Fen ve Teknoloji Öğretim Programı Sarmallığının İncelenmesi: 2005 Fen ve Teknoloji Öğretim Programı Örneği

Öz

İlköğretim fen ve teknoloji öğretim programı sarmal programlama yaklaşımı temele alınarak hazırlanmıştır. Sarmal programlama, daha önce öğrenilmiş olan bazı konuların zaman zaman tekrar edildiği ve bu tekrarların konuyu hatırlatmaktan çok kapsamını genişlettiği bir yaklaşımdır. Bu içerik düzenleme yaklaşımı her konunun farklı sınıf ve yaş seviyesinde öğrenilebilmesi esasına dayanır. Bu çalışmanın amacı, 2005 fen ve teknoloji öğretim programının sarmal yapısının öğretmen görüşlerine göre incelenmesidir. Bu amaçla fen ve teknoloji öğretim programı “canlılar ve hayat” öğrenme alanı içerisindeki canlılar dünyasının sınıflandırılması ünitesine ait sarmal yapı incelenmiştir. Sarmal yapı incelenirken, ön koşulluk ve aşamalılık ilişkilerinin kurulup kurulmadığı, sınıf seviyesine uygunluk, eklenmesi ya da çıkarılması gereken boyutlar noktasında öğretmenlerden görüş alınmıştır. Nitel araştırma kapsamında yürütülen çalışmada veriler odak grup görüşmesi yöntemiyle toplanmıştır. Verilerin analizinde içerik analizi yapılmıştır. Çalışmadan elde edilen bulgulara göre, 4. sınıf fen ve teknoloji öğretim programı canlılar dünyasını gezelim tanıyalım ünitesinin öğrencilerin hazırbulunuşluk seviyesine uygun olarak olumlu bir geçiş özelliği taşıdığı ve alana ilişkin temel yapının canlı-cansız, çevre, yaşam alanı sağlam yerleştirildiği belirtilmiştir. Öğretmenler içeriğin öğrenci seviyesine uygun olmayacak şekilde yoğun olduğunu, canlıların sınıflandırılması konusunda konu yoğunluklarının farklı olduğunu, bazı içeriğin üst sınıfların programlarında yer alması gerektiği belirtilmiştir. Bu araştırmada 6 ve 7. sınıflarda yer almayan içeriklerin 5. sınıftan 8. sınıfa atladığı, bu nedenle 8. sınıf programının içerik açısından yoğun olduğu sonucuna ulaşılmıştır

Anahtar Kelimeler

• Fen Teknoloji Programı, Sarmal Program, Program Değerlendirme, Odak Grup Görüşmesi

Investigation of Spirality of Science and Technology Education Curriculum: The Sample of 2005 Science and Technology Education Curriculum

Öz

Primary school science and technology curriculum has been prepared based on the basic spiral programming approach. Spiral programming is an approach in which previously learned subjects are repeated from time to time and, as a result there happens rather than reminding, widening the scope. This content regulation approach is based on each subject’s being learned by different classes and age groups. The aim of this study is to examine the 2005 science and technology curriculum’s spiral structure according to teachers' opinions. For this purpose, the spiral structure of science and technology curriculum’s "living creature and life " unit’s spiral structure is investigated through classification the world of living creatures in the learning environment. The study is a narrative one. One of the qualitative research designs, design of Scientific Fact was used in this study. In the determination of working group, intentional sampling method was used as a sampling method. The study was carried out with 7 teachers who work in the center of a city which is located in the Western Black Sea Region. According to the comments of teachers fourth grade Science and Technology Curriculum was constructed on the principles of spirality and is a fundamental for the other classes. According to the comments of teachers fourth grade Science and Technology Curriculum was constructed on the principles of spirality and is a fundamental for the other classes. It is understood that the views of teachers are negative about the spirality of fifth grade Science and Technology Curriculum. The teachers specified that the content is too intensive to the students’ level, the density of issues is different from each other, and some contents should take part in the issues of upper classes

Anahtar Kelimeler

• Science and Technology Curriculum, Spiral Program, Curriculum Evaluation, Focus Group Interviews

Kaynakça

1. Acat, B. ve Ekinci, A. (2005). Yapılandırmacı Felsefe ve Yeni Müfredat Programına Etkileri. XIV. Ulusal Eğitim Bilimleri Kongresi. Denizli: Pamukkale Üniversitesi 28-30 Eylül 2005.
2. Adıgüzel, A. (2009). Yenilenen İlköğretim Programının Uygulanması Sürecinde Karşılaşılan Sorunlar. Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 9,17, 77-94.
3. Aykaç, N. Küçük, H., Kartal, M., Tilkibaş, Ş. ve Keskin, G. (2011). Türkiye cumhuriyeti’nin kuruluşundan günümüze 4. ve 5. sınıf fen öğretim programlarının öğretim programının öğelerine göre değerlendirilmesi. İlköğretim Online 10(3), 824-835.
4. Bağdatlı, A. (2005). Değişen ilköğretim programlarındaki 4. sınıf fen ve teknoloji dersinin taslak öğretim programının, öğrencinin başarısına etkisi ve sınıf öğretmenlerinin programa ilişkin görüşleri. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi. Hatay: Mustafa Kemal Üniversitesi.
5. Bahar, M. (2006). Fen ve teknoloji öğretimi. M. Bahar (ed.), 4-8 fen ve teknoloji programına genel bir bakış (ss. 433- 450) İçinde. Ankara: Pegem Akademi.
6. Belli, S. (2009). Yenilen ilköğretim 6. ve 7.sınıf fen ve teknoloji dersi öğretim programına ilişkin öğretmen görüşleri. Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Yeditepe Üniversitesi Sosyal Bilimleri Enstitüsü, İstanbul.
7. Çepni, S. ve Çil, E. (2009). Fen ve teknoloji programı ilköğretim 1. ve 2. kademe öğretmen el kitabı. Ankara: Pegem Akademi.
8. Çiftçioğlu, R. (2009). İlköğretim beşinci sınıf fen ve teknoloji dersi öğretim programının uygulanmasına yönelik öğretmen görüşlerinin incelenmesi. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Kahramanmaraş: Sütçü İmam Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.

9. Demirbaş, M. (2008). 6. Sınıf fen bilgisi ve fen ve teknoloji öğretim programlarının karşılaştırmalı olarak incelenmesi. Öğretim Öncesi Görüşler. Uludağ Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi. 21, (2), 313-338.
10. Demirel, Ö. (2008). Kuramdan uygulamaya eğitimde program geliştirme. (11. baskı) Ankara: Pegem Akademi.
11. Dindar, H. ve Taneri, A. (2011). MEB’in 1968, 1992, 2000 ve 2004 yıllarında geliştirdiği fen programlarının amaç, kavram ve etkinlik yönünden karşılaştırılması. Kastamonu Eğitim Fakültesi Dergisi, 19(2), 363-378.
12. Drisscoll, M.P. (2000). Psychology of learning for instruction. Boston: Allyn & Bacon Publisher.
13. Erdoğan, M. (2007). Yeni geliştirilen dördüncü ve beşinci sınıf fen ve teknoloji dersi öğretim programının analizi: nitel bir çalışma. Türk Eğitim Bilimleri Dergisi, 5(2), 221-254.
14. Geçer A. ve Özel R. (2012). İlköğretim fen ve teknoloji öğretmenlerinin öğrenme – öğretme sürecinde yaşadıkları sorunlar. Kuram ve Uygulamada Eğitim Bilimleri. 12(3), 1-26.
15. Glesne, C. (2011). Becoming qualitative researchers. Allyn&Bacon.
16. Gredler, M.E. (1996). Program evaluation. Merril, an İmprint of Prantice Hall.
17. Gökçe, İ. (2006). Fen ve Teknoloji Dersi Programı ile Öğretmen Kılavuzunun İçsel Olarak Değerlendirilmesi ve Uygulamada Karşılaşılan Sorunlar. Balıkesir Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü. Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi.
18. Gömleksiz, M. N. ve Bulut, İ. (2006). Yeni fen ve teknoloji öğretim programına ilişkin öğretmen görüşleri. Fırat Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 16(2), 173-192.
19. Kaptan, F. (2005). Fen ve teknoloji ÖğretimProgramıyla İlgili Değerlendirme. Eğitimde Yansımalar VIII. Yeni İlköğretim Programlarnı Değerlendirme Sempozyumu. 14-16 Kasım 2005. Erciyes Üniversitesi. Kayseri.
20. Karacaoğlu, Ö.C. (2011). Online eğitimde program geliştirme. Ankara: İhtiyaç Yayıncılık.
21. Karacaoğlu, Ö.C. ve Dursun, F. (2010). 3. Sınıf hayat bilgisi programındaki kazanımların alanyazındaki ölçütlere göre incelenmesi. 9. Ulusal Sınıf Öğretmenliği Sempozyumu. 20-22 Mayıs 2010, Elazığ.
22. Karaşahin M. ve Yalçın P. (2013). İlköğretim 8. sınıf fen ve teknoloji dersi 2008 yılı öğretim programının öğretmen görüşlerine göre değerlendirilmesi (Van ili örneği). Kastamonu Eğitim Dergisi. 21 (1). 303-320.
23. Kumral, O. ve Saracaloğlu, A.S. (2011). Eğitim programlarının değerlendirilmesi ve eğitsel eleştiri modeli. Uluslararası Eğitim Programları ve Öğretim Dergisi 1(2), 27-35.
24. Kütükçü, Y. (2010). İlköğretim 7. Sınıf Fen ve Teknoloji Dersi 2007 Yılı Öğretim Programının Öğretmen Görüşlerine Göre Değerlendirilmesi (Tokat İli Örneği). Erzincan Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, Yüksek Lisans Tezi.
25. MEB (2005). İlköğretim Fen ve Teknoloji Dersi (4-5 Sınıflar) Öğretim Programı. Ankara.
26. National Research Council (1996). Natioanal sicence education standards. Washington, DC: Natioal Academy Press.
27. Ornstein A. C. ve Hunkins, F. P. (1993). Curriculum: foundations, principles, and ıssues. New Jersey: Prentice Hall.
28. Sönmez, V. (2001). Program geliştirmede öğretmen el kitabı (9. Baskı) Ankara: Anı Yayıncılık.
29. Şahin, İ., Turan, H. ve Apak, Ö. (2005). Yeni ilköğretim birinci kademe fen ve teknoloji programının Stake’n uygunluk olasılık modeliyle değerlendirilmesi. XIV. Ulusal Eğitim Bilimleri Kongresinde sunulan bildiri (28-30 Eylül, Denizli ss. 141-149). Denizli: Pamukkale Üniversitesi Eğitim Fakültesi
30. Unayağyol, S. (2009). Öğretmenlerin fen ve teknoloji programının uygulanması sürecinde karşılaştığı sorunlar ve çözüm önerileri. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi. Dokuz Eylül Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü.
31. Yıldırım, A, ve Şimşek, H. (2006). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri (6.baskı). Ankara: Seçkin Kitabevi.
32. Yılmaz, H. ve Yiğit, N. (2011). Fen ve Teknoloji Dersi 6. Sınıf Öğretim Programına Ynelik Öğrenci Görüş ve Beklentileri. Milli Eğitim Dergisi. S.190. 269-292.
33. Yurdakul, B. (2005). Eğitimde Yeni Yönelimler. (Ed: Özcan Demirel). Pegem A Yayıncılık. 2. Baskı. Ankara.