İngilizcede Mastarın Morfolojik ve Sözdizimsel Özellikler Üzerine Bir İncelemeİ

Öz

Sözcüklerin söz türlerine ayrılması meselesi, dilbilimde uzun süredir tartışılan temel konulardan biridir. Bu bağlamda bazı araştırmacılar, klasik söz türleri sınıflandırmasının ötesine geçerek, ara konumda yer alan ve hem ad hem de fiil özellikleri sergileyen leksik-gramatik sınıfların varlığını kabul etmektedir. Bu tür yapılar genel olarak fiilimsi (isim-fiil) kategorisi altında değerlendirilmektedir. İngilizcede mastar (infinitive), söz konusu kategorinin önemli bir üyesi olarak dikkat çekmektedir. Bu çalışmanın temel amacı, İngilizce mastarın morfolojik ve sözdizimsel özelliklerini bütüncül bir yaklaşımla incelemek ve bu birimin neden fiilimsi kategorisi içerisinde değerlendirildiğini açıklamaktır. Bu doğrultuda mastarın hem fiilsel hem de isimsel nitelikteki özellikleri analiz edilmiştir. Yapılan inceleme sonucunda, mastarın morfolojik düzlemde yalnızca fiile özgü kategorileri (görünüş/aspekt, çatı ve zaman ilişkisi gibi) yansıttığı; buna karşılık İngilizcede isimlere özgü morfolojik kategorileri taşımadığı tespit edilmiştir. Bu bulgu, şu soruyu gündeme getirmektedir: İsimsel morfolojik kategorilerden yoksun olan bir yapı neden fiilimsi olarak sınıflandırılmaktadır? Bu sorunun yanıtı, mastarın sözdizimsel işlevleri dikkate alındığında daha açık bir biçimde ortaya konulabilmektedir. Nitekim mastar, cümle içerisinde üstlendiği işlevlere bağlı olarak özne, niteleyici (belirleyici), nesne, yüklem tamamlayıcısı, amaç zarf tümleci ve karmaşık nesne yapısının bir bileşeni olarak kullanılabilmektedir. Dolayısıyla mastarın sınıflandırılmasında belirleyici olan unsurun yalnızca morfolojik ölçütler olmadığı; sözdizimsel işlevlerin de bu süreçte önemli bir rol oynadığı anlaşılmaktadır. Bu çerçevede mastar, sahip olduğu karma nitelikler dolayısıyla İngilizcede fiilimsi kategorisi içerisinde değerlendirilmektedir. Teorik ve pratik değerler: Makale hem teorik hem de pratik değere sahiptir. Fiilin çekimsiz (birtakım) biçimleri üzerine yapılacak gelecek çalışmalara katkı sağlayacaktır. Pratik açıdan bakıldığında ise makale, hem ek materyal hem de teorik kaynaklardan biri olarak kullanılabilir. Aynı zamanda, mastarın cümle içindeki çeşitli sözdizimsel işlevlerinde kullanımıyla ilgili karşılaşılan zorlukların aşılmasına yardımcı olacaktır. AraştırmaYöntemi Bu çalışma, nitel araştırma yaklaşımı çerçevesinde yürütülmüş olup başlıca tarihsel-karşılaştırmalı ve betimleyici dilbilim yöntemlerinden yararlanılmıştır. Araştırmada kullanılan örnekler Oscar Wilde ve Harper Lee’nin eserlerinden seçilen örneklerden oluşturulmuştur. Anahtar Kelimeler: Morfolojik ve sözdizimsel özellikleri, fiilin kişisiz (çekimsiz) biçimi, mastar, “to” eki kullanılmayan mastar.

Anahtar Kelimeler

• Morfolojik ve sözdizimsel özellikleri
• fiilin kişisiz (çekimsiz) biçimi
• mastar
• “to” eki kullanılmayan mastar.

SOME MORPHOLOGICAL AND SYNTACTIC FEATURES OF THE INFINITIVE IN ENGLISH

Öz

When discussing the classification of words into parts of speech, some scholars identify certain lexical-grammatical classes that occupy an intermediate position. One of these is the category of verbal nouns (non-finite forms of a verb), to which the infinitive belongs. The aim of this article is to demonstrate the verbal and nominal morphological and syntactic features of the infinitive that justify its classification as a verbal noun (non-finite form of a verb). Based on this objective, both the verbal and nominal features of the infinitive have been examined. The analysis shows that from a morphological perspective, only verbal categories—aspect, voice, and tense (relative tense) —are expressed, while it lacks of nominal morphological categories in English. This leads to the question why the infinitive is considered as a verbal noun (non-finite form of a verb) if it lacks nominal morphological features. The answer lies in its syntactic functions in a sentence. Depending on its function in a sentence, the infinitive may be used as a subject, attribute, object, simple or compound predicate, predicative complement, adverbial modifier of purpose and as part of a complex object construction. Theoretical and practical values: The article has both theoretical and practical value. It will contribute to further research on the non-finite forms of the verb. From a practical point of view, the article can be used as supplementary material and as one of the theoretical sources. At the same time, it will help in overcoming challenges related to the use of the infinitive in its various syntactic functions within a sentence. Research methodology: The research is mainly based on some linguistic research methods: comparative-historical, descriptive and qualitative The sentences from the works of Harper L. and Wilde O. are used for analysis. Key words: morphological and syntactic features, non-finite form of a verb, a full infinitive, a bare infinitive.

Anahtar Kelimeler

• Morphological and syntactic features
• non-finite verb form
• infinitive
• infinitive without the particle “to”.

Некоторые морфологические и синтаксические особенности инфинитивав английском языке

Öz

При обсуждении деления слов на части речи некоторые исследователи выделяют определенные лексико-грамматические классы слов, занимающих промежуточное положение. К ним относится отглагольные существительные. Инфинитив относится к одной из таких категорий отглагольных существительных. Цель статьи — выявить глагольные и именные морфологические свойства инфинитива , благодаря чему он относится к категории отглагольных существительных. Исходя из этой цели, мы изучили как глагольные, так и именные признаки инфинитива и выяснилось, что на основе морфологических признаков в английском языке раскрываются только морфологические категории глаголов: в виде аспекта, залога и спряжения, и не выявляются морфологические категории, характерные для существительного в английском языке. Тогда естественно задать вопрос: почему инфинитив относится к категории отглагольных существительных, если у него нет морфологических категорий, характерных для имён? Ответ на этот вопрос будет прост, если посмотреть на синтаксические особенности инфинитива. В частности, согласно синтаксической функции в предложении, инфинитив может использоваться в предложении как единица, выражающая подлежащее, определение, простое и составное сказуемое, предикативное дополнение. Таким образом, уже легко понять, почему инфинитив относится к категории отглагольных существительных в английском языке по его морфологическим и синтаксическим признакам. Теоретическая и практическая ценность: Статья имеет как теоретическую, так так и практическую ценность. Она внесет вклад в дальнейшие исследования отглагольных существительных. С практической точки зрения статья может быть использована в качестве дополнительного материала и как один из теоретических источников. В то же время она поможет в преодолении трудностей, связанных с употреблением инфинитива в его различных синтаксических функциях в предложении. Методология исследования: Исследования в основном основаны на следующих лингвистических методах: историко-сравнительном, описательном и качественном.Для анализа используются предложения из произведений Харпер Ли и Оскара Уайльда. Ключевые слова: морфологические и синтаксические признаки, отглагольные существительные, инфинитив, инфинитив без частиц «to».

Anahtar Kelimeler

• морфологические и синтаксические признаки
• отглагольные существительные
• инфинитив
• инфинитив без частиц «to».

Kaynakça

1. Barabash, T. A. (1975). A Guide to Better Grammar. Moscow: L&D Limited.
2. Blokh, M. Y. (1983). A Course in Theoretical English Grammar. Moscow: Vysshaya Shkola.
3. Burt, M. K., & Kiparsky, C. (1975). The Gooficon: A Repair Manual for English. Rowley, MA: Newbury House Publishers.
4. Close, R. A. (1979). A Reference Grammar for Students of English. Moscow: Prosveshchenie.
5. Duffley, P. J. (2006). The English Gerund-Participle: A Comparison with The Infinitive. Washington, DC: Peter Lang.
6. Fowler, H. W. (2015). A Dictionary of Modern English Usage (4th ed., J. Butterfield, Ed.). Oxford, UK: Oxford University Press.
7. Ganshina, M. A., & Vasilevskaia, N. M. (1964). English Grammar (9th rev. ed.). Moscow: High School Publishing House.
8. Gogsadze, L., Mamatsashvili, N., & Bolkvadze, S. (1989). A Course in Current English Grammar (Vol. 2). Tbilisi: Tbilisi State University Press.

9. Gordon, E. M., & Krylova, I. P. (1986). A Grammar of Present-day English (3rd ed.). Moscow: Vysshaya Shkola.
10. Harper, L. (1988). To Kill a Mockingbird. Philadelphia, PA: J. B. Lippincott & Co.
11. Haspelmath, M. (1996). Word-class-changing Inflection and Morphological Theory. In G. Booij & J. van Marle (Eds.), Yearbook of Morphology. Dordrecht, Netherlands: Kluwer Academic Publishers.
12. Huddleston, R. (1985). Introduction to the Grammar of English. Cambridge, UK: Cambridge University Press.
13. Iakobson, M. (1972). Theoretical Grammar of English. Moscow: Progress Publishers.
14. Kobrina, N. A. (1986). English Grammar: Syntax. Moscow: Prosveshchenie.
15. Mikhailovskiyia, I. (2013). Pragmatic and Expressive Functions of Certain Infinitive Phrases in Modern English Discourse. Middle-East Journal of Scientific Research, 17(6), 739–746.
16. Valeika, L., & Buitkienė, J. (2003). Introductory Course in Theoretical Grammar. Vilnius, Lithuania: Vilnius Pedagogical University.
17. Wilde, O. (1979). The Canterville Ghost; The Picture of Dorian Gray. Moscow: Progress Publishers.
18. Non-finite verbs. (n.d.). Retrieved from https://omggrammar.com/non-finite-verbs