Bursa Şehrinde Su Kalitesinin Politik Ekoloji Açısından Değerlendirilmesi

Öz

Kentler, günümüzde barındırdığı nüfus itibariyle en çok içme ve kullanım suyu tüketen ancak daha az su tutma kapasitesine sahip olan yerleşmelerdir. Bu durum, kentlerde tüketilebilir suyun niteliğini ve niceliğini etkilerken temel insani haklardan biri olan su hakkına erişimi de doğrudan ilgilendirmektedir. Tüketilebilir suyun temini, su kalitesi ve adil bir şekilde paylaşımı yerel ve genel yönetimin sorumluluğundadır. Yönetimsel etkiyle ele alındığında su kalitesi, politik bir statüye sahiptir. Bu çalışmada Bursa şehrinde (Osmangazi, Yıldırım ve Nilüfer ilçeleri) halkın tüketilebilecek nitelikteki suya, ne düzeyde erişebildiği ve bu erişim üzerinde yerel politik kararların etkilerini coğrafi bakış açısıyla ortaya koymak amaçlanmıştır. Yöntem olarak Bursa şehrinde şebeke suyunun tercih edilebilirliğini incelemek adına 7 maddeden oluşan “Bursa Su Kalitesi Anketi” uygulanmıştır. Ankete 3205 kişi katılım göstermiştir. Katılımcıların %77’si kullandıkları şebeke suyundan memnun olmadıklarını, %65’i damacana su kullandıklarını, %18’i ise su arıtma cihazı kullandıklarını ifade etmişlerdir. Katılımcıların ikamet ettikleri mahalle ve ilçeler göz önünde bulundurulduğunda su kalitesinde Bursa Ovası ile dağ mahalleleri arasında mekânsal farklılıklar görülmektedir. Bu bağlamda yerel politik kararlar, Bursa şehrinde ova ile dağ mahalleleri arasında bireysel su kaynağı tercihinin ve su kalitesinin değişmesine neden olmuştur.

Anahtar Kelimeler

• Bursa
• Su Kalitesi
• Politik Ekoloji

Etik Beyan

Bu çalışmada kullanılan ''Bursa Su Kalitesi Anketi'' adlı anket, 12.05.2021 tarihli Çankırı Karatekin Üniversitesi Fen, Matematik ve Sosyal Bilimler Etik Kurul'unun onayıyla yapılmış, araştırma ve yayın etiğine uyulmuştur.

Evaluation of Water Quality in Bursa in terms of Political Ecology

Öz

Cities are settlements that consume the most drinking and domestic water, but have less water holding capacity. While this affects the quality and quantity of consumable water in cities, it also directly concerns access to the right to water, which is one of the basic human rights. Supply of consumable water, water quality and fair sharing are the responsibility of local and general government. When considered with administrative influence, water quality has a political status. In this study, it is aimed to reveal to what extent the people of Bursa have access to consumable water and the effects of local political decisions on this access from a geographical point of view. As a method "Bursa Water Quality Questionnaire" consisting of 7 items was applied in order to examine the preferability of mains water in Bursa city. 3205 people participated in the survey. 77% of the participants stated that they were not satisfied with the mains water they used, 65% of them used demijohn water, and 18% of them used a water purifier. Considering the neighborhoods and districts where the participants reside, spatial differences are observed between the Bursa Plain and Uludağ neighborhoods in water quality. This situation has caused changes in individual water source preference and water quality between plain and mountain neighborhoods with local political decisions.

Anahtar Kelimeler

• Bursa
• Water quality
• Political ecology

Kaynakça

1. Aliağaoğlu, A. ve Mirioğlu, G. (2019). Balıkesir şehrinde su tüketimi: Coğrafi bir yaklaşım. Coğrafi Bilimler Dergisi, 17(2), 260-280.
2. Avcı, S. (2004). Şehirsel yerleşmelerin belirlenmesinde kullanılan kriterler ve Türkiye örneği. İstanbul Üniversitesi Sosyoloji Dergisi, 3(9), 9-28.
3. Çakır, M., Gümüşçü, O. ve Taş, B. (2020). Politik ekoloji. Coğrafya Dergisi, (41), 241-254.
4. Harvey, D. (2019). Sosyal adalet ve şehir (6. bs) (M. Moralı, Çev.). Metis Yayıncılık.
5. Kaika, M. (2003). Constructing scarcity and sensationalising water politics: 170 days that shook Athens. Antipode, 35(5), 919-954.
6. Kaika, M. (2005). City of flows: Modernity, nature, and the city. Routledge.
7. Kılıç, M. Y. (2017). Bursa’da su kullanımının tüketici açısından değerlendirilmesi. Afyon Kocatepe Üniversitesi Fen ve Mühendislik Bilimleri Dergisi, 17(3), 965-973.
8. Kılıç, S. ve Karataş, A. (2018). İnsan haklarının bir bileşeni olarak su hakkı Türkiye Adalet Akademisi Dergisi, 34, 37-60.

9. Sarış, F. (2021). Türkiye’de evsel su tedarik ve tüketim istatistiklerinin değerlendirilmesi. Coğrafi Bilimler Dergisi, 19(1), 195-216.
10. Swyngedouw, E. (1996). The city as hybrid: on nature, society, and cyborg urbanization. Capitalism, Nature, Socialism, 7(2), 65-80.
11. Uğur, A. ve Aliağaoğlu, A. (2013). Şehir coğrafyası (3. bs). Nobel Yayıncılık.
12. Yalılı, M., Solmaz, S. K. A. ve Kestioğlu, K. (2006). Bursa su kaynakları potansiyeli ve kullanıcı faktörü. Uludağ Üniversitesi Mühendislik-Mimarlık Fakültesi Dergisi, 11(2), 1-13.