Derleme

Yeni medyada mahremiyetin dönüşen sınırları: Gözetim, haklar ve kırılgan gruplar

Cilt: 7 Sayı: 2 31 Aralık 2025
PDF İndir
EN TR

Yeni medyada mahremiyetin dönüşen sınırları: Gözetim, haklar ve kırılgan gruplar

Öz

Dijital teknolojilerin hızla yaygınlaşması, mahremiyet kavramının sınırlarını yeniden tanımlamış ve birey haklarını çok boyutlu biçimde tartışmaya açmıştır. Bu çalışma, yeni medya ortamlarında mahremiyetin dönüşümünü, dijital gözetim mekanizmalarının işleyişini ve bu süreçlerin bireyler üzerindeki yapısal etkilerini eleştirel bir perspektifle incelemektedir. Gözetim kapitalizmi, algoritmik denetim ve platform temelli veri toplama uygulamaları, bireyin mahremiyetini yalnızca teknik değil; aynı zamanda etik, kültürel ve politik düzeyde tehdit etmektedir. Özellikle çocuklar, kadınlar, yaşlılar, engelliler ve mülteciler gibi kırılgan grupların bu gözetim süreçlerinden orantısız şekilde etkilenmesi, mahremiyetin bireysel bir haktan öte, toplumsal adaletle ilişkili bir mesele olduğunu göstermektedir. Çalışma, dijital mahremiyetin korunmasının sadece bireysel özerklik için değil; demokratik eşitlik, öznellik ve hak temelli yönetişim için de kritik bir rol oynadığını vurgulamaktadır. Sonuç olarak, yeni medya çağında mahremiyetin sürdürülebilirliği için dijital okuryazarlık, kapsayıcı politika tasarımları ve kullanıcı merkezli veri yönetimi ilkeleri doğrultusunda kolektif çözümlere ihtiyaç duyulmaktadır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Akbaş, A. (2024). Dijital panoptikon: Elektronik gözetimin toplumsal yansımaları. Sinop İlahiyat Dergisi. 1, 51–89. https://dergipark.org.tr/tr/pub/sinopid/issue/88183/ 1565517
  2. Albrecht, J. P. (2016). How the GDPR will change the World. European Data Protection Law Review, 2, 287–289. https://doi.org/10.21552/EDPL/2016/3/4
  3. Andrejevic, M. (2007). ISpy: Surveillance and power in the interactive era. University Press of Kansas.
  4. Andrejevic, M. (2009). Exploiting youtube: Contradictions of user-generated labor. In Snickars P., & Vonderau, P. (Ed.), The youtube reader (pp.406–423). National Library of Sweden.
  5. Arık, B., & Arık, E. (2020). Facebook’un dönüşen mahremiyet yaklaşımı: “Gelecek mahremiyettir”. Intermedia International e-Journal, 7(13), 447–461. https://doi.org/10.21645/intermedia.2020.91
  6. Baghai, K. (2012). Privacy as a human right: A sociological theory. Sage Publication.
  7. Bauman, Z., & Lyon, D. (2013). Liquid surveillance: A conversation. Cambridge Polity Press.
  8. Beer, D. (2009). Power through the algorithm? Participatory web cultures and the technological unconscious. New Media & Society, 11(6), 985–1002. https://doi.org/10.1177/1461444809336551

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Yeni Medya

Bölüm

Derleme

Yayımlanma Tarihi

31 Aralık 2025

Gönderilme Tarihi

28 Temmuz 2025

Kabul Tarihi

9 Ekim 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Cilt: 7 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA
Karaağaç, H. (2025). Yeni medyada mahremiyetin dönüşen sınırları: Gözetim, haklar ve kırılgan gruplar. Kayseri Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 7(2), 492-507. https://doi.org/10.51177/kayusosder.1753013
AMA
1.Karaağaç H. Yeni medyada mahremiyetin dönüşen sınırları: Gözetim, haklar ve kırılgan gruplar. KAYÜSOSDER. 2025;7(2):492-507. doi:10.51177/kayusosder.1753013
Chicago
Karaağaç, Hakan. 2025. “Yeni medyada mahremiyetin dönüşen sınırları: Gözetim, haklar ve kırılgan gruplar”. Kayseri Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 7 (2): 492-507. https://doi.org/10.51177/kayusosder.1753013.
EndNote
Karaağaç H (01 Aralık 2025) Yeni medyada mahremiyetin dönüşen sınırları: Gözetim, haklar ve kırılgan gruplar. Kayseri Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 7 2 492–507.
IEEE
[1]H. Karaağaç, “Yeni medyada mahremiyetin dönüşen sınırları: Gözetim, haklar ve kırılgan gruplar”, KAYÜSOSDER, c. 7, sy 2, ss. 492–507, Ara. 2025, doi: 10.51177/kayusosder.1753013.
ISNAD
Karaağaç, Hakan. “Yeni medyada mahremiyetin dönüşen sınırları: Gözetim, haklar ve kırılgan gruplar”. Kayseri Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 7/2 (01 Aralık 2025): 492-507. https://doi.org/10.51177/kayusosder.1753013.
JAMA
1.Karaağaç H. Yeni medyada mahremiyetin dönüşen sınırları: Gözetim, haklar ve kırılgan gruplar. KAYÜSOSDER. 2025;7:492–507.
MLA
Karaağaç, Hakan. “Yeni medyada mahremiyetin dönüşen sınırları: Gözetim, haklar ve kırılgan gruplar”. Kayseri Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, c. 7, sy 2, Aralık 2025, ss. 492-07, doi:10.51177/kayusosder.1753013.
Vancouver
1.Hakan Karaağaç. Yeni medyada mahremiyetin dönüşen sınırları: Gözetim, haklar ve kırılgan gruplar. KAYÜSOSDER. 01 Aralık 2025;7(2):492-507. doi:10.51177/kayusosder.1753013

Dergi, sosyal bilimlerin her alanında, literatüre özgün katkı yapan teorik ve uygulamalı makaleleri yayımlamaktadır. Yazarlar, dergimiz yazım kurallarına uygun hazırlanmış, Türkçe ve İngilizce çalışmalarıyla Dergi’ye katkıda bulunabilirler. Dergimiz, makalelerin değerlendirilmesi, yayına hazırlanması ve yayınlanması sürecinde yazarlardan herhangi bir ücret talep etmemektedir.

Makaleniz için lütfen makale şablonunu kullanınız.
Dergide yer alan yazıların bütün hukukî sorumluluğu yazarlara aittir.


Kayseri Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi Creative Commons Atıf-GayriTicari 4.0 Uluslararası Lisansı (CC BY-NC 4.0) ile lisanslanmıştır. Bu lisans doğrultusunda, dergide yayımlanan içerikler aşağıdaki koşullar çerçevesinde kullanılabilir: Eserler, uygun atıf yapılması koşuluyla ticari olmayan amaçlarla kopyalanabilir; çoğaltılabilir; paylaşılabilir ve dağıtılabilir; uyarlanabilir, çevirisi yapılabilir; türev çalışmalar oluşturulabilir (çeviri yapabilir, içeriği yeniden düzenleyebilir) ve tüm bunları ticari olmayan amaçlarla yapabilir.

https://creativecommons.org/licenses/by-nc/4.0/ 

 

Atıf (BY): Kullanıcılar, eserin yazar(lar)ını belirtmek, kaynak göstermek ve lisans bağlantısını eklemekle yükümlüdür. Yapılan değişiklikler varsa ayrıca açıkça belirtilmelidir. Atıf; yazar adı, eserin başlığı, lisans bağlantısı ve varsa değişiklik bilgilerini içermelidir.

Ticari Olmama (NC): İçerikler yalnızca ticari olmayan amaçlarla kullanılabilir. Ücretli yayınlarda, reklam amaçlı veya doğrudan gelir getiren herhangi bir mecrada kullanılamaz.

Lisans Bilgisi: Aynı lisans koşulları ile paylaşılmak zorunda değildir (ShareAlike zorunluluğu yoktur), ancak yeni kullanıcılar yine de atıf yapmalı ve ticari olmayan kullanım kuralına uymalıdır.
 


Cc_by-nc_icon.svg

 

 

 Skip to the home page

İletişim Bilgileri

E- Posta: sosder@kayseri.edu.tr

Tlf:   : +90 352 432 38 38

Fax: +90 352 504 38 37

Adres:  Kayseri Üniversitesi Rektörlüğü, Mevlana Mah. 15 Temmuz Yerleşkesi, No: 5, 38030 Kayseri, Türkiye.