Dijital Çağda Okuma Kültürü Görünümleri: Youtube Kitap Topluluğu (Booktube)

Öz

Bu çalışmada Youtube’da kitap kanalı olan ortaokul yaş düzeyindeki çocukların okuma kültürü görünümleri belirlemek amaçlanmıştır. Bu amaç doğrultusunda dijital etnografi deseni tercih edilmiş, Youtube'da ortaokul yaş düzeyinden çocuklara ait olan ve kitaplarla ilgili içeriklerin yer aldığı 20 kitap kanalı incelenmiştir. Ayrıca iletişim kurulabilen kanal sahibi çocuklarla görüşmeler de gerçekleştirilmiştir. İncelenen video içeriklerinden ve yapılan görüşmelerden elde edilen veriler içerik analiziyle çözümlenmiştir. Verilerin analiz edilmesiyle çocukların; Youtube’da kanal oluşturma öykülerine, kanallarındaki video içeriklerine, sosyoekonomik görünümlerine, okuma süreçlerini etkileyen unsurlara, okuma tercihlerine ve okur görünümlerine ilişkin bulgular elde edilmiştir. Çalışma sonucunda çocukların; izledikleri içerik üreticileri model alarak kitap kanalı oluşturdukları, kitap kanallarında benzer içerikler ürettikleri ve sosyoekonomik anlamda aileleri tarafından desteklendikleri sonuçlarına ulaşılmıştır. Ayrıca çalışmada çocukların okuma süreçlerini etkilediği düşünülen çeşitli unsurların rollerine ilişkin sonuçlar da elde edilmiştir. Çocukların okuma tercihlerine ilişkin sonuçlara bakıldığında belirli konuları, popüler olanı ve yabancı yazarları okumaya yönelik eğilimlerin olduğuna ulaşılmıştır. Son olarak okur görünümlerine bakıldığında ise kendilerini okuma alışkanlığı kazanmış bireyler olarak sundukları ve eleştirel, evrensel okur görünümlerinden izler taşıdıkları görülmektedir.

Anahtar Kelimeler

• okuma
• okuma kültürü
• Youtube kitap topluluğu

Views of Reading Culture in the Digital Age: Youtube Book Community (Booktube)

Abstract

In this study, it is aimed to determine the reading culture views of middle school children who have book channels on Youtube. For this purpose, a digital ethnography design was preferred, and 20 book channels on Youtube, which belong to middle school children and contain content related to books, were analyzed. In addition, interviews were also conducted with the channel owner children who could be contacted. The data obtained from the video contents and interviews were analyzed by content analysis. By analyzing the data, findings were obtained regarding children's stories of creating a channel on Youtube, video content on their channels, their socioeconomic outlook, factors affecting their reading processes, reading preferences and reader's views. As a result of the study, it was concluded that children created book channels by modelling the content producers they watched, produced similar content in their book channels and were supported by their families in socioeconomic terms. In addition, results regarding the roles of various factors that are thought to affect children's reading processes were also obtained in the study. When the results regarding children's reading preferences are analyzed, it is found that there are tendencies towards reading certain subjects, popular and foreign authors. Finally, when we look at their reader views, it is seen that they present themselves as individuals who have acquired reading habits and carry traces of critical and universal reader's views.

Keywords

• reading
• reading culture
• booktube

Kaynakça

1. Baki, Y. & Gökçe, B. (2020). Türkçe öğretmeni adaylarının okuma kültürü düzeylerinin incelenmesi. Dil Eğitimi ve Araştırmaları Dergisi, 6(2), 353-375. https://doi.org/10.31464/jlere.676829.