Kripto Paraların TMS/TFRS Kapsamında İncelenmesi ve Türkiye Finansal Raporlama Standardına Uygun Hesap Planına Göre Muhasebeleştirilmesi

Yıl 2026, Cilt: 21 Sayı: 81 , 105 - 125 , 31.01.2026

Hakkı Kıymık

https://doi.org/10.19168/jyasar.1602331

https://izlik.org/JA35NU66MY

Öz

Kripto varlıklar ile ilgili Uluslararası Muhasebe Standartları/Uluslararası Finansal Raporlama Standartları (TMS/TFRS) kapsamında tam bir düzenlemenin bulunmaması ve Uluslararası Finansal Raporları Yorumlama Komitesinin (UFRS Yorumlama Komitesi) bu konu hakkında almış oldukları kararların yetersiz kalması, bu varlıkların nasıl sınıflandırılması ve muhasebeleştirilmesi gerektiği konusunda uygulayıcıları belirsizlik içerisinde bırakmıştır. Bu kapsamda çalışmada; Uluslararası Finansal Raporları Yorumlama Komitesinin almış olduğu kararlar ve literatürdeki diğer yaklaşımlar dikkate alınarak kripto varlıkların Türkiye Finansal Raporlama Standardına Uygun Hesap Planına (FRSHP) uygun olarak Türkiye Muhasebe Standartları/Türkiye Finansal Raporlama Standartları (TMS/TFRS) kapsamında nasıl muhasebeleştirilmesi gerektiği örnek uygulamalar yardımıyla açıklanarak bu konudaki belirsizlik giderilmeye çalışılmıştır. Çalışmanın sonucunda; stok olarak değerlendirilen kripto paraların “157-Diğer Stoklar” hesabında, maddi olmayan duran varlık olarak sınıflandırılan kripto paraların “262-İşletme Dışından Elde Edilmiş Diğer Maddi Olmayan Duran Varlıklar” hesabında, nakit ve nakit benzeri olarak sınıflandırılan kripto paraların “107-Nakit ve Nakit Benzeri Diğer Varlıklar” hesabında ve bu paralar üzerine oluşturulan türev ürünlerin ise “117-Diğer Finansal Yatırımlar” hesabında izlenmesinin daha doğru olacağı kanaatine varılmıştır.

Anahtar Kelimeler

kripto varlık , muhasebe , uluslararası muhasebe standartları , Finansal Raporlama Standartlarına Uygun Hesap Planı

Kaynakça

• Ağ, A., ve Gülhan, Ü. (2022). TMS/TFRS Kapsamında Kripto Paraların Muhasebeleştirilmesi. Artvin Çoruh Üniversitesi Uluslararası Sosyal Bilimler Dergisi, 8(1), 35-47.
• Akanbi, A. (2024). Financial Reporting and Accounting Treatment of Crypto Assets: Professional Accountants Perspectives. International Journal of Accounting, Finance and Risk Management, 12(2), 1-11.
• Akiz, E.H. (2019). Kripto Paranın Vergilendirilmesi, Muhasebeleştirilmesi ve Denetimi. İstanbul Ticaret Üniversitesi, Dış Ticaret Enstitüsü Workıng Paper Serıes Tartışma Metinleri.
• Alataş, A. (2024). Kripto Varlıkların Raporlanmasında Yeni Dönem: BOBİ FRS 2021 Güncellemesinin Analizi. Muhasebe ve Finansman Dergisi, 104, 27-52.
• Al-Dulaimi, A. T. A., & Özkan, A. (2021). Kripto Para ve Muhasebeleştirilmesi. Uluslararası İşletme, Ekonomi ve Yönetim Perspektifleri Dergisi, 6(5), 505- 526.
• Alıcı, M. & Yanık, S. (2022). Kripto Varlıkların Muhasebeleştirilmesi̇. Muhasebe Bilim Dünyası Dergisi, 24(MODAVICA Özel Sayısı), 256-297.
• Alpago, H. (2018). Bitcoin’den Selfcoi̇n’e Kripto Para. Uluslararası Bilimsel Araştırmalar Dergisi (IBAD), 3(2), 411-428.
• Alsalmi, N., Ullah, S. & Rafique, M. (2023). Accounting for Digital Currencies. Research in International Business and Finance, (64), 1-10.
• Angelo, M. D. & Salzer, G. (2020). Tokens, Types, and Standards: Identification and Utilization in Ethereum, The 2nd IEEE International Conference on Decentralized Applications and Infrastructures. ISBN:978-1-7281-6978-1, Oxford.
• Aslan, Ü. (2020). Kripto Para Muhasebesi̇ Üzerine Yapılan Tartışmalar ve Finansal Raporlama Üzerindeki̇ Etkileri̇. TIDE Academia Research, 2(2), 257-286.
• Aslantaş Ateş, B. (2016). Kripto Para Birimleri, Bitcoin ve Muhasebesi. Çankırı Karatekin Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 7(1), 349-366.
• Bilgetay, Ö. (2019). Bitcoin ve Bitcoin’e Dayalı Vadeli Işlem Sözleşmeleri Arasındaki Fiyat Ilişkisi (Master’s thesis, Dokuz Eylul Universitesi (Turkey)).
• Çam, M. (2022). Kripto Varlık İşlemleri ve Bitcoin Muhasebesi. Journal of Politics. Economy and Management, 5(2), 202-220.
• Dizkırıcı, A. S. & Gökgöz, A. (2018). Kripto Para Birimleri ve Türkiye’de Bitcoin Muhasebesi. Journal of Accounting, Finance and Auditing Studies, 4 (2), 92-105.
• Ernst&Young. (2018). IFRS (#) Accounting for Crypto-Assets. Erişim adresi: file:///C:/Users/Pau/Downloads/ey-ifrsaccounting-for-crypto-assets.pdf.
• Güdelci, E. N. (2020). UFRS Kapsamında Kripto Para İşlemlerinin Muhasebeleştirilmesi: Kripto Paralar Gerçekten Para mi?. Muhasebe Bilim Dünyası Dergisi, 22(2), 237-257.
• Gül, H. (2020). Bitcoin ve Türevi Varlıkların Muhasebeleştirilmesine İlişkin Bir Değerlendirme. Afyon Kocatepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 22(2), 444-454.
• Gültekin, Y. (2017). Turizm Endüstrisinde Alternatif Bir Ödeme Aracı Olarak Kripto Para Birimleri: Bitcoin. Güncel Turizm Araştırmaları Dergisi, 1(2), 96-113.
• Güney, A. & Şavlı, A.S. (2023). Kripto Paraların Muhasebeleştirilmesindeki Yaklaşımlar. Uluslararası İktisadi ve İdari İncelemeler Dergisi, (C-iasoS 2022 Özel Sayı), 11-28.
• Hsieh, S. F., & Brennan, G. (2022). Issues, risks, and challenges for auditing crypto asset transactions. International Journal of Accounting Information Systems, 46, 100569.
• Hubbard, B. (2023). Decrypting crypto: implications of potential financial accounting treatments of cryptocurrency. Accounting Research Journal, 36(4/5), 369-383.
• International Financial Reporting Standards (IFRS). (2019). Holdings of cryptocurrencies (Agenda decision, June 2019). E.A: https://www.ifrs.org/content/dam/ifrs/supporting-implementation/agenda-decisions/2019/holdings-of-cryptocurrencies-june-2019.pdf.
• Jackson, A.B. & Luu, S. (2023). Accounting for Digital Assets. Australian Accounting Review, 106 (33), 302-312. Janggur, M. F. M. . & Nugrahanti, T. P. . (2022). Implementation of Accounting Standards for Cryptocurrency Companies in Indonesia. Journal of Asian Business Strategy, 12(2), 139–149.
• Karaçadır, V. (2022). Sağlık Harcamaları ve İnternet Kullanım İlişkisi: OECD Ülkeleri için Panel Veri Analizi. Journal of Public Economy and Public Financial Management, 2(2), 41-52.
• Kızıl, C., Batıbay Tünaydın, İ. & Keskin, E. (2022). Muhasebe Perspekti̇fi̇nden Kri̇pto Para Bi̇ri̇mleri̇. Beykent Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 15(2), 80-97.
• Koç, F., (2021). Dijital Ortamda Sanal Para ile Gerçekleştirilen E-Spor Faaliyetlerinin TMS/TFRS Kapsamında Muhasebeleştirilmesine İlişkin Bir Yaklaşım. Avrupa Bilim ve Teknoloji Dergisi, (25), 34-42.
• Özkul, F. & Baş, E. (2020). Di̇ji̇tal Çağin Teknoloji̇si̇ Blokzi̇nci̇r ve Kri̇pto Paralar: Ulusal Mevzuat ve Uluslararasi Standartlar Çerçevesi̇nde Mali̇ Yönden Değerlendi̇rme. Muhasebe ve Denetime Bakış, 20(60), 57-74.
• Özkul, F. (2022). Kripto Varlıklar Muhasebesi- Blokzincir Teknolojisi ile Muhasebe Dünyasında Paradigma Değişimine Doğru, Hümanist Kitapevi, İstanbul.
• Pelucio-Grecco, M., Santos Neto, J. P. & Constancio, D. (2018). Accounting for Bitcoins in Light of IFRS And Tax Aspects. USP Sao Paulo, 32(83), 275-282.
• Pramana, I. G. G. A., Mayangsari, S., & Oktris, L. (2023). Accounting analysis for crypto-assets based on ifrs. Jurnal Magister Akuntansi Trisakti, 10(1), 19-44.
• Procházka, D. (2018). Accounting for Bitcoin and Other Cryptocurrencies under IFRS: A Comparison and Assessment of Competing Models. The International Journal of Digital Accounting Research, 18, 161-188.
• Raiborn, C. & Sivitanides, M. 2015. Accounting Issues Related to Bitcoins. Journal of Corporate Accounting & Finance, 26(2), 25-34.
• Sabuncu, B. (2022). Kripto Varlık İşlemlerinin Muhasebeleştirilmesi. Journal of Academic Value Studies, 8(3), 220-230.
• Sarıoğlu, K. & Özveren C. (2024). Kripto Paraların Finansal Tablolarda Raporlanması. Anadolu Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 25(1), 354-383.
• Sayar, A. R. Z., Ergüden, A. E. & Güven, V. (2021). Bitcoin İşlemlerinin Muhasebeleştirilmesi̇. Muhasebe ve Denetime Bakış, 21(64), 83-94.
• Şahin, O. N. (2018). TMS & TFRS Işığında Muhasebe, Vergi̇ ve Denetim Açısından Bi̇tcoi̇n ve Diğer Kripto Para Birimleri̇. Muhasebe Bilim Dünyası Dergisi, 20(4), 898-923.
• Temelli, F. (2019). Kripto Para Birimlerinden Bitcoin ve Muhasebe Açısından Değerlendirilmesi. İktisadi Yenilik Dergisi, 6(2), 107-119.
• Türkiye Bilişim Vakfı. (2021). Kripto Varlıkların Vergi̇ – Muhasebe ve Denetim Yönünden İncelenmesi̇ Raporu. E. A.: https://bctr.org/dokumanlar/Kripto_Varliklarin_Vergi_Muhasebe_ve_Denetim_Yonunden_Incelenmesi.pdf.
• Üstünsoy, P. & Kaya, H. P. (2023). TMS/TFRS ve muhasebe meslek mensuplarının görüşleri çerçevesinde kripto paraların muhasebeleştirilmesi. Gümüşhane Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 14(3), 1058-1075. www.tradingview.com.
• Yalçın, S. (2019). Kripto Değişim Araçlarının Muhasebeleştirilmesi. The Journal of Accounting and Finance, (81), 101-120.
• Yüksel, F. (2020). Kripto Varlıklar ve IFRS Kapsamında Kripto Paraların Muhasebeleştirilmesi. Muhasebe ve Vergi Uygulamaları Dergisi, 13 (2), 429-451.