OKUL YÖNETİCİLERİNİN PROBLEM ÇÖZME DAVRANIŞLARINI ETKİLEYEN FAKTÖRLERİ İNCELEMEYE YÖNELİK BİR ÇALIŞMA
Öz
Bu çalışmanın amacı, okul yöneticilerinin problem çözme becerilerini etkileyen faktörleri anlama ve aralarındaki ilişkiyi ortaya koymaktır. Araştırmanın örneklemini, Aksaray ilindeki 2006–2007 öğretim yılında görev yapan okul yöneticileri içinden seçilmiş 100 yönetici oluşturmaktadır. Araştırmada veri toplama aracı olarak Problem Çözme Envanteri, Karar Stratejileri Ölçeği, Rotter İç-Dış Kontrol Odağı Ölçeği ve Maslach Tükenmişlik Ölçeği kullanılmıştır. Okul yöneticilerinin, kendi algılayışlarına göre problem çözme becerileri ile cinsiyet, dal ve yöneticilik yılı arasında anlamlı bir ilişki bulunmazken; kontrol odağı, duygusal tükenme, duyarsızlık, mantıklı karar verme, içtepisel karar verme ve kararsızlık değişkenleri açısından. 05 ve. 01 düzeylerinde anlamlı ilişkiler bulgulanmıştır. Buna göre, okul yöneticilerinin problemleri çözme başarılarının, içten kontrollü olmak, mantıklı karar vermek ile paralel olarak arttığı görülmektedir. Ayrıca duyarlı olmak ve duygusal olarak güçlü olmak gibi duygusal faktörlerin problemlere karşı daha sağlıklı yaklaşmayı belirleyen faktörler arasında sayılabileceği bulgulanmıştır.
Anahtar Kelimeler
Yöneticilerde problem çözme, iç-dış kontrol odakları, tükenmişlik, karar verme stratejileri.
Kaynakça
- 1. Korkut, F. (2004). Okul Temelli Önleyici Rehberlik ve Psikolojik Danışma, Ankara.:Anı Yayınları.
- 2. Öğülmüş, S.(2006). Kişilerarası Sorun Çözme Becerileri ve Eğitimi, Ankara: Nobel Yayınları, 3.Baskı
- 3. Bingham, A. (1998). Çocuklarda Problem Çözme Yeteneklerinin Geliştirilmesi (2.Baskı) (Çev. Ferhan Oğuzkan), Milli Eğitim Bakanlığı Yayınları No:3130, , İstanbul: Milli Eğitim Basımevi.
- 4. Üstün A. ve Bozkurt, E. (2003). İlköğretim Okulu Müdürlerinin Kendilerini Algılayışlarına Göre Problem Çözme Becerilerini Etkileyen Bazı Mesleki Faktörler, Kastamonu Eğitim Dergisi, Cilt:11, No:1, 13–20.
- 5. Morris, G. Charles, (2002). Psikolojiyi Anlamak (Psikolojiye giriş), (Çev ed. Ayvaşık H. Belgin, Sayıl, M.), Ankara: Türk Psikologlar Derneği Yayınları No:23, 1. Basım.
- 6. Sinangil, H., K.,Savran, C., Ones, D. ve Balcı, Z. (1996), Yöneticilerde Karar Verme Stratejileri İle Kişilik Özellikleri Arasındaki İlişkiler, IX Ulusal Psikoloji Kongresi Bilimsel Çalışmalar, Türk Psikologlar Derneği Yayınları, No:15, 293-306.
- 7. Okutan, M. (2003), Okul yöneticilerinin İdari Davranışları, Milli Eğitim Dergisi, Sayı 157.
- 8. Heppner, P. P. & Baker, C. E. (1997). “Applications of the Problem Solving Inventory”. Measurement & Evaluation in Counseling & Development,. 29 (4), 229–313.
- 9. Maslach, C. & S.E. Jackson (1981). Maslach Burnout Inventory Manual, Palo Alto, Ca: Consulting Psychologist Pres.
- 10. Basım, H. Nejat ve Şeşen, H (2006). Kontrol Odağının Çalışanların Nezaket Ve Yardım Etme Davranışlarına Etkisi: Kamu Sektöründe Bir Araştırma Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 16, 159–168.