.jsp)
39. Çağlan Bilsel, Ö. (2024). Kolektif zekâ ve spoil etme kavramlarına sosyal medya üzerinden netnografik analizle bakmak. Akdeniz Üniversitesi İletişim Fakültesi Dergisi, (44), 91-111.
40. Çelik, M. (2022). Hatırlanabilir turizm deneyimi üzerine netnografik bir inceleme: Çamlıhemşin yaylaları örneği. (Yüksek lisans tezi). Alanya Alaaddin Keykubat Üniversitesi Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Alanya.
41. Dada, M., Muthaly, S., ve Ali, W. (2022). Relationship between social media promotion and crowdfunding projects by nigerian smes. International Journal of Early Childhood Special Education, 14 (3).
42. Dalgıç, T. (2019). Otomotiv sektöründe marka bağlılığı üzerine netnografik bir araştırma: Toyota Türkiye hayran topluluğu örneği. (Yüksek lisans tezi). Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Eskişehir.
43. De Faria, G. J. A. (2023). “Venezolanos en dourados ms”: um estudo netnográfıco de comunıdades ımıgrantes nas redes socıaıs dıgıtaıs. Periferia, 15, 1-29. E74521-E74521.
44. de Jesus Lima, D., Mercado, L. P. L., ve Versuti, A. C. (2022). Online authorship and text production in fan collaborative context. Revista Educação e Linguagens, 11 (22), 278-301.
45. Demir, Y., ve Öztürk, M. (2023). Instagram'da yemeğin gösterisi: # foodporn. Moment Dergi, 10 (1), 83-107.
46. Ebardo, R. ve Suarez, M. T. (2022). Learning affordances of a facebook community of older adults: A netnographic investigation during COVID-19. Proceedings of the 30th International Conference on Computers in Education, 140-148.
47. Ebren, F. Aydın, G. A., ve Aydın, Ş. (2021). Reklam araştırmalarında etnografi ve netnografi tekniklerinin kullanımı. Karaçor, S. Gençyürek Erdoğan, M., ve Akcan, B. (Ed.). Reklam araştırmaları (s. 289-307). Çizgi Kitabevi Yayınları.
48. Erdem, D. (2023). Sosyal medya kullanıcılarının feminizm algıları üzerine netnografik bir inceleme: Kız başına Instagram hesabı örneği. (Yüksek lisans tezi). Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Eskişehir.
49. Eren Çetin, Ş. (2019). Katılımcı kültür olgusu bağlamında sosyal medya ve çevrimiçi topluluklar: Netnografik bir analiz. (Doktora tezi). Akdeniz Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Antalya.
50. Girgin, O. (2023). Hayran kültürü bağlamında sosyal medya kullanımı: Netflix Instagram hesabı üzerinde La Casa De Papel dizi örneği. Yeni Yüzyıl'da İletişim Çalışmaları, 2 (6), 165-178.
51. Görgüler, Z. (2016). Yeni toplumsallıklar etrafında yükselen çeviri pratikleri: Türkiye'de tara-çeviri (Manga) içeriklerinin dolaşımı ve netnografik çözümlemeler. (Doktora tezi). Yıldız Teknik Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
52. Gülmen, G. (2019). Kullanıcı türevli içeriğin dijital pazarlama stratejilerinde kullanımı: Netnografik bir araştırma örneği. (Yüksek lisans tezi). İstanbul Kültür Üniversitesi Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, İstanbul.
53. Gün, C. S. (2018). Kanserli çocuğu olan anne-babaların oluşturduğu sanal topluluklar üzerinden online (çevrimiçi) paylaşımların netnografik yöntemle incelenmesi. (Yüksek lisans tezi). Ege Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü, İzmir.
54. Hanell, F., ve Severson, P. J. (2023). An open educational resource for doing netnography in the digital arts and humanities. Education for Information, 39 (2), 155-172.
55. Hine, C. (2000). Virtual ethnography. Sage Publications.
56. Ito, M. (2013). Hanging out, messing around, and geeking out: Kids living and learning with new media (p. 440). The MIT press.
57. Karaviran, C. (2024). Gelenekselden dijitale imgenin dönüşümü: NFT sanatı üzerine netnografik bir analiz. (Yüksek lisans tezi). Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Konya.
58. Kavak, S. (2022). Yeni medya'da netnografi yöntemi çerçevesinde dijital aktivizm kavramı: "2021 Türkiye orman yangınları paylaşımları". (Yüksek lisans tezi). Sivas Cumhuriyet Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Sivas.
59. Keskin, A. (2020). Bts veya âşık olunacak erkeklik: Youtube'da netnografik bir analiz. Ege Üniversitesi İletişim Fakültesi Medya ve İletişim Araştırmaları Hakemli E-Dergisi, (6), 4-22.
60. Keskin, A. (2024). Popülizm ve popülist anlatı: Tiktok’ta netnografik bir analiz. Anemon Muş Alparslan Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 12 (1), 157-170.
61. Kıarımovı, L. (2023). Dijital antropoloji perspektifiyle sosyal medya topluluklarını anlamak: Goffman'ın "Vitrin" kavramı çerçevesinde netnografik bir analiz. (Yüksek lisans tezi). İstanbul Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
62. Kobak, K. (2020). Sosyal ağların gıda ve beslenme okuryazarlığına etkisi: Gıda dedektifi Instagram hesabı üzerine bir inceleme. Akademik İncelemeler Dergisi, 15 (2), 893-922.
63. Köker, N. E. (Ed.) (2022). Sanal topluluklar ve netnografi. Akademisyen Kitabevi.
64. Lindgren, R., ve McDaniel, R. (2012). Transforming online learning through narrative and student agency. Educational Technology & Society, 15 (4), 344.
65. Manaloche, M., ve Epuran, G. (2013). Online communication processes of the european commission on Twitter: A netnographic approach. Smart 2013: Social Media in Academia: Research and Teaching. 93-98.
66. Maranan, D. S., Schiphorst, T., Bartram, L., ve Hwang, A. (2013, June). Expressing technological metaphors in dance using structural illusion from embodied motion. Proceedings of the 9th ACM Conference on Creativity & Cognition. 165-174.
67. Marshall, J. (2010). Five ways to integrate: Using strategies from contemporary art. Art Education, 63 (3), 13-19.
68. Mercimek, G. (2021). Sanal topluluklarda sigara bırakma mücadelesinin netnografik incelenmesi: kadinlarkulubu.com örneği. (Yüksek lisans tezi). Gümüşhane Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Gümüşhane.
69. Miller, V. (2020). Understanding digital culture. Sage Publications.
70. Musabirov, I., ve Bulygin, D. (2020). Prototyping text mining and network analysis tools to support netnographic student projects. International Journal of Emerging Technologies in Learning (iJET), 15 (10), 223-232.
71. Mutlu, B., ve Bazarcı, S. (2017). Marka iş birlikleri için yeni bir alan: YouTube içerik üreticileri ve kanal toplulukları üzerine netnografik bir araştırma. Akdeniz Üniversitesi İletişim Fakültesi Dergisi, 27, 28-45.
72. Mühür, M. (2022). Nesnelerin interneti: Spekülatif tasarım bağlamında nesne netnografi ile bir betimleme. (Doktora tezi). Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, İstanbul.
73. Nakip, M., ve Gökmen, A. (2022). Netnografinin muhakemesi ve pazarlama araştırmalarında kullanılması. Journal of Mehmet Akif Ersoy University Economics and Administrative Sciences Faculty, 9 (3), 2158-2179.
74. Obus, F. (2021). Marka kişiliği kavramı bağlamında netnografik bir araştırma: Starbucks ve Kahve Dünyası örneği. (Yüksek lisans tezi). Kırklareli Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Kırklareli.
75. Ozan, N. (2024). Marka sadakati üzerine netnografik bir araştırma: Apple örneği. (Yüksek lisans tezi). Fırat Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Elâzığ.
76. Özbölük, T. (2015). Postmodern tüketici kabileleri ve sanal topluluklar: Netnografik bir araştırma. (Doktora tezi). Erciyes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Kayseri.
77. Özbölük, T., ve Dursun, Y. (2015). Pazarlama araştırmalarında paradigmal dönüşüm ve etnografinin dijital evrimi: Netnografi. Erciyes Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, (46), 227-247.
78. Özkan Erciyas, F. (2015). Marka sadakati oluşturan müşteri deneyimlerinin netnografik analiz ile incelenmesi: Kapadokya bölgesi beş yıldızlı otelleri örneği. (Yüksek lisans tezi). Düzce Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Düzce.
79. Özkaya, B. (2013). Halkla ı̇lı̇şkı̇lerde çevrı̇mı̇çı̇ araştırma teknı̇klerı̇nı̇n kullanımı. Ege Üniversitesi İletişim Fakültesi Yeni Düşünceler Hakemli E-Dergisi, (7), 9-32.
80. Özkurt, Ö. (2022). Dijital çağda pazarlama kararları açısından yeni pazar araştırma yöntemlerinden netnografinin kültür kodlarıyla ilişkisi ve bir araştırma. (Yüksek lisans tezi). Marmara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
81. Özkurt, Ö. T., Pirtini, S., ve Yıldırım, Y. O. (2023). Dijital çağda pazar araştırması: Etnografiden netnografiye geçiş sürecinde sanal topluluklar ve bir araştırma. Turkish Journal of Marketing Research, 2 (2), 90-108.
82. Özmen, S., ve Keskin, S. (2018). Sosyal medyada öz-temsil ve ötekiliğin ‘öteki boyutu’: ‘karikateist’toplumsalı üzerine inceleme. Uluslararası Kültürel ve Sosyal Araştırmalar Dergisi, 4 (2), 533-558.
83. Özüdoğru, Ş. (2014). Nitel araştırmanın iletişim araştırmalarında rol ve önemi üzerine bir deneme. Global Media Journal: Turkish Edition, 4 (8).
84. Pachler, N., ve Daly, C. (2011). Key issues in e-learning: Research and practice. Bloomsbury Publishing.
85. Pajchert, B., Kaczmarczyk, D., ve Gurba, K. (2019). Applicability of netnography in the analysis of polish vloggers. Icerı2019 Proceedings, 10429-10433.
86. Paulus, T. M., ve Lester, J. N. (2016). ATLAS. ti for conversation and discourse analysis studies. International Journal of Social Research Methodology, 19 (4), 405-428.
87. Sağır, D. (2020). Çevrimiçi ortamda dinleyici etkileşimlerinin netnografik analizi: Forumtr/müzik örneği. (Yüksek lisans tezi). Trabzon Üniversitesi Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Trabzon.
88. Sarıyer, N., ve Gülmez, B. (2023). Sesimi duy: Üçüncü taraf şikâyet davranışlarının netnografi ile belirlenmesi. Journal of Awareness, 8 (4), 487-498.
89. Satır, M. E. (2021). Yeni medya ve nostalji: TRT arşiv üzerine bir değerlendirme. Karadeniz Sosyal Bilimler Dergisi, 13 (24), 116-129.
90. Saygın, E. P. (2019). Dijital kabile kültüründe satın alma davranışını etkileyen grup dinamiklerini anlamaya yönelik netnografik bir araştırma. (Doktora tezi). Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Eskişehir.
91. Saygın, E. P., ve Arca, N. F. E. (2020). Dijital kabile kültüründe satın alma davranışını etkileyen grup dinamiklerini anlamaya yönelik netnografik bir araştırma. İşletme Araştırmaları Dergisi, 12 (1), 281-303.
92. Seçilmiş, E. (2022). Pazarlama iletişiminde dijital platform stratejileri üzerine netnografik bir inceleme: Netflix örneği. (Yüksek lisans tezi). Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Konya.
93. Sejfula, M. (2023). Biyopolitika bağlamında sosyal medyada beden aşağılama ve beden olumlama: Instagram üzerine netnografik bir inceleme. (Doktora tezi). Marmara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
94. Sever, Ö. (2020). Futbolda taraftar şiddeti eril dil kullanımı: Türkiye'deki futbol takımlarının kurumsal Twitter hesaplarına netnografik inceleme. (Yüksek lisans tezi). Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Erzurum.
95. Sezer, B. (2022). Bir ifade biçimi olarak annelerin Instagram'da mizahi caps üretimi üzerine netnografik bir inceleme. (Doktora tezi). Mersin Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Mersin.
96. Sezgin, A. A. (2016). Türkiye'de Instagram fenomenleri: Sosyal paylaşım ağlarında inşa edilen yaşamların kültürel analizi. Journal of International Social Research, 9 (43).
97. Şahin, G. (2023). Sivas ve Afyonkarahisar illeri için netnografik bir araştırma: Tüketici deneyimlerinin incelenmesi. (Yüksek lisans tezi). Sivas Cumhuriyet Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Sivas.
98. Şeker, C. (2023). Türkiye'de aşı karşıtlığı sosyal medya üzerinden nasıl yayılıyor?: Netnografi yöntemi ile aşı karşıtlığı ölçeği geliştirilmesi. (Doktora tezi). Sağlık Bilimleri Üniversitesi Hamidiye Sağlık Bilimleri Enstitüsü, İstanbul.
99. Şenkardeş, İ. Ç. G. (2023). Blokzincir tabanlı merkeziyetsiz platformların sosyal medya iletişiminde yarattığı paradigma değişimi. İletişim Kuram ve Araştırma Dergisi, (65), 1-17.
100. Tiryaki, S., Karakuş, M. (2023). Türkiye’de kadın futbolcuların Instagram’da benlik sunumu. Abant Sosyal Bilimler Dergisi, 23 (2), 969-982.
101. Tokay Argan, M., Demiray, S., ve Mersin, S. (2019, Aralık 12-13). Kadın sağlığı, sanitasyon ve sürdürülebilirlik bağlamında menstrual kapkullanımına yönelik netnografik bir çalışma [Tam Metin]. 4th International Congress Onwoman And Child Health And Education, Ankara, s. 311-313.
102. Uca, S., ve Karahan, S. (2022). Çevrimiçi rehberli sanal turlara katılan ziyaretçi deneyimleri: Airbnb örneği. Journal of Hospitality and Tourism Issues, 4 (2), 108-122.
103. Uğur, İ. (2018). Netnografi tekniği ile şehir otellerinde hizmet kalitesi algısı ölçeği geliştirilmesi: Ankara ilinde 4 ve 5 yıldızlı otel işletmeleri üzerine bir uygulama. (Doktora tezi). Karabük Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Karabük.
104. Uslu, G. (2023). Gönüllü gözetim bağlamında gerçekleşen dijital dilencilik: Tiktok kullanıcı profilleri üzerine bir netnografi çalışması. A. B. Darı (Ed.). Dijital Çağda Medya Araştırmaları, (115-143). Paradigma Akademi.
105. Uslu, Ş. (2023). Üretiminden dağıtımına dijital korsan kitaplar: Netnografik bir alan araştırması. (Yüksek lisans tezi). Ankara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara.
106. Wallace, R., Costello, L., ve Devine, A. (2018). Exploring sense of community among early childhood education and care professionals through the Supporting Nutrition for Australian Childcare (SNAC) website. Australasian Journal of Early Childhood, 43 (4), 23-32.
107. Wang, F. Wang, F., ve Lin, Z. (2024). ‘There are no restrictions on me’: A netnographic approach to amateur subtitling from the perspective of translanguaging. International Journal of Multilingualism, 1-19.
108. Yazan, B. (2015). Adhering to the language roots: Ottoman Turkish campaigns on Facebook. Language Policy, 14, 335-355.
109. Yetim, G., Buran, İ., Argan, M., ve Özer, A. (2021). Vejetaryen olmak ya da olmamak: Netnografik perspektiften vegan-vejetaryen sanal toplulukları. Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 23 (3), 1193-1217.
110. Yıldırım, İ. (2022). İnternet folkloru / netlore ve kültür endüstrisi bağlamında Age of Wushu adlı çevrim içi bilgisayar oyunu üzerine netnografik incelemeler. (Yüksek lisans tezi). Sivas Cumhuriyet Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Sivas.
111. Yıldırım, Y. (2022). Alternatif gazetecilik platformu olarak Youtube: Cüneyt Özdemir ve Nevşin Mengü Youtube haber kanalları üzerine netnografik bir analiz. (Yüksek lisans tezi). Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Erzurum.