EN
TR
Limanların Sürdürülebilirlik Stratejilerinin AHP Yaklaşımı ile Önceliklendirilmesi
Öz
Dünya ticaretinin merkezinde yer alan limanlar, küresel dağıtım ve üretim sistemlerindeki rolleri ve büyük intermodal merkezler olmaları nedeniyle dünya ticaretinin önemli oyuncuları arasında yer almaktadır. Dünya ticaretinde bu denli büyük işlem hacmine sahip limanlarda sürdürülebilirlik yönetimi en elzem özelliklerin biri olması gerekirken, artan işlevsellikleri sebebiyle ürettikleri atık miktarı, zararlı emisyonları ve gürültü kirliliği de gün geçtikçe artmakta ve bu artış sürdürülebilirlik yönetiminin uygulanmasını zorlaştırmaktadır. Bu nedenle ulusal ve uluslararası yazına ek olarak, sektör uygulayıcıları ve politika üreticileri limanların ekonomik, çevresel ve sosyal yapılarının daha sürdürülebilir modellere uyarlanması gerektiği konusunda fikir birliğindedir. Gelişmiş ülkelerde yer alan büyük ve yoğun iş hacmine sahip limanlarda çevresel yönetim araçları kullanılmaktadır, ancak gelişmekte olan ülkelerde yer alan nispeten daha küçük ve daha az yoğun olan limanlarda sistematik sürdürülebilirlik yönetimi uygulamalarına nadiren rastlanmaktadır. Bu doğrultuda, bu çalışmanın amacı gelişmekte olan ülkelerde liman sürdürülebilirlik yönetiminin sistematik olarak yürütülebilmesi için gerekli stratejilerin belirlenmesi ve bu stratejilerin uygulamaya konulabilmesi için gerekli yol haritasının oluşturulması yoluyla mevcut yazına ve sektör uygulayıcılarına katkı sağlamaktır. Söz konusu amaca ulaşmak için, gelişmekte olan ülkelerden, Asya ve Avrupa kıtalarını İstanbul ve Çanakkale boğazları ile birbirine bağlayan benzersiz jeopolitik konuma sahip olan Türkiye örnek ülke olarak seçilmiştir. Türkiye’de yer alan İzmir, Antalya ve İskenderun olmak üzere üç ayrı liman şehrinde bulunan sekiz uzmandan elde edilen veriler Analitik Hiyerarşi Süreci (AHP) yöntemi kullanılarak analiz edilmiştir. Çalışma sonucunda, uzmanlar tarafından en fazla öncelik verilen değişken sürdürülebilirliğin çevresel boyutunda deniz biyolojisinin ve ekosistemin korunmasına yönelik stratejiler geliştirilmesi, ekonomik boyutunda işletme performansını ve ekonomik faydayı artırmaya yönelik stratejiler oluşturulması, sosyal boyutunda ise iş sağlığı ve güvenliği çalışmalarında üst yönetimin desteğinin sağlanmasına ilişkin stratejiler geliştirilmesi olmuştur. Çalışma, araştırmanın kısıtları ve gelecek çalışmalar için öneriler eklenerek sonuçlandırılmıştır.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- AAPA, 2007. Sustainable Port Development: a Practitioner’s Perspective. Retrieved from. http://aapa.files.cmsplus.com/SeminarPresentations/08FINANCE_Degens_Sebastia n.pdf.
- Acciaro, Michele, 2015. “Corporate responsibility and value creation in the port sector.” International Journal of Logistics Research and Applications 18 (3), 291–311.
- Adams, Michele, Quinonez, Pablo, Pallis, Athanasios ve Wakeman, Thomas. 2009. “Environmental Issues in Port Competitiveness;” Working Paper 7; Centre for International Trade and Transportation, Dalhousie University: Halifax, NS, Canada, Available online: http://citt.management.dal.ca/Files/Gateway/Working_Papers/Adams_7.pdf
- Arabelen, Gamze ve Özispa, Nergis. 2020. Türk Limanları için Sürdürülebilirlik Stratejileri: Üçlü Bilanço Yaklaşımı. Türkiye için Denizcilik Stratejileri. Nobel Akademik Yayıncılık. Ankara.
- Ashrafi, Mehrnaz, Walker, Tony, Magnan, Gregory, Adams, Michele ve Acciaro, Michele, 2020. “A review of corporate sustainability drivers in maritime ports: a multi-stakeholder perspective.” Maritime Policy & Management, pp. 1–18.
- Brockhaus, Sebastian, Kersten, Wolfgang, ve Knemeyer Michele. 2013. “Where Do We Go from Here? Progressing Sustainability Implementation Efforts across Supply Chains." Journal of Business Logistics 34 (2): 167–182.
- Buyuközkan, Gülçin ve Berkol, Çiğdem. 2011. “Designing a sustainable supply chain using an integrated analytic network process and goal programming approach in quality function deployment.” Expert Systems with Applications. 38, 13731–13748.
- Bülbül, Serpil. ve Köse, Ali. 2011. “Türk Gıda Şirketlerinin Finansal Performansının Çok Amaçlı Karar Verme Yöntemleriyle Değerlendirilmesi.” Atatürk Üniversitesi İİBF Dergisi, 10. Ekonometri ve İstatistik Sempozyumu Özel Sayısı. 25: 71-96.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
-
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yayımlanma Tarihi
31 Temmuz 2021
Gönderilme Tarihi
2 Şubat 2021
Kabul Tarihi
17 Mayıs 2021
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2021 Cilt: 16 Sayı: 63
APA
Özispa, N., & Arabelen, G. (2021). Limanların Sürdürülebilirlik Stratejilerinin AHP Yaklaşımı ile Önceliklendirilmesi. Yaşar Üniversitesi E-Dergisi, 16(63), 1430-1453. https://doi.org/10.19168/jyasar.873388
AMA
1.Özispa N, Arabelen G. Limanların Sürdürülebilirlik Stratejilerinin AHP Yaklaşımı ile Önceliklendirilmesi. Yaşar Üniversitesi E-Dergisi. 2021;16(63):1430-1453. doi:10.19168/jyasar.873388
Chicago
Özispa, Nergis, ve Gamze Arabelen. 2021. “Limanların Sürdürülebilirlik Stratejilerinin AHP Yaklaşımı ile Önceliklendirilmesi”. Yaşar Üniversitesi E-Dergisi 16 (63): 1430-53. https://doi.org/10.19168/jyasar.873388.
EndNote
Özispa N, Arabelen G (01 Temmuz 2021) Limanların Sürdürülebilirlik Stratejilerinin AHP Yaklaşımı ile Önceliklendirilmesi. Yaşar Üniversitesi E-Dergisi 16 63 1430–1453.
IEEE
[1]N. Özispa ve G. Arabelen, “Limanların Sürdürülebilirlik Stratejilerinin AHP Yaklaşımı ile Önceliklendirilmesi”, Yaşar Üniversitesi E-Dergisi, c. 16, sy 63, ss. 1430–1453, Tem. 2021, doi: 10.19168/jyasar.873388.
ISNAD
Özispa, Nergis - Arabelen, Gamze. “Limanların Sürdürülebilirlik Stratejilerinin AHP Yaklaşımı ile Önceliklendirilmesi”. Yaşar Üniversitesi E-Dergisi 16/63 (01 Temmuz 2021): 1430-1453. https://doi.org/10.19168/jyasar.873388.
JAMA
1.Özispa N, Arabelen G. Limanların Sürdürülebilirlik Stratejilerinin AHP Yaklaşımı ile Önceliklendirilmesi. Yaşar Üniversitesi E-Dergisi. 2021;16:1430–1453.
MLA
Özispa, Nergis, ve Gamze Arabelen. “Limanların Sürdürülebilirlik Stratejilerinin AHP Yaklaşımı ile Önceliklendirilmesi”. Yaşar Üniversitesi E-Dergisi, c. 16, sy 63, Temmuz 2021, ss. 1430-53, doi:10.19168/jyasar.873388.
Vancouver
1.Nergis Özispa, Gamze Arabelen. Limanların Sürdürülebilirlik Stratejilerinin AHP Yaklaşımı ile Önceliklendirilmesi. Yaşar Üniversitesi E-Dergisi. 01 Temmuz 2021;16(63):1430-53. doi:10.19168/jyasar.873388
Cited By
EVALUATION OF FINANCIAL PERFORMANCE OF BANKS REGISTERED ON BIST WITH AHP-SD BASED PIV METHOD
Pamukkale University Journal of Social Sciences Institute
https://doi.org/10.30794/pausbed.1059473Sustainability Focused Maritime Studies Performed in Türkiye: A Literature Analysis
Marine Science and Technology Bulletin
https://doi.org/10.33714/masteb.1229745Sağlık Hizmetlerinde Sürdürülebilirlik Düzeyini Belirleyen Faktörlerin Önceliklendirilmesi
Verimlilik Dergisi
https://doi.org/10.51551/verimlilik.1386655YEŞİL LİMANLAR VE PERFORMANSLARI: KUMPORT LİMAN ÖRNEĞİ
İşletme Ekonomi ve Yönetim Araştırmaları Dergisi
https://doi.org/10.33416/baybem.1550966YEŞİL LİMAN VE SÜRDÜRÜLEBİLİR LİMAN ÇALIŞMALARINDA ÇOK KRİTERLİ KARAR VERME YÖNTEMLERİ: SİSTEMATİK LİTERATÜR ARAŞTIRMASI
Uluslararası Bankacılık Ekonomi ve Yönetim Araştırmaları Dergisi
https://doi.org/10.52736/ubeyad.1513586