ME’MÛN’UN SİYASİ HAMLESİ: ALİ ER-RIZÂ’NIN VELİAHTLIĞI VE SONUÇLARI
Öz
Bu makale, Abbâsî Halifesi Me’mûn’un Ali er-Rızâ’yı veliaht tayin etme sürecini ve bunun siyasi, sosyal ve mezhepsel sonuçlarını ele almaktadır. Me’mûn’un bu tercihi, Abbâsîler ile Alioğulları arasındaki ilişkileri farklı bir noktaya taşımış, hem destek hem de tepki almıştır. Veliaht tayini, Şiî ve Sünnî çevrelerde farklı yankılar uyandırmış, Me’mûn’un iktidar stratejileri açısından kritik bir hamle olarak değerlendirilmiştir. Makale, bu sürecin tarihsel arka planını ve sonuçlarını detaylı bir şekilde analiz etmektedir.
Anahtar Kelimeler
Me’mûn, Ali er-Rızâ, Abbâsîler, Alioğulları, Veliahtlık, İslam Tarihi
Kaynakça
- Abbadi, Ahmed Muhtar. Fi’t-Tarihi’l-Abbâsî ve’l-Fatımi. İskenderiyye, 1987.
- Ahmed Hilmi, Şehbenderzâde Filibeli (öl. 1865-1914). İslâm Tarihi. İstanbul: Huzur Yayınevi, ts.
- Bozkurt, Nahide. Abbâsîler. İstanbul: İSAM Yayınları, 9. Basım, 2022.
- Bozkurt, Nahide. Mu’tezile’nin Altın Çağı: Me’mun Dönemi. Ankara: Ankara Okulu Yayınları, 2002.
- Cehşiyârî, Ebû Abdullah Muhammed b. Abdûs (öl. 331/942). Kitâbü’l- Vüzerâ ve’l Küttâb. ed. Mustafa es-Sekkâ. Mısır: Şirketü Mektebeti Ve Matba‘ati Mustafa El-Bâbî El-Halebî, 1980.
- DİA. “Abbas”. İstanbul: TDV İslâm Ansiklopedisi, 1988.
- Durî, Abdülaziz. el-Asru’l Abbasi’l Evvel. Beyrut: Dâru’t-Talîa, 1988.
- Durî, Abdülaziz - Abdulcabbar el-Muttalibî (ed.). Ahbaru’d Devleti’l-Abbasiyye. Beyrut, 1971.
- Gökalp, Yusuf. “Zeydiyye”. 44/330. İstanbul: TDV İslâm Ansiklopedisi, 2013.
- Hayyât, Ebû Amr Halîfe b. Hayyât b. Halîfe eş-Şeybânî el-Basrî (öl. 240/854-55). et-Tarih. Beyrut: Darü’l-Kitabi’l-Lübnaniyye, 1995.