ÖĞRETMEN ADAYLARININ SİBER ZORBALIĞA İLİŞKİN DUYARLILIKLARININ CİNSİYET ROLLERİ VE BAZI DEĞİŞKENLERE GÖRE İNCELENMESİ

Öz

Bu araştırmanın amacı, öğretmen adaylarının siber zorbalığa ilişkin duyarlık düzeylerini belirlemek ve siber zorbalığa ilişkin duyarlık düzeylerinin cinsiyet rolü, öğrenim görülen bölüm, internet kullanım amacı gibi değişkenlere göre incelemektir. Ayrıca araştırmada; siber zorbalığa ilişkin duyarlık düzeyinin cinsiyete, siber zorbalığa maruz kalma durumuna ve internete bağlanma yoluna göre farklılaşıp farklılaşmadığı da araştırılmıştır. Katılımcılar, Karadeniz Teknik Üniversitesi Fatih Eğitim Fakültesi’nin farklı bölümlerine devam eden 349 kız ve 187 erkek toplam 536 lisans öğrencisinden oluşmaktadır. Veri toplama aracı olarak, Siber Zorbalığa İlişkin Duyarlık Ölçeği, BEM Cinsiyet Rolü Değerlendirme Envanteri ve Kişisel Bilgi Formu kullanılmıştır. Verilerin analizinde tek yönlü varyans analizi, bağımsız gruplar t-testi tekniklerinden yararlanılmıştır. Araştırma bulguları, öğretmen adaylarının siber zorbalığa ilişkin duyarlık düzeylerinin yüksek olduğunu göstermektedir. Ayrıca, kadınsı ve androjen cinsiyet rolü tutumuna sahip olanların belirsiz ve erkeksi cinsiyet rolüne sahip olanlara göre, fen bilgisi ve sosyal bilgiler öğretmenliğinde öğrenim görenlerin rehberlik ve psikolojik danışmanlık bölümü öğrencilerine göre, interneti iletişim ve eğitim amaçlı kullananların eğlence amaçlı kullananlara göre, kız öğrencilerin erkek öğrencilere göre siber zorbalığa ilişkin duyarlıklarının daha yüksek olduğu belirlenmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Siber zorbalığa ilişkin duyarlık,Cinsiyet rolü,Öğretmen adayları

ÖĞRETMEN ADAYLARININ SİBER ZORBALIĞA İLİŞKİN DUYARLILIKLARININ CİNSİYET ROLLERİ VE BAZI DEĞİŞKENLERE GÖRE İNCELENMESİ

Abstract

Kaynakça

1. Adolescent Health, 41, 59–60. Akbulut, Y. ve Erişti, B. (2011). Cyberbullying and victimization among Turkish university students.
2. Australasian Journal of Educational Technology, 27(7), 1155-1170. Arıcak, O.T. (2009). Psychiatric symptomatology as a predictor of cyberbullying among university
3. students. Eurasian Journal of Educational Research, 34, 167-184. Ayas, T. ve Horzum, M.B. (2012). İlköğretim öğrencilerinin sanal zorba ve mağdur olma durumu.
4. İlköğretim Online, 11(2), 369-380. Beale, A.V. ve Hall, K.R. (2007). Cyberbullying: What school administrators (and parents) can do.
5. Clearing House, 81(1), 8-12. Bem, S.L. (1974). The measurement of psychological androgyny. Journal of Consulting and Clinical
6. Araştırmaları, 27, 31-42. Fraenkel, J.R. ve Wallen, N.E. (2006). How to design and evaluate research in education. NewYork: McGraw-Hill. Gezgin, D.M. ve Çuhadar, C. (2012). Bilgisayar ve öğretim teknolojileri eğitimi bölümü öğrencilerinin
7. siber zorbalığa ilişkin duyarlılık düzeylerinin incelenmesi. Eğitim Bilimleri Araştırmaları
8. Dergisi, 2(2), 93-104. Hong, Y., Li, X., Mao, R. ve Stanton B. (2007). Internet use among Chinese college students

9. Implications for sex education and HIV prevention. Cyber Psychology and Behavior, 10(2), 161- 169. Kavuncu, A.N. (1987). Bem Cinsiyet Rolü Envanteri’ni Türk toplumuna uyarlama çalışmaları.
10. Yayınlanmamış Yüksek lisans tezi, Hacettepe Üniversitesi, Ankara. Kısaç, I. (1999). Erkeklik rolü normları. Mesleki Egitim Dergisi, 1(2), 83-93. Kowalski, R.M. ve Limber, S.P. (2007). Electronic bullying among middle school students. Journal of
11. Adolescent Health, 41(6), 22-30. Li, Q. (2006). Cyberbullying in schools: A research of gender differences. School Psychology
12. International, 27, 157-170. Li, Q. (2007). New bottle but old wine: A research of cyberbullying in schools. Computers in Human
13. Journal, 37(3), 699-725. Peskin, M. F., Tortolero, S. R. ve Markham, C. M. (2006). Bullying and victimization among black and
14. Hispanic adolescents. Adolescence, 41(163), 467-484. Raskauskas, J. ve Stoltz, A. D. (2007). Involvement in traditional and electronic bullying among
15. adolescents. Developmental Psychology, 43, 564-575. Smith, C. J., Noll, J.A. ve Bryant, J. B. (1999). The effect of social context on gender self concept. Sex
16. Roles, 40(5/6), 499-512. Smith, P.K., Mahdavi, J., Carvalho, M., Fisher, S., Russell, S. ve Tippett, N. (2008). Cyberbullying: its
17. nature andimpact in secondary school pupils. Journal of Child Psychology and Psychiatry, 49(4), 376-385. Tanrıkulu, T., Kınay, H. ve Arıcak, O.T. (2013). Siber zorbalığa ilişkin duyarlılık ölçeği: Geçerlik ve
18. güvenirlik çalışması. Trakya Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 3(1), 38-47. Tynes, B. M. (2007). Internet safety gone wild? Journal of Adolescent Research, 22(6), 575-584. Valkenburg, P.M. ve Peter, J. (2007). Online communication and adolescent well-being: Testing the
19. stimulation versus the displacement hypothesis. Journal of Computer-Mediated Communication
20. (4), 1169–1182. Williard, N.E. (2007). Cyberbullying and cyber threats responding to the challenge of online social aggression, threats, and distress. Champaign: Research Press. Whitney, I. ve Smith, P.K. (1993). A survey of the nature and extent of bullying in junior/middle and secondary schools. Educational Research, 35, 3–25. Williams, K.R. ve Guerra, N.G. (2007). Prevalence and predictors of Internet bullying. Journal of
21. Adolescent Health, 41, 14 –21. Ybarra, M.L., Espelage, D.L. ve Mitchell, K.J. (2007). The co-occurrence of Internet harassment and
22. unwanted sexual solicitation victimization and perpetration: Associations with psychosocial
23. indicators. Journal of Adolescent Health, 41(6), 31-41. Ybarra, M.L. ve Mitchell, J.K. (2004). Online aggressor/targets, aggressors and targets: A comparison
24. of associated youth characteristics. Journal of Child Psychology and Psychiatry, 45, 1308–16. Yılmaz, H. (2010). An examination of preservice teachers’ perceptions about cyberbullying. Eurasia
25. Journal of Mathematics, Science ve Technology Education, 6(4), 263-270. Young, K.S. (1996). Internet addiction: The emergency of a new clinical disorder. CyberPsychology and Behavior, 1(3), 237-244.