MUHAMMED ZÂHİD EL-KEVSERÎ’NİN HULÛD/CENNET VE CEHENNEMİN EBEDÎLÎĞİ KONUSUNA YAKLAŞIMI

The history of Islamic thought of heaven and hell and eternal punishment with the issue of whether the blessing of the different interpretations were discussed and it has emerged. A number of scholars finite punishment of hell with the blessings of heaven then another part of the continuous blessings of heaven, hell are limited so they say are finite. The majority of scholars of Ahl al-Sunnah with the blessings of heaven and hell and eternal punishment of the opinion. Heaven of the believers, and unbelievers in hell, how much and in the verses and hadiths explaining how to take, describing the widely cited eternity and Heaven “ebed” and “huld” words continuity, continuity, eternity is interpreted as infinity. Writ in Heaven and Hell currently created and the debate about whether created Heaven and Hell terminated the idea that Almighty Allah’s Knowledge, Power, Most Gracious and that restrict their status as the uterus and problems to eliminate the concept of eternity with God inability relative to have been discussed. Competence in terms of eternity wisdom, the absence omissions accepted. This subject important scholars of the last period of the Ottoman Muhammed Zahid al-Kawthari (1879-1952), “Meseletü’l-Hulûd/Eternity Issue” has wrote an article titled. This article will review and assess his views on the immortality of Heaven and Hell.

İslâm düşünce tarihinde Cennet ve nimetleri ile Cehennem ve azaplarının ebedî olup olmadığı konusu tartışılmış ve ortaya farklı yorumlar çıkmıştır. Bir kısım âlimler Cennet nimetleri ile Cehennem azabı sonlu derken diğer bir kısmı Cennet nimetleri devamlı, Cehennem azabı ise sınırlı yani sonludur derler. Ehl-i Sünnet âlimlerinin çoğunluğu ise Cennet ve nimetleri ile Cehennem ve azabının ebedî olduğu görüşündedirler. Mü’minlerin Cennette, kâfirlerin ise Cehennemde ne kadar ve nasıl kalacaklarını açıklayan âyet ve hadislerde, Cennet-Cehennem anlatılırken çokça zikredilen “ebed” ve “huld” kelimeleri süreklilik, devamlılık, ebedîlik, sonsuzluk olarak yorumlanmaktadır. Kelâm’da Cennet ve Cehennemin şu anda yaratılıp yaratılmadığı hakkında tartışma ile Cennet ve Cehennemin sonlu olduğu fikri, Yüce Allah’ın İlim, Kudret, Rahim ve Rahman gibi sıfatlarını sınırlandırdığı ve Allah’a acziyet izâfe ile ebediyet kavramını da ortadan kaldırdığı problemi çerçevesinde tartışılmıştır. Hikmet açısından ebedîyet yetkinlik, fenâ da eksiklik kabul edilir. Konu hakkında Osmanlı’nın son devir âlimlerinden Muhammed Zahid el-Kevserî (1879–1952), “Meseletü’l-Hulûd” başlıklı bir yazı kaleme almıştır. Bu makalede onun Cennet ve Cehennemin ebedîliği hakkındaki görüşleri incelenip değerlendirilecektir.