TR
EN
Tarımsal Üretim ve Hayvancılığın Çevresel Kirliliğe Etkisi: Toplamsal Olmayan Panel Kantil Yöntemi
Öz
Çevresel kirlilik ile ekonomik büyüme arasındaki ilişkiyi göstermek için Çevresel Kuznets Eğrisi (ÇKE) hipotezi önerilmektedir. Literatür incelendiğinde karbondioksit için birçok çalışma mevcutken metan gazına dair çalışmaların daha az sayıda olduğu görülmektedir. Bu sebeple iklim değişikliğinde en büyük ikinci faktör olan metan gazı salınımı için Çevresel Kuznets hipotezinin geçerliliği, toplamsal olmayan panel kantil yöntemi ile incelenmiştir. 2050’ye kadar dünyanın en büyük ekonomisine sahip olacağı düşünülen BRICS ülkelerinde 1990-2019 yılları arasındaki dönem için çalışma yapılmıştır. Metan gazı için gerçekleştirilen uygulamada gelir göstergesine ek olarak ekilebilir arazi, yenilenebilir enerji kullanımı, gübre tüketimi, büyükbaş hayvan üretim indeksi, tarımsal alan makine sayısı, toplam alan içindeki ormanlık alan verisi dahil edilmiş ve tüm değişkenler için anlamlı sonuçlar elde edilmiştir. Bu çalışma için ÇKE hipotezinin geçerli olduğu belirlenmiş ve çevre kirliliği ile gelir arasındaki ilişkinin N biçiminde olduğu sonucuna varılmıştır. Çalışmanın bulgularına göre büyükbaş hayvan indeksi, gübre tüketimi, tarımsal alan makine sayısı, ekilebilir alan ve ormanlık alan değişkenlerinin metan gazını arttırdığı görülmüştür. Büyükbaş hayvan yetiştiriciliğinde çevreyi koruyucu düzenlemeler yapılmasının ve toprağı korumaya yönelik inorganik gübrelerin kullanımının metan gazı salınımını azaltıcı etkisi olacağı düşünülmektedir. Çalışmada yenilebilir enerji kullanımının kirliliği azalttığına yönelik bulgular elde edilmiştir. Bu sebeple rüzgâr, güneş, dalga panelleri kurularak temiz enerji üretmenin metan gazı salınımı azaltmada etkili olacağı öngörülmektedir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Atış, E. (2005). Tarımsal yapı ve üretim. F. Yavuz (Ed.), Türkiye’de Tarım içinde (161-176).
- Acevedo-Ramos, J. A., Valencia, C. F., & Valencia, C. D. (2023). The Environmental Kuznets Curve Hypothesis for Colombia: Impact of Economic Development on Greenhouse Gas Emissions and ecological footprint. Sustainability, 15(4), 3738.
- Agras, J. & Chapman, D. (1999). A Dynamic Approach to the Environmental Kuznets Curve Hypothesis. Ecological Economics, 28, 267-277.
- Ang, J. B. (2007). CO2 Emissions, Energy Consumption, and Output in France. Energy Policy, 35(10), 4772-4778.
- Ajam, N., Moghaddası, R., & Mohammadınejad, A. (2021). Environmental Impacts of Globalization (An Empirical Examination of Iran’s Agriculture). Journal of Southwest Jiaotong University, 56(4).
- Barrett, S., & Graddy, K. (2000). Freedom, Growth, and The Environment. Environment and Development Economics, 5(4), 433-456.
- Benaides, M., Ovalle, K., Torres, C., & Vınces, T. (2017). Economic Growth, Renewable Energy and Methane Emissions: Is There an Enviromental Kuznets Curve in Austria?. International Journal of Energy Economics and Policy, 7(1), 259-267.
- Bo, S. (2011), A Literature Survey on Environmental Kuznets Curve, Energy Procedia, 5: 1322-1325.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Panel Veri Analizi
Bölüm
Görüntü Sunumu
Yayımlanma Tarihi
28 Aralık 2023
Gönderilme Tarihi
13 Kasım 2023
Kabul Tarihi
15 Aralık 2023
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2023 Cilt: 13 Sayı: 2
APA
Şengül, Z., & Şak, N. (2023). Tarımsal Üretim ve Hayvancılığın Çevresel Kirliliğe Etkisi: Toplamsal Olmayan Panel Kantil Yöntemi. İstatistik Araştırma Dergisi, 13(2), 28-41. https://izlik.org/JA68LY48FT
AMA
1.Şengül Z, Şak N. Tarımsal Üretim ve Hayvancılığın Çevresel Kirliliğe Etkisi: Toplamsal Olmayan Panel Kantil Yöntemi. JSRTR. 2023;13(2):28-41. https://izlik.org/JA68LY48FT
Chicago
Şengül, Zeynep, ve Nazan Şak. 2023. “Tarımsal Üretim ve Hayvancılığın Çevresel Kirliliğe Etkisi: Toplamsal Olmayan Panel Kantil Yöntemi”. İstatistik Araştırma Dergisi 13 (2): 28-41. https://izlik.org/JA68LY48FT.
EndNote
Şengül Z, Şak N (01 Aralık 2023) Tarımsal Üretim ve Hayvancılığın Çevresel Kirliliğe Etkisi: Toplamsal Olmayan Panel Kantil Yöntemi. İstatistik Araştırma Dergisi 13 2 28–41.
IEEE
[1]Z. Şengül ve N. Şak, “Tarımsal Üretim ve Hayvancılığın Çevresel Kirliliğe Etkisi: Toplamsal Olmayan Panel Kantil Yöntemi”, JSRTR, c. 13, sy 2, ss. 28–41, Ara. 2023, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA68LY48FT
ISNAD
Şengül, Zeynep - Şak, Nazan. “Tarımsal Üretim ve Hayvancılığın Çevresel Kirliliğe Etkisi: Toplamsal Olmayan Panel Kantil Yöntemi”. İstatistik Araştırma Dergisi 13/2 (01 Aralık 2023): 28-41. https://izlik.org/JA68LY48FT.
JAMA
1.Şengül Z, Şak N. Tarımsal Üretim ve Hayvancılığın Çevresel Kirliliğe Etkisi: Toplamsal Olmayan Panel Kantil Yöntemi. JSRTR. 2023;13:28–41.
MLA
Şengül, Zeynep, ve Nazan Şak. “Tarımsal Üretim ve Hayvancılığın Çevresel Kirliliğe Etkisi: Toplamsal Olmayan Panel Kantil Yöntemi”. İstatistik Araştırma Dergisi, c. 13, sy 2, Aralık 2023, ss. 28-41, https://izlik.org/JA68LY48FT.
Vancouver
1.Zeynep Şengül, Nazan Şak. Tarımsal Üretim ve Hayvancılığın Çevresel Kirliliğe Etkisi: Toplamsal Olmayan Panel Kantil Yöntemi. JSRTR [Internet]. 01 Aralık 2023;13(2):28-41. Erişim adresi: https://izlik.org/JA68LY48FT