Sağlık Eğitimi Alan Öğrencilerde Yalnızlık Düzeyi ve Fiziksel Aktiviteye Katılım Motivasyonunda Akıllı Telefon Bağımlılığının Aracı Rolü

Öz

Amaç: Bu çalışmanın amacı, sağlık eğitimi alan üniversite öğrencilerinde yalnızlık düzeyi ile fiziksel aktiviteye katılım motivasyonu arasındaki ilişkide akıllı telefon bağımlılığının aracı rolünü incelemektir. Yöntem: Araştırma, nicel araştırma yaklaşımı kapsamında ilişkisel tarama modeliyle yürütülmüştür. Çalışma grubunu Aydın Adnan Menderes Üniversitesi’nde öğrenim gören toplam 337 öğrenci (183 kadın, 154 erkek) oluşturmaktadır. Veriler; Kişisel Bilgi Formu, Akıllı Telefon Bağımlılığı Ölçeği-Kısa Formu, UCLA Yalnızlık Ölçeği Kısa Formu ve Fiziksel Aktiviteye Katılım Motivasyonu Ölçeği aracılığıyla toplanmıştır. Değişkenler arasındaki ilişkiler korelasyon analizi ile incelenmiş; aracı etkiyi test etmek amacıyla bootstrap yöntemi kullanılarak regresyon analizi yapılmıştır. Bulgular: Araştırma bulgularına göre, öğrencilerin yalnızlık düzeyleri ile akıllı telefon bağımlılığı arasında pozitif ve anlamlı bir ilişki bulunmuştur. Akıllı telefon bağımlılığı ile fiziksel aktiviteye katılım motivasyonu arasında ise negatif ve anlamlı bir ilişki tespit edilmiştir. Ancak bootstrap regresyon analizi sonuçları, akıllı telefon bağımlılığının yalnızlık ile fiziksel aktiviteye katılım motivasyonu arasındaki ilişkide anlamlı bir aracı rol üstlenmediğini göstermiştir. Sonuç: Elde edilen bulgular, yalnızlık ve akıllı telefon bağımlılığının öğrencilerin fiziksel aktiviteye yönelik motivasyonları üzerinde dolaylı etkiler yaratabileceğine işaret etmektedir. Bu sonuçlar, üniversite öğrencilerine yönelik dijital farkındalık, sosyal destek mekanizmalarının güçlendirilmesi ve fiziksel aktiviteyi teşvik eden eğitim programlarının önemini ortaya koymaktadır. Çalışma, sağlık eğitimi alan öğrencilerde dijital bağımlılıkla baş etme ve aktif yaşam biçimlerinin desteklenmesine yönelik uygulamalar için kuramsal bir çerçeve sunmaktadır.

Anahtar Kelimeler

• Akıllı telefon bağımlılığı
• yalnızlık
• fiziksel aktivite motivasyonu
• üniversite öğrencileri

The Mediating Role of Smartphone Addiction in Loneliness Levels and Motivation for Participation in Physical Activity Among Health Education Students

Öz

Purpose: The aim of this study is to examine the mediating role of smartphone addiction in the relationship between loneliness levels and motivation for participation in physical activity among university students in health education. Method: The research was conducted using a correlational survey model within the scope of a quantitative research approach. The study group consisted of a total of 337 students (183 female, 154 male) studying at Aydın Adnan Menderes University. Data were collected through a Personal Information Form, the Smartphone Addiction Scale-Short Form, the UCLA Loneliness Scale Short Form, and the Motivation for Participation in Physical Activity Scale. Relationships between variables were examined using correlation analysis; regression analysis was performed using the bootstrap method to test for mediating effects. Results: According to the research findings, a positive and significant relationship was found between students' loneliness levels and smartphone addiction. A negative and significant relationship was found between smartphone addiction and motivation for participation in physical activity. However, bootstrap regression analysis results showed that smartphone addiction did not play a significant mediating role in the relationship between loneliness and motivation to participate in physical activity. Conclusion: The findings indicate that loneliness and smartphone addiction may have indirect effects on students' motivation towards physical activity. These results highlight the importance of digital awareness, strengthening social support mechanisms, and educational programs that encourage physical activity for university students. The study provides a theoretical framework for practices aimed at coping with digital addiction and supporting active lifestyles among students in health education.

Anahtar Kelimeler

• Smartphone addiction
• Loneliness
• physical activity motivation
• University Students

Kaynakça

1. Altınışık, Ü., Özmaden, M., Güler, H., & Dokuzoğlu, G. (2025). Spor ve Fiziksel Aktiviteden Kaçınma Ölçeği: Bir Ölçek Uyarlama Çalışması." Science 15: 0021.
2. Aksu, H.S., Güneş, S.G., & Kaya, A. (2022). Covid-19 küresel salgını sürecinde rekreasyona aktif katılımın yalnızlık algısına etkisi. Sosyal, Beşeri ve İdari Bilimler Dergisi, 5(2), 83-97.
3. Arlı, M., & Nazik, H. (2001). Bilimsel araştırmaya giriş. Gazi Kitabevi.
4. Balcı, Ş., Olkun, E.O. & Sarıtaş, H. (2025). Akıllı Telefon Bağımlılığının Akademik Başarı Üzerindeki Etkisi: Üniversite Gençliği Araştırması. Selçuk İletişim, 18(2), 641-668. https://doi.org/10.18094/josc.1677553
5. Bian, M., & Leung, L. (2015). Linking loneliness, shyness, smartphone addiction symptoms, and patterns of smartphone use to social capital. Social science computer review, 33(1), 61-79.
6. Biddle, S.J., Ciaccioni, S., Thomas, G., & Vergeer, I. (2019). Physical activity and mental health in children and adolescents: An updated review of reviews and an analysis of causality. Psychology of sport and exercise, 42, 146-155.
7. Buke, M., Egesoy, H., & Unver, F. (2021). The effect of smartphone addiction on physical activity level in sports science undergraduates. Journal of bodywork and movement therapies, 28, 530-534.
8. Buluş, M. (1997). Üniversite öğrencilerinde yalnizlik. Pamukkale Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 3(3), 82-90. Creswell, J.W., & Creswell, J.D. (2017). Research design: Qualitative, quantitative, and mixed methods approaches. Sage publications.

9. Çakır, Ö., & Oğuz, E. (2017). Lise öğrencilerinin yalnızlık düzeyleri ile akıllı telefon bağımlılığı arasındaki ilişki. Mersin Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 13(1), 418-429.
10. Demirci, K., Akgönül, M., & Akpinar, A. (2015). Relationship of smartphone use severity with sleep quality, depression, and anxiety in university students. Journal of behavioral addictions, 4(2), 85-92.
11. Diehl, K., Jansen, C., Ishchanova, K., & Hilger-Kolb, J. (2018). Loneliness at universities: determinants of emotional and social loneliness among students. International journal of environmental research and public health, 15(9), 1865.
12. Dik, G. ve Kantar, A. (2025). Bağlantı Aramak Ama Karşılaştırma Bulmak: Sosyal Karşılaştırma, Yalnızlık ve Sosyal Medya Kullanımı Arasındaki İlişki. Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 12(1), 1-22. https://doi.org/10.21666/muefd.1607217
13. Elhai, J.D., Levine, J.C., Dvorak, R.D., & Hall, B.J. (2017). Non-social features of smartphone use are most related to depression, anxiety and problematic smartphone use. Computers in Human Behavior, 69, 75-82. Fraenkel, J., Wallen, N., & Hyun, H. (2006). How to Design and Evaluate Research in Education 10th ed. McGraw-Hill Education.
14. Hays, R.D., & DiMatteo, M.R. (1987). A short-form measure of loneliness. Journal of personality assessment, 51(1), 69-81.
15. Jeong, A., Ryu, S., Kim, S., Park, H. K., Hwang, H. S., & Park, K. Y. (2023). Association between problematic smartphone use and physical activity among adolescents: a path analysis based on the 2020 Korea Youth Risk Behavior Web-Based Survey. Korean Journal of Family Medicine, 44(5), 268.
16. Karasar, N. (2007). Bilimsel araştırma yöntemi: kavramlar, ilkeler, teknikler. Nobel yayın dağıtım.
17. Kayis, A.R., Satici, B., Deniz, M.E., Satici, S.A., & Griffiths, M.D. (2022). Fear of COVID-19, loneliness, smartphone addiction, and mental wellbeing among the Turkish general population: a serial mediation model. Behaviour & Information Technology, 41(11), 2484-2496.
18. Kim, J.H., Seo, M., & David, P. (2015). Alleviating depression only to become problematic mobile phone users: Can face-to-face communication be the antidote?. Computers in Human Behavior, 51, 440-447.
19. Kwon, M., Kim, D.J., Cho, H., & Yang, S. (2013). The smartphone addiction scale: development and validation of a short version for adolescents. PloS one, 8(12), e83558.
20. Lepp, A., Barkley, J.E., Sanders, G.J., Rebold, M., & Gates, P. (2013). The relationship between cell phone use, physical and sedentary activity, and cardiorespiratory fitness in a sample of US college students. International Journal of Behavioral Nutrition and physical activity, 10(1), 79.
21. Li, X., Feng, X., Xiao, W., & Zhou, H. (2021). Loneliness and mobile phone addiction among Chinese college students: the mediating roles of boredom proneness and self-control. Psychology research and behavior management, 687-694.
22. Lin, B., Teo, E.W., & Yan, T. (2022). The impact of smartphone addiction on Chinese university students’ physical activity: Exploring the role of motivation and self-efficacy. Psychology research and behavior management, 2273-2290.
23. Marengo, D., Sindermann, C., Häckel, D., Settanni, M., Elhai, J.D., & Montag, C. (2020). The association between the Big Five personality traits and smartphone use disorder: A meta-analysis. Journal of Behavioral Addictions, 9(3), 534-550.
24. Murray, R.J., Apazoglou, K., Celen, Z., Dayer, A., Aubry, J. M., Van De Ville, D., ... & Piguet, C. (2021). Maladaptive emotion regulation traits predict altered corticolimbic recovery from psychosocial stress. Journal of Affective Disorders, 280, 54-63.
25. Noyan, C.O., Enez Darçın, A., Nurmedov, S., Yilmaz, O., & Dilbaz, N. (2015). Akıllı Telefon Bağımlılığı Ölçeğinin Kısa Formunun Üniversite Öğrencilerinde Türkçe Geçerlilik Ve Güvenilirlik Çalışması. Anatolian Journal Of Psychiatry/Anadolu Psikiyatri Dergisi, 16.
26. Ostinelli, E.G., Zangani, C., Giordano, B., Maestri, D., Gambini, O., D’Agostino, A., ... & Purgato, M. (2021). Depressive symptoms and depression in individuals with internet gaming disorder: A systematic review and meta-analysis. Journal of affective disorders, 284, 136-142.
27. Özcan, N., Açar, A. & Köse, M.F., (2023). Dijital bağımlılıklar, sosyal bağlılık ve yaşam memnuniyeti ile akademik yılmazlık arasındaki ilişkilerin incelenmesi. Pamukkale Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 59, 192-212.
28. Samaha, M., & Hawi, N.S. (2016). Relationships among smartphone addiction, stress, academic performance, and satisfaction with life. Computers in human behavior, 57, 321-325.
29. Tekkurşun Demir, G. & Cicioğlu, H.İ. (2018). Fiziksel Aktiviteye Katılım Motivasyonu Ölçeği (Fakmö): Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması, Journal of Human Sciences.
30. Wang, F.H. (2021). Interpreting log data through the lens of learning design: Second-order predictors and their relations with learning outcomes in flipped classrooms. Computers & Education, 168, 104209.
31. Yildiz, M.A., & Duy, B. (2014). Adaptation of the short-form of the UCLA loneliness scale (ULS-8) to Turkish for the adolescents. Dusunen Adam: Journal of Psychiatry & Neurological Sciences, 27(3).
32. Zhao, H., Rafik-Galea, S., Fitriana, M., & Song, T. (2023). Meaning in life and smartphone addiction among Chinese female college students: the mediating role of school adjustment and the moderating role of grade. Frontiers in Psychology, 14, 1092893.
33. Zhao, K., Liu, Y., Shi, Y., Bi, D., Zhang, C., Chen, R., & Jin, Z. (2025). Mobile phone addiction and interpersonal problems among Chinese young adults: the mediating roles of social anxiety and loneliness. BMC psychology, 13(1), 372.