Araştırma Makalesi

KORKUNUN PSİKOLOJİK SAĞLAMLIK ÜZERİNDEKİ YORDAYICI ROLÜ: ADİL DÜNYA İNANCI VE SIKINTIYA TOLERANS

Sayı: 58 27 Haziran 2023
PDF İndir
EN RU TR

KORKUNUN PSİKOLOJİK SAĞLAMLIK ÜZERİNDEKİ YORDAYICI ROLÜ: ADİL DÜNYA İNANCI VE SIKINTIYA TOLERANS

Öz

Bu araştırmada korkunun bireylerin psikolojik sağlamlıkları üzerindeki yordayıcı rolü ile adil dünya inancı ve sıkıntıya dayanma kapasitesi arasındaki ilişkilerin incelenmesi amaçlanmıştır. Korkuyu inceleyen araştırmalarda katılımcılara korkuya neden olan uyaranların genellikle laboratuvar ortamında sunulduğu görülmektedir. Günlük yaşantılarında gerçek bir tehditle karşı karşıya olan bireylerin yer aldığı araştırmalar sayıca azdır. Bu çalışmada Dünya Sağlık Örgütü tarafından birçok kişide yaygın korkuya neden olduğu açıklanan gerçek bir tehdit olan Covid Korkusu ele alınmıştır. Araştırmanın örneklemi yaşları 18 ile 66 arasında değişen 300 katılımcıdan (226 kadın, 74 erkek) oluşmaktadır. Araştırmada Covid 19 Korkusu Ölçeği, Sıkıntıya Dayanma Ölçeği ve Adil Dünya İnancı Ölçeği kullanılmıştır. Araştırmadan elde edilen verilere göre bireylerin korku düzeyleri ile psikolojik sağlamlık düzeyleri arasında negatif yönlü ve istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki vardır. Bireylerin korku düzeyi yükseldikçe psikolojik sağlamlık düzeyleri azalmaktadır. Bununla birlikte korku düzeyi psikolojik sağlamlık düzeyini yordamaktadır. Bireylerin sıkıntıya dayanma kapasiteleri ile psikolojik sağlamlık düzeyleri arasında pozitif yönlü ve anlamlı bir ilişki vardır. Bireylerin sıkıntıya dayanma kapasiteleri yükseldikçe psikolojik sağlamlık düzeyleri yükselmektedir ve sıkıntıya dayanma kapasitesi psikolojik sağlamlık düzeyini yordamaktadır. Genel adil dünya inancı ile psikolojik sağlamlık arasındaki ilişki beklenenin aksine negatif yönlü olmuştur. Bu bulgunun pandeminin kaotik yapısı ve bu dönemde şahit olunanlar sonucunda adil dünya inancına sahip bireylerin yaşamış oldukları olası bilişsel çelişki ile ilişkili olduğu düşünülmüştür. Bu konuda daha fazla araştırma yapılması önerilmiştir. Bireylerin psikolojik sağlamlık seviyelerinin cinsiyet ve medeni durumlarına göre farklılaştığı gözlemlenmiştir. Erkeklerin psikolojik sağlamlık düzeyleri kadınlara göre daha yüksektir. Evli katılımcıların psikolojik sağlamlık düzeyleri evli olmayanlara göre daha yüksektir. Araştırma sonuçları ilgili literatür kapsamında tartışılmıştır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Artan, T., Atak, I., Karaman, M. ve Cebeci, F. (2020). Koronavirüs (Covid -19) Salgınında
  2. Sosyodemografik Özellikler, Psikolojik Sağlamlık ve Kaygı Düzeyleri Arasındaki İlişki.Electronic Turkish Studies.79- 94.
  3. Akyıldız, M. (2006). Faktör Analizi-2. Erişim adresi: https://www.istatistik.gen.tr/?p=94
  4. Aslan, R.(2020). Kovid-19 Fizyolojiyi ve psikolojiyi nasıl etkiliyor? Göller Bölgesi Aylık Ekonomi ve Kültür Dergisi, 8 (88). 45-47.
  5. Aşkın, R., Bozkurt, Y. ve Zeybek, Z. (2020). Covid19 pandemisi; psikolojik etkileri ve terapötik müdahaleler. İstanbul Ticaret Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi. 37, 304-318.
  6. Bilge, Y. ve Bilge, Y. (2020). Koronavirüs Salgını ve Sosyal İzolasyonun Psikolojik Semptomlar Üzerindeki Etkilerinin Psikolojik Sağlamlık ve Stresle Baş Etme Tarzları Açısından İncelenmesi. Klinik Psikiyatri Dergisi, 23 (Ek 1), 38-51. DOI:10.5505/kpd.2020. 66934.
  7. Bozdağ, F. (2020). Pandemi Sürecinde Psikolojik Sağlamlık. Electronic Turkish Studies. 247- 257.
  8. Chasteen, A. Ve Madey, S. (2003). Belief in a Just World and the Perceived Injustice of Dying Young or Old. Journal of Death and Dying, 47(4), 313-326.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Psikoloji

Bölüm

Araştırma Makalesi

Erken Görünüm Tarihi

20 Haziran 2023

Yayımlanma Tarihi

27 Haziran 2023

Gönderilme Tarihi

9 Nisan 2023

Kabul Tarihi

14 Haziran 2023

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2023 Sayı: 58

Kaynak Göster

APA
Kazancı, D., & Akçinar, B. (2023). KORKUNUN PSİKOLOJİK SAĞLAMLIK ÜZERİNDEKİ YORDAYICI ROLÜ: ADİL DÜNYA İNANCI VE SIKINTIYA TOLERANS. Karadeniz Uluslararası Bilimsel Dergi, 58, 201-214. https://doi.org/10.17498/kdeniz.1280006
AMA
1.Kazancı D, Akçinar B. KORKUNUN PSİKOLOJİK SAĞLAMLIK ÜZERİNDEKİ YORDAYICI ROLÜ: ADİL DÜNYA İNANCI VE SIKINTIYA TOLERANS. Karadeniz | Black Sea | чёрное море. 2023;(58):201-214. doi:10.17498/kdeniz.1280006
Chicago
Kazancı, Dilara, ve Berna Akçinar. 2023. “KORKUNUN PSİKOLOJİK SAĞLAMLIK ÜZERİNDEKİ YORDAYICI ROLÜ: ADİL DÜNYA İNANCI VE SIKINTIYA TOLERANS”. Karadeniz Uluslararası Bilimsel Dergi, sy 58: 201-14. https://doi.org/10.17498/kdeniz.1280006.
EndNote
Kazancı D, Akçinar B (01 Haziran 2023) KORKUNUN PSİKOLOJİK SAĞLAMLIK ÜZERİNDEKİ YORDAYICI ROLÜ: ADİL DÜNYA İNANCI VE SIKINTIYA TOLERANS. Karadeniz Uluslararası Bilimsel Dergi 58 201–214.
IEEE
[1]D. Kazancı ve B. Akçinar, “KORKUNUN PSİKOLOJİK SAĞLAMLIK ÜZERİNDEKİ YORDAYICI ROLÜ: ADİL DÜNYA İNANCI VE SIKINTIYA TOLERANS”, Karadeniz | Black Sea | чёрное море, sy 58, ss. 201–214, Haz. 2023, doi: 10.17498/kdeniz.1280006.
ISNAD
Kazancı, Dilara - Akçinar, Berna. “KORKUNUN PSİKOLOJİK SAĞLAMLIK ÜZERİNDEKİ YORDAYICI ROLÜ: ADİL DÜNYA İNANCI VE SIKINTIYA TOLERANS”. Karadeniz Uluslararası Bilimsel Dergi. 58 (01 Haziran 2023): 201-214. https://doi.org/10.17498/kdeniz.1280006.
JAMA
1.Kazancı D, Akçinar B. KORKUNUN PSİKOLOJİK SAĞLAMLIK ÜZERİNDEKİ YORDAYICI ROLÜ: ADİL DÜNYA İNANCI VE SIKINTIYA TOLERANS. Karadeniz | Black Sea | чёрное море. 2023;:201–214.
MLA
Kazancı, Dilara, ve Berna Akçinar. “KORKUNUN PSİKOLOJİK SAĞLAMLIK ÜZERİNDEKİ YORDAYICI ROLÜ: ADİL DÜNYA İNANCI VE SIKINTIYA TOLERANS”. Karadeniz Uluslararası Bilimsel Dergi, sy 58, Haziran 2023, ss. 201-14, doi:10.17498/kdeniz.1280006.
Vancouver
1.Dilara Kazancı, Berna Akçinar. KORKUNUN PSİKOLOJİK SAĞLAMLIK ÜZERİNDEKİ YORDAYICI ROLÜ: ADİL DÜNYA İNANCI VE SIKINTIYA TOLERANS. Karadeniz | Black Sea | чёрное море. 01 Haziran 2023;(58):201-14. doi:10.17498/kdeniz.1280006