SÜLEYMAN SENİH EFENDİ’NİN HAYATI, ESERLERİ, EDEBİ ŞAHSİYETİ, KAYIP EL YAZMASI DEFTERİ VE MÜŞTEREK GAZELLERİ

Süleyman Senîh Efendi is one of the sufi poets of the nineteenth century. Senîh Efendi penned collective gazels with his poet friends, as it was popular in that period. He was
a sincere poet of sufism who wrote quite sentimental examples of poetry. He led a life following the traditions of the Mawlawi sect and wrote his poems in accordance with that style. Although he included almost all types of poems in his manuscript notebook, he mostly penned lines dealing with Karbala Incident. The poems including dates of incidents at the end of the notebook are remarkably significant. In this article, in which we introduce his manuscript to the literary world for the first time and try to make Senîh Efendi known, we also mention the issue of collective ghazals. Senîh Efendi was a humble sufi. He did not rebel against God after the death of his close relatives, about whom he wrote poems showing the dates of their death; he was a faithful believer. He lived in the most chaotic period of the state but never fell in despair. His main goal was to attain perfect faith and to instill hope to people. We deal with the biography, poems, literary personality, the manuscript notebook that was thought to have been lost, and collective ghazals of Süleyman Senîh Efendi in this article. Senîh Efendi was one of the famous poets of the age in which he lived but he is not known very much today. He is known only by people who are really interested in poetry. His manuscript notebook has been known by many researchers but it had not been found until recently. We managed to find it and examined it academically. His manuscript notebook, which consists of his poems that he wrote after completing his divan, will definitely attract the interest of academic circles. We hope to contribute, though a little, to the academic world with this article, in which we will introduce the newly-discovered manuscript notebook of Süleyman Senîh Efendi, his poems and the period in which he lived.

Bu makalede Süleyman Senih Efendi’nin bugüne kadar bulunamayan elyazması defterini ve şairin eserleriyle dönemini ele aldık. On dokuzuncu yüzyıl mutasavvıf şair Senih Efendi, dönemin şartlarına ayak uydurarak şair arkadaşlarıyla müşterek gazeller söylemiştir. Senih Efendi, içli şiirler yazmış samimi bir tasavvuf şairidir. Mevlevilik tarikatı geleneğine bağlı kalarak yaşamış, şiirlerini de bu tarzda yazmıştır. Elyazması defterinde şiir türlerinin hemen hepsine yer vermiş olmakla birlikte daha çok Kerbela hadisesini ele alan mısralar yazmıştır. Defterin sonlarında yer alan tarih düşürmeleri de dikkate değer önem arz etmektedir. İlim alemine ilk kez sunduğumuz defteri ve Senih Efendi’yi tanıtmayı amaçladığımız bu makalede ayrıca müşterek gazeller konusuna da değindik. Senih Efendi alçak gönüllü, sufi bir şahsiyettir. Defterinde vefatına tarih düşürdüğü akrabalarının ardından isyan etmemiş, daha da imana sarılmış bir iman ehlidir. Devletin en karışık döneminde yaşamış ama asla ümitsizliğe düşmemiştir. Onun asıl amacı kâmil imana ermek ve insanlara ümit aşılamaktır. Süleyman Senih Efendi’nin hayatı, eserleri ve edebi şahsiyetini anlatacağımız makalemizde önce şairin hayatını, onun ardından eserlerini ve daha sonra da edebi şahsiyetini ele alacağız. Senih Efendi döneminin önemli şairlerinden olmakla birlikte günümüzde pek bilinmemektedir. Ancak erbabı tarafından bilinen bir şairdir. Elyazması defteri birçok araştırmacının bildiği ama ulaşamadığı eseri idi. Biz o eseri bulduk ve onun üzerinde akademik çalışma yaptık. Divanında bulunmayan, yani divanını tamamladıktan sonra yazdığı şiirlerden oluşan defter ilim aleminin ilgisini çekecektir. Senih Efendi’yi tanıtacağımız bu makale ile ilim alemine küçük de olsa bir katkıda bulunmayı ümit ederiz.