Türkiye’de Konut Satışlarını Etkileyen Faktörlerin Analizi

Öz

Makroekonomi alanında konut ile ilgili yapılan çalışmalarda son yıllarda artış görülmektedir. Çalışmada Türkiye’ de konut satışını etkileyen faktörler araştırılmıştır. 2008 küresel finans krizi sonrasında Türkiye’de döviz kuru, tüketici fiyat endeksi (TÜFE), mevduat faiz oranı, sanayi üretim endeksi ve istihdam oranı arasındaki ilişkilerin konut satışları üzerinde etkisinin incelendiği bu çalışmada, 2013-2019 yılları arasındaki dönemde Türkiye’de gayrimenkul satış miktarları ile satış miktarlarını etkileyen faktörler arasındaki nedensellik ilişkilerinin ortaya konulması amaçlanmıştır. 2013 Ocak-2019 Aralık dönemi için yapılan Johansen eşbütünleşme ve Granger nedensellik testleri sonucu; konut satış endeksi ile Dolar/TL kuru, mevduat faiz oranı ve sanayi üretim endeksi arasında eş bütünleşme bir başka ifadeyle uzun dönemli bir ilişki; konut satış endeksi ile sanayi üretim endeksi arasında çift yönlü; mevduat faiz oranı ve TÜFE’den konut satış endeksine doğru tek yönlü; konut satış endeksinden istihdama doğru tek yönlü birnedensellik ilişkisi tespit edilmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Konut Satışı
• Konut Satış Endeksi
• Johansen Eşbütünleşme Testi
• Grancer Nedensellik Testi

Analysis of Factors Affecting Housing Sales in Turkey

Öz

Studies on housing in the field of macroeconomics have increased in recent years. Factors affecting housing sales in Turkey were investigated in this study.After the 2008 global financial crisis on the exchange rate in Turkey, the consumer price index (CPI), deposit interest rate, index of industrial production and the impact on home sales of relations between the employment rate was examined in this study, in the period between 2013 to 2019 years of real estate sales volume in Turkey It is aimed to reveal the causality relationships between and the factors affecting the sales amounts. As a result of the Johansen cointegration and Granger causality tests for the period of January 2013 to December 2013; a cointegration in other words long relationship among housing sales index and Dollar/TL exchange rate, deposit rates, industrial production index was found. In addition a bidirectional casuality runs between housing sales index and industrial production index while a unidirectional casuality runs from deposit rates and CPI to housing sales index, also from housing sales index to employment. 

Anahtar Kelimeler

• Housing Sales
• Housing Sales Index
• Johansen Cointegration Test
• Granger Casuality Test

Kaynakça

1. Arslan, G. ve Kasa, H. (2020). “Varlık Fiyatları Kanalı İçinde Yer Alan Arsa, Konut Ve Emlak Fiyatlarının Önemi”, Üçüncü Sektör Sosyal Ekonomi Dergisi, 55 (2), 758-771.
2. Auerbach, A. J. ve Gale, G. W. (2009). “Theeconomic Crisisand Financial Crisis: 2009 And Beyond”, Brookings Institution, 19, 1-29.
3. Çelik, C. ve Kıral, G. (2018). “Kümeleme Yöntemiyle Konut Talebinin İncelenmesi: Türkiye İl Grupları Üzerine Bir Uygulama”, Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 27 (1), 123-138.
4. Çoban, A. N. (2012). “Cumhuriyetin İlanından Günümüze Konut Politikası”, Ankara Üniversitesi SBF Dergisi, 67 (03), 75-108.
5. Davarcıoğlu-Özaktaş, F. (2019). “Yabancılara Konut Satışı Ve Reel Efektif Döviz Kuru: Türkiye Örneği Ampirik Çalışma”, Ekonomik ve Sosyal Araştırmalar Dergisi, 15 (1), 131- 147.
6. Emlak Konut Yatırım Ortaklığı A.Ş. (2018). “Gayrimenkul ve konut sektörüne bakış”, Mayıs, 1-109
7. Gökler, L. A. (2017). “Ankara’da Konut Fiyatları Farklılaşmasının Hedonik Analiz Yardımıyla İncelenmesi”, Megaron 12 (2), 304-315.
8. Güriş, S., Akay, E. Ç. ve Güriş, B. (2017). Eviews ile Temel Ekonometri. Der Yayınları, İstanbul.

9. Hatipoğlu, Ü. ve Tanrıvermiş, H., (2017). “Türkiye’de Arz Ve Talep Açısından Konut Yatırım Tercihlerini Etkileyen Faktörlerin Değerlendirilmesi”, Bankacılar Dergisi, (100), 49-75.
10. İslamoğlu, B., ve Buluş, A. (2018). Mortgage Piyasası Ve Para Politikasının Konut Fiyatlarına Etkisi: Türkiye Üzerine Bir Uygulama. Suleyman Demirel University Journal Of Faculty Of Economics & Administrative Sciences, 23(2).
11. Karasar, N. (1999). Bilimsel Araştırma Yöntemi, Nobel Yayınevi, Ankara.
12. Karasar, N. (2018). Araştırmalarda Rapor Hazırlama, Nobel Yayınevi, Ankara.
13. Kayral, İ. E. (2017). “İstanbul, Ankara ve İzmir Konut Fiyat Değişimlerini Etkileyen Faktörlerin Araştırılması”, Çukurova Üniversitesi İİBF Dergisi, 21 (1), 65-84.
14. Lebe, F., ve Akbaş Y. (2014). “Türkiye’nin Konut Talebinin Analizi”, Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, 28, 57-83.
15. Özgen, F.B. ve Güloğlu, B. (2004). “Türkiye’de İç Borçların İktisadî Etkilerinin VAR Tekniğiyle Analizi”. METU Studies in Development, 31 (Haziran), 93-114.
16. Sancak, E. ve Demirbaş, E. (2011). “Küresel Ekonomik Kriz Ve Türkiye Konut Sektörüne Etkileri”, Süleyman Demirel Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 16 (3), 171-190.
17. Sezgin Şat, A. (2018). İnşaat sektörü, Türkiye İş Bankası İktisadi Araştırmalar Bölümü, 1-53.
18. Shoham, A. ve Pelzman, J. (2011). “A Review Of The Crises”, Global Economy Journal, 11 (2), 1-17.
19. Tunalı, H.ve Özkan, İ. E. (2016). “Türkiye’de Tüketici Güven Endeksi ve Tüketici Fiyat Endeksi Arasındaki İlişkinin Ampirik Analizi”, İktisat Politikası Araştırmaları Dergisi, 3 (2), 54- 67.
20. Türkiye Cumhuriyeti Merkez Bankası Elektronik Veri Dağıtım Sistemi (TCMB EVDS), https://evds2.tcmb.gov.tr/index.php?/evds/serieMarket/
21. Türkiye İnşaat Sanayicileri İşveren Sendikası (İNTES), (2018). “İnşaat Sektörü Raporu”, Eylül, 1-22.
22. Yavuz, H. İ. ve Karaer, M. (2019). “Türkiye’de Sanayi Üretimi Ve Banka Kredisi İlişkisi: Eşbütünleşme Ve Nedensellik Analizi”, ICOAEF VI International Conference on Applied Economics and Finance & Extended Wıth Socıal Scıences November 16-17, Balıkesir, 12- 20.
23. Yıldırım, K., Karaman, D., ve Taşdemir, M. (2010). Makroekonomi (Ed. K. Yıldırım). Seçkin Yayıncılık, Ankara.