A Study On Cartoon Books About Sports

Abstract

This study examines the main themes covered in sports comics published in Turkish. Although a considerable number of themes are available in the sports comics, the current study specifically focuses on the main themes related to the practice of management sciences in sports. These themes were first explained in conceptual and theoretical terms, and later explained and interpreted as they appeared in sports comics. For the purposes of the study, the documents, logs and archives were examined through content analysis, which is a qualitative analysis method. Only sports comics published in Turkish were included in the study. According to the results, most of the works emphasized the following issues under the main themes “amateurism” and “ethics in sports”: coaching system is ignored day by day; fair-play spirit is losing its importance due to the adoption of professionalism mentality; the number of unethical behaviors soar due to the corruption in sports; and honesty in sports is seriously questioned because of the cases of game fixing and doping. The findings of the study are valuable since they show that ethical values are harmed in sports industry, which has been a growing sector in recent years.

Keywords

• Cartoon books
• sports cartoons
• sports ethics

Spor Konulu Karikatür Kitapları Üzerine Bir İnceleme

Öz

Bu çalışmada, Türkçe olarak yayınlanmış spor karikatürleri kitaplarında işlenmiş olan başlıca temalar incelenmiştir. Spor karikatürlerinde onlarca farklı konu ele alınmasına karşın yönetim bilimleri bakımından incelemeye konu edilebilecek ana temalar, öncelikle kavramsal ve kuramsal zeminde açıklanmış, daha sonra ise spor karikatürleri kitaplarında ele alınan biçimleriyle açıklanmış ve yorumlanmıştır. Çalışmada, doküman, kayıt veya arşiv gibi materyallerin incelenmesinde genellikle nitel analizde başvurulan tekniklerinden biri olan içerik analizi yöntemi kullanılmıştır. Analiz kapsamına yalnızca Türkçe dilindeki spor karikatürleri kitapları dâhil edilmiştir. İncelenen kitaplar neticesinde, ‘amatörlük’ ve ‘sporda etik’ ana temaları altında eserlerin birçoğunda, amatörlük kavramının giderek unutulduğu, profesyonellik anlayışının gelişmesiyle birlikte fair-play ruhunun ikinci plana itildiği, sporda yozlaşmanın sonucu olarak etik dışı davranışların çoğaldığı, şike ve doping yoluyla dürüst ve temiz oyun ilkelerine gölge düşürüldüğüne vurgu yapıldığı görülmüştür. Çalışmanın bulguları, bir sektör haline dönüşen spor endüstrisinde, etik değerlerin giderek zedelendiğinin tespiti açısından önem arz etmektedir.

Anahtar Kelimeler

• Sporda Amatörlük
• Spor Etiği
• Spor Karikatürleri

Kaynakça

1. Akalın, F. (2006). Sporcularda ani ölüm. Türk Pediatri Arşivi, 41, 131-138.
2. Amatör Spor Kulüpleri Federasyonu Yayınları, Yayın No: 1. (1981). Spor karikatürleri. Ankara: DSİ Basım ve Foto-Film İşletme Müdürlüğü.
3. Amatör Spor Kulüpleri Federasyonu Yayınları, Yayın No: 4. (1985). Spor karikatürleri 84. Ankara: Nüve Matbaası.
4. Amatör Spor Kulüpleri Federasyonu Yayınları, Yayın No: 5. (1986). Spor karikatürleri 85. Ankara: Ajans Bayındır.
5. Aydın, S. ve Arıkan, Y. (2012). Spor kulüplerinde yolsuzluklar ve kara para aklama. Akademik Araştırmacılar Dergisi, 55, 51-82.
6. Deligiannis, A., Björnstad, H., Carre, F., Heidbüchel, H., Kouidi, E., Panhuyzen-Goedkoop, Pigozzi, F., Schanzer, W. ve Vanhees, L. (2006). ESC study group of sports cardiology position paper on adverse cardiovascular effects of doping in athletes. European Journal of Cardiovascular Prevention & Rehabilitation, 13(5), 687-694.
7. Demirci, L. (1999). Doğuştan fenerli Mithat (2. Baskı). İstanbul: Yapı Kredi Yayıncılık.
8. Dolaşır Tuncel, S. ve Büyüköztürk, Ş. (2009). Antrenörlerin mesleki etik ilkeleri nelerdir? Nasıl ölçülür? Ölçek geliştirme: Ölçeğin geçerlik ve güvenirliği. Spormetre Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, 7(4), 159-168.

9. Dolaşır, S. (2006). Antrenörlük etiği ve ilkeleri. Ankara: Gazi Kitabevi.
10. Ekinci, N. E., Özdilek, Ç., Deryahanoğlu, G. ve Üstün, Ü. D. (2014). Spor yapan lise öğrencilerinin öz güven düzeylerinin incelenmesi. Sportif Bakış: Spor ve Eğitim Bilimleri Dergisi, 1(1), 36-42.
11. Erdemli, A. (1997). Spor, hümanizm ve olimpizm. İstanbul Üniversitesi Felsefe Arşivi Dergisi, 30, 153-178.
12. Ertan, H., ve Kaçoğlu, C. (2009). Spor yönetiminde etik. N. Basım ve M. Argan ( Ed.), Spor yönetimi. Ankara: Detay Yayıncılık.
13. Fineschi, V., Baroldi, G., Monciotti, F., Reattelli, L. P., ve Turillazzi, E. (2001). Anabolic steroid abuse and cardiac sudden death: A pathologic study. Archives of Pathology and Laboratory Medicine, 125(2), p. 253-255.
14. Frederick, W. C. (1988). Business and society: Corporate strategy, public policy, ethics. USA: McGraw-Hill Companies.
15. Güngör, D. (2011). Şike suçu. Ankara Barosu Dergisi, 4, 35-43.
16. Hausmann, R., Hammer, S., ve Betz, P. (1998). Performance enhancing drugs (Doping Agents) and sudden death–a case report and review of the literature. International Journal of Legal Medicine, 111(5), p. 261-264.
17. Hill, D. (2010a). A critical mass of corruption: Why some football leagues have more match-fixing than others. International Journal of Sports Marketing and Sponsorship, 11(3), p. 38-52.
18. Hill, D. (2010b). Şike: Futbol ve organize suçlar. Çev. E. Odabaşı, Ankara: Arkadaş Yayıncılık.
19. Karahan, B. G. (2015). Modern olimpiyat oyunlarında siyaset ve boykotlar. Uluslararası Spor, Egzersiz ve Antrenman Bilimi Dergisi, 1(2), 14-119.
20. Karaköse, B. (2000). Spor olsun. İstanbul: Anti LOB Yayıncılık.
21. Keskin, U. (2016). Necdet Şen’in eserlerinde bireyi ve toplumu baskı altına alan yönetimsel uygulamalara yönelik eleştiriler. Journal of Human Sciences, 13(3), s. 5537-5550.
22. Kızar, O. Dalkılıç, M. ve Bayrak, M. (2015). Futbolda şike olayları hakkında spor adamları ve spor yazarları düşüncelerinin incelenmesi. Akademik Sosyal Araştırmalar Dergisi, 3(10), s. 212-222.
23. Künüçen, H., ve Olguntürk, K. (2014). Görsel iletişim öğelerinin yeni bir medya dili olarak sinemada yeniden tasarımı. In International Conference on Communication, Media, Technology and Design konferansında sunulan bildiri. İstanbul.
24. McCrory, A. (2008). TAD dorgan and multi-genre cartooning in erarly twetieh-century newspapers. American Periodicals A Journal of History and Criticism, 8(1), p. 45-68.
25. Mocan, S., Kanbir A., Doğruer M., Kartoğlu Ü. ve Polat E. (2000). Tüysiklet spor karikatürleri. Ankara: Güldikeni Yayınları.
26. Ölçekçi, H. (2016). Türkiye’de milliyetçi mizah örneği: Çaylak dergisi. Humanities Sciences, 11(3), 172-188.
27. Özsoy, S. (2011). Basına yansımaları ile “1952 Amatörlük Olayı” ve Türk Sporunda amatörlük. Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 13(2), s. 97-119.
28. Öztürk, F. (1998). Toplumsal boyutlarıyla spor. Ankara: Bağırgan Yayınevi.
29. Şahin, M. (2009). Spor ahlakı ve sorunları. İstanbul: Evrensel Basım Yayın.
30. Sjöqvist, F., Garle, M., & Rane, A. (2008). Use of doping agents, particularly anabolic steroids, in sports and society. The Lancet, 371(9627), p. 1872-1882.
31. Soley, Ş. (1972). Dünyadan seçme spor karikatürleri. İstanbul: Sulhi Garan Matbaası.
32. Sporda Şiddet ve Düzensizliğin Önlenmesine Dair Kanun. Erişim tarihi: 10 Mayıs 2017, http://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2011/04/20110414-6.htm.
33. Tarakçıoğlu, S. ve Doğan, B. (2013). Spor etiği bağlamında gen dopingi. Spor Bilimleri Dergisi, 24(1), 45-54.
34. Tibet, M. (1999a). Hamdi yüzbaşı. İstanbul: Leman Yayınları.
35. Tibet, M. (1999b). Gez göz mahmutçuk. İstanbul: Leman Yayınları.
36. Tibet, M. (1999c). Gez göz mahmutçuk 2. İstanbul: Leman Yayınları.
37. Türk Dil Kurumu Sözlüğü. Erişim tarihi: 10 Mayıs 2017, http://www.tdk.gov.tr
38. Türkiye Milli Olimpiyat Komitesi. (2017). Dopingle mücadele. Erişim tarihi: 13 Mayıs 2017, http://www.olimpiyatkomitesi.org.tr/Detay/Guncel/27/1
39. Ünal, M. ve Ünal, D. (2003). Sporda doping kullanımı. İstanbul Tıp Fakültesi Mecmuası, 66(3), s. 189-198.
40. Yazıcı, A. G. (2014). Toplumsal dinamizm ve spor. Uluslararası Türkçe Edebiyat Kültür Eğitim Dergisi, 3(1), s. 394-405.
41. Yesalis, C. E., ve Bahrke, M. S. (2002). History of doping in sport. International Sports Studies, 24(1), 42-76.
42. Yıldıran, İ. (2011). Fair Play: Etimolojik, semantik ve tarihsel bir bakış. Gazi Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, 16(4), s. 3-18.
43. Yıldıran, İ. (2014). Antikiteden moderniteye olimpiyat oyunları: İdealler ve gerçekler. Hece (Batı Medeniyeti Özel Sayısı), 18, (210-212), s. 555-570.
44. Yıldırım, A. ve Şimşek, H. (2006). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri. Ankara: Seçkin Yayıncılık.
45. Zelyurt, M. K. (2013). Tükiye’de şike tartışmaları üzerine bir inceleme. Akademik Bakış Dergisi, 37, s. 1-17.