Ortaöğretim Matematik Öğretmenlerinin Model Oluşturma Etkinliği Tasarım Prensiplerine Uygun Etkinlik Tasarlayabilme Yeterlikleri

Öz

Bu çalışmada, Ağrı il merkezinde görev yapan ortaöğretim matematik öğretmenlerinin matematiksel model oluşturma prensiplerine uygun etkinlikler tasarlayıp tasarlayamadıkları incelenmiştir. Çalışma Ağrı il merkezindeki üç farklı lise türünde görev yapan 13 matematik öğretmeni ile yürütülmüştür. Çalışmada ilk olarak öğretmenlere matematiksel modelleme yöntemi tanıtılmış ve literatürde olan matematiksel modelleme yöntemini içeren etkinlik örnekleri sunulmuştur. Ayrıca problem çözme ile matematiksel modelleme yöntemi arasındaki ilişkiler ve farklılıklar, matematiksel modelleme türleri tanıtılmıştır. Araştırmada nitel araştırma yöntemlerinden özel durum çalışması deseni kullanılmıştır. Veri toplama aracı olarak öğretmenlerin tasarladıkları Model Oluşturma Etkinlikleri kullanılmış, toplanan veriler betimsel analiz yöntemi kullanılarak analiz edilmiştir. Çalışmaya katılan matematik öğretmenleri Model Oluşturma Etkinliklerinin altı tasarım prensibini gerçeklik, model oluşturma, öz değerlendirme, yapı belgelendirme, model genelleme, etkili prototip dikkate alarak 9.,10. ve 11. sınıf düzeylerine göre ve uygun buldukları konularda toplamda 49 tane etkinlik tasarlamışlardır. Araştırmadan elde edilen bulgular; öğretmenlerin tasarladıkları Model Oluşturma Etkinliklerinin tümünün gerçeklik ve model genelleme prensiplerine tamamen uygun, öz değerlendirme prensibine ise kısmen uygun olduğunu göstermiştir. Etkinliklerin etkili prototip prensibine uygunluğu ise incelenmemiştir. Elde edilen bulgular ışığında MOE tasarım prensiplerinin tümüne tamamen uygun etkinliklerin tasarlanmasının oldukça zor olduğu söylenebilir. Öğretmenlerin MOE tasarım prensiplerine uygun etkinlikler oluşturabilmeleri için daha fazla etkinlik oluşturup deneyim kazanmaları gerekir

Anahtar Kelimeler

• Matematiksel Modelleme, Model Oluşturma Etkinlikleri Tasarlama, Ortaöğretim Matematik Öğretmenleri

The Sufficiency of High School Mathematics Teachers’ to Design Activities Appropriate to Model Eliciting Activities Design Principles

Öz

In this study, the sufficiency of high school mathematics teachers’ to design activities appropriate to model eliciting activities design principles were examined. The study was conducted with 13 high school mathematics teachers in Ağrı city center. Mathematical modeling method was introduced and examples of activities including the mathematical modeling methods in the literature are presented to teachers as the in the study. In addition, relationships and differences between problem-solving and mathematical modelling, mathematical modelling types have been introduced. Case-study was used in the study. The activities that the teachers have created were used as data collection tools. The data obtained were analyzed descriptively. The teachers designed 49 activities by taking the MEA design principles. When the activities designed by the teachers are considered in a general sense, it has been observed that the whole of the 49 activities are in accordance with the reality and model generalization principles. It has also been observed that the activities are in accordance with the evaluation principle at a certain level. When the findings obtained and the studies on MEA are examined, it becomes obvious that designing activities that are in complete accordance with MEA design principles is difficult. In order to create appropriate activities to MOE design principles teachers need to gain experience of the to create more activity

Anahtar Kelimeler

• Mathematical Modelling, Designing Model Eliciting Activities, High School Mathematics Teachers

Kaynakça

1. Barnett, R. A., Ziegler M. R., Byleen K. E., & Sobecki, D. (2011). College algebra with trigonometry (9th Edition). New York: McGraw-Hill Companies,
2. Boaler, J. (2001). Mathematical modelling and newtheories of learning. Teaching Mathematics and its Applications, 20(3), 121-128.
3. Carlson, M., Larsen, S., & Lesh, R. (2003). Integrating a models and modeling perspective with existing research and practice. In R. Lesh and H. M. Doerr (Eds.), Beyond constructivism: Models and modeling perspectives on mathematics problem solving, learning, and teaching (pp. 465-478). Mahwah, NJ: Lawrence Erlbaum Associates.
4. Chamberlin, M. (2004). Design principles for teacher investigations of student work. Mathematics Teacher Education and Development, 6, 52-65.
5. Chamberlin, S. A., & Moon, S. M. (2005). Model- eliciting activities as a tool to develop and identify creatively gifted mathematicians. Prufrock Journal, 17(1), 37-47.
6. Chapman, O. (2007). Mathematical modelling in high school mathematics: Teachers’ thinking and practice. In W. Blum, P. L. Galbraith, H. W. Henn and M. Niss (Eds.), Modelling and applications in mathematics education: 14th ICMI Study (pp. 325-332). New York: Springer.
7. Doruk, B. K. (2010). Matematiği günlük yaşama transfer etmede matematiksel modellemenin etkisi. Yayınlanmamış doktora tezi. Hacettepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara.
8. English, L. D. (2006). Mathematical modeling in the primary school: Children's construction of a consumer guide. Educational Studies in Mathematics, 63(3), 303-323.

9. Herget, W., & Torres-Skoumal, M. (2007). Picture (im) perfect mathematics . In W. Blum, P. L. Galbraith, H. W. Henn and M. Niss (Eds.), Modelling and applications in mathematics education: 14th ICMI Study (pp. 379-386). New York: Springer.
10. Kertil, M. (2008). Matematik öğretmen adaylarının problem çözme becerilerinin modelleme sürecinde incelenmesi. Yayınlanmamış yüksek lisans tezi. Marmara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, İstanbul.
11. Lesh, R., & Doerr, H. M. (2003). Foundations of models and modeling perspective on mathematics teaching, learning, and problem solving. In R. Lesh and H. M. Doerr (Eds.), Beyond constructivism: Models and modeling perspectives on mathematics problem solving, learning, and teaching (pp. 3-33). Mahwah, NJ: Lawrence Erlbaum Associates.
12. Lesh, R., & Yoon, C. (2007). What is distinctive in (our views about) models & modelling perspectives on mathematics problem solving, learning, and teaching?. In W. Blum, P. L. Galbraith, H. W. Henn and M. Niss (Eds.), Modelling and applications in mathematics education: 14th ICMI Study (pp. 161-170). New York: Springer.
13. Lesh, R., Cramer, K., Doerr, H. M., Post, T. & Zawojewski, J. S. (2003). Model development sequences. In R. A. Lesh and H. Doerr (Eds.), Beyond constructivism: Models and modeling perspectives on mathematics problem solving, learning, and teaching (pp. 35-58). Mahwah, NJ: Lawrence Erlbaum.
14. Lesh, R., Hoover, M., Hole, B., Kelly, A., & Post, T. (2000). Principles for developing thought-revealing activities for students and teachers. In A. Kelly and R. Lesh (Eds.), Handbook of Research Design in Mathematics and Science Education (pp. 591-645). Mahwah, NJ: Lawrence Erlbaum Associates.
15. Merriam, S. B. (2013). Nitel araştırma: Desen ve uygulama için bir rehber (Çev. Editörü: Selahattin Turan). Ankara: Nobel Yayıncılık. Milli Eğitim Bakanlığı. (2013). Ortaöğretim Matematik (9-12. sınıflar) Öğretim Programı. http://ttkb.meb.gov.tr/program2.aspx 8 Ekim 2014’de alınmıştır.
16. Moore, T., & Diefes-Dux, H. (2004, October). Developing model-eliciting activities for undergraduate students based on advanced engineering content. Paper presented at the 34th ASEE/IEEE Frontiers in Education, Savannah, GA.
17. Muller, E., & Burkhardt, H. (2007). Applications and modelling for mathematics-overview. In W. Blum, P. L. Galbraith, H. W. Henn and M. Niss (Eds.), Modelling and applications in mathematics education: 14th ICMI Study (pp. 267- 274). New York: Springer.
18. Özer Keskin, Ö. (2008). Ortaöğretim matematik öğretmen adaylarının matematiksel modelleme yapabilme becerilerinin geliştirilmesi üzerine bir araştırma. Yayınlanmamış doktora tezi. Gazi Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara.
19. Özturan Sağırlı, M. (2010). Türev konusunda matematiksel modelleme yönteminin ortaöğretim öğrencilerinin akademik başarıları ve öz-düzenleme becerilerine etkisi. Yayınlanmamış doktora tezi. Atatürk Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Erzurum.
20. Sriraman, B. (2005, February). Conceptualizing the notion of model eliciting. Paper presented at the Fourth Congress of the European Society or Research in Mathematics Education, Sant Feliu de Guíxols, Spain.
21. Stewart, J. (2007). Kalkülüs kavram ve kapsam (Alpay, Ş., Arslan, F., Dönmez, D., Ergenç, T., Keyman, E., Korkmaz, B., Korkmaz, B., Kuzucuoğlu, F., Nurlu, Z., & Uğuz, M). Ankara: Türkiye Bilimler Akademisi.
22. Tekin, A. (2012). Matematik öğretmenlerinin model oluşturma etkinliği tasarım süreçleri ve etkinliklere yönelik görüşleri. Yayınlanmamış yüksek lisans tezi. Dokuz Eylül Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, İzmir.
23. Tekin Dede, A. & Bukova Güzel, E. (2013). Matematik öğretmenlerinin model oluşturma etkinliği tasarım süreçlerinin incelenmesi: Obezite problemi. İlköğretim Online, 12(4), 1100-1119.
24. Yıldırım, A. & Şimşek, H. (2008). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri (7. Baskı). Ankara: Seçkin Yayıncılık.
25. Yu, S. Y., & Chang, C. K. (2011). What did Taiwan mathematics teachers think of model-eliciting activities and modelling teaching?. In G. Kaiser, W. Blum, R. B. Ferri and G. Stillman (Eds.), Trends in teaching and learning of mathematical modelling: ICTMA 14 (pp. 147-156). Netherlands: Springer.