Cephe Kaplama Malzemesi Olarak Alüminyum ve St37 Çelik Metallerinin Tercih Kriterleri

Öz

Günümüzde teknoloji ve bilim alanındaki gelişmenin en gözle görülür alanlarından bir tanesi de yapı malzemeleri teknolojileridir. İnşaat sektörüne her gün yeni bir yapı malzemesi, alternatifi ve farklı kalitelerde ürün geliştirilerek sunulmaktadır. Mimari yapıların uygulamalarında st37 olarak adlandırdığımız çelik gibi demirli içerikli metallerin yanı sıra bakır, alüminyum, çinko, titanyum, gibi demir dışı metaller veya bu metallerin alaşımları kullanılmaktadır. Bu çalışmada, Yukarıda sözü edilen metal örneklerinden alüminyum metali ve alaşımları ile st37 çelik metalinin cephe malzemesi olarak kullanılmasında tercih kriterlerinin karşılaştırmalı analizleri incelenmiştir. Alüminyum alaşımlarından cephe kaplaması için en sık tercih edilen 1050, 5005 ve 5754 kalite alaşımlara sahip cepheler, st37 olarak adlandırılan karbon çelik cepheler ile karşılaştırılmıştır. Tercih kriterleri üzerine düşünüldüğünde alüminyum ve alaşımlarının genellikle hafiflik, korozyon direnci ve enerji verimliliği tercihinin yüksek olduğu alanlarındaki performansı için uygun bulunduğu, st37 çeliğinin ise içeriği nedeni ile yapısal dayanıklılık ve yüksek sıcaklık, düşük maliyet beklentilerini karşıladığı uygulamalarda kullanıldığı tespit edilmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Alüminyum
• Cephe Kaplama
• St 37
• Karbon Çelik
• Metal
• Metal Cepheler
• Yapı malzemesi

Preference Criteria for Aluminum and St37 Steel Metals as Facade Cladding Materials

Öz

Today, one of the most visible areas of development in technology and science is building materials technologies. Every day, new building materials, alternatives and products of different qualities are developed and offered to the construction industry. In applications of architectural structures, non-ferrous metals such as copper, aluminum, zinc, titanium or alloys of these metals are used, as well as ferrous metals such as steel, which we call ST37. In this study, comparative analyzes of the preference criteria for using aluminum metal and its alloys and ST37 steel metal, which are among the metal samples mentioned above, as facade materials, were examined. Facades with 1050, 5005 and 5754 quality alloys, which are the most preferred aluminum alloys for facade cladding, were compared with carbon steel facades called ST37. Considering the preference criteria, it has been determined that aluminum and its alloys are generally found to be suitable for their performance in areas where lightness, corrosion resistance and energy efficiency are preferred, while ST37 steel is used in applications where it meets structural durability, high temperature and low cost expectations due to its content.

Anahtar Kelimeler

• Aluminum
• Facade Cladding
• St 37
• Carbon Steel
• Metal
• Metal Facades
• Building material

Kaynakça

1. Algın F., Alkan M., (2019). Konut Stoğunda Duvarda Malzeme Seçimini Etkileyen Faktörler ve Sektör Aktörlerinin Malzeme Seçimlerinin Değerlendirilmesi, İstanbul Sabahattin Zaim Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi, (s.32). Erişim Adresi: https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/798064 (Adresinden 21.04.2024 tarihinde alınmıştır).
2. Arya Metal, (2024). San. ve Tic. Ltd. Şti., | Alüminyum Alaşımların Mekanik Özellikleri, http://www.aryametal.com/aluminyum-alasimlarin-mekanik-ozellikleri.html (Adresinden 17.05.2024 tarihinde alınmıştır).
3. Aydın İpekçi C., Karakoç A.F., (2021). Sürdürülebilir Mimarlık Bağlamında Metal Malzemenin Yeniden Kullanımı ve Geri Dönüşümünde Mimarın/Tasarımcının Rolü, Araştırma Makalesi, Mimarlık ve Yaşam Dergisi, 6(2), 2021, (695-715) ISSN: 2564-6109 DOI: 10.26835/my.941099
4. Cebeci R., (2021). St-37 ve St-52 Sac Malzemelerin Lazerle Kesilmesinde İşleme Parametrelerinin Kesim Kalitesine Etkisinin İncelenmesi, Yüksek Lisans Tezi, Karabük Üniversitesi, İmalat Mühendisliği (s.37), Erişim Adresi: http://acikerisim.karabuk.edu.tr:8080/xmlui/bitstream/handle/ 123456789/1099/10374397.pdf?sequence=1&isAllowed=y (Adresinden 27.04.2024 tarihinde alınmıştır).
5. Çakmak A, (2021). Yapı Malzemesinin Tarihsel Gelişimi ve Mimarlığa Etkileri, Atatürk Üniversitesi Mimarlık ve Tasarım Fakültesi ATA Planlama ve Tasarım Dergisi (s.43-44), Erişim Adresi: https://dergipark.org.tr/en/download/article-file/1769444 (Adresinden 22.04.2024 tarihinde alınmıştır).
6. Çalıgülü, U., Türkmen, M., Çanakçı, A. ve Gökdaş, M., (2018). PTA kaynak yöntemi ile birleştirilen Optim 700 MC-St37 malzemelerinin X-Ray radyografisi, The 1st International Engineering and Technology Symposium, Batman (Adresinden 26.04.2024 tarihinde alınmıştır).
7. Chnçelik, (2024)., CHNÇELİK Boru Kimya Tekstil Sanayi ve Ticaret LTD. ŞTİ., Çelik Standartları ve Kaliteleri Karşılaştırma Tablosu, www.chncelik.com.tr, https://www.chncelik.com.tr/teknik-dokumanlar/celik-standartlari-ve-kaliteleri-karsilastirma-tablosu/ (Adresinden n 01.05.2024 tarihinde alınmıştır).
8. Demirci, M.K., (2011). Dünya Alüminyum Ticaretinde Türkiye’nin Yeri, 5. Alüminyum Sempozyumu, İstanbul (Adresinden 26.04.2024 tarihinde alınmıştır).

9. Eroğlu, G., Şahiner, M. (2018). Dünya ve Türkiye’de Alüminyum, Maden Tetkik Arama Genel Müdürlüğü, Fizibilite Etütleri Daire Başkanlığı (Adresinden 24.04.2024 tarihinde alınmıştır).
10. Es K. C., Girgin Z. C., (2017). Cephe Malzemesi Olarak Atmosferik Korozyona Dayanıklı Çelikler ve Dayanıklılığa Etki Eden Faktörler, AURUM Mühendislik Sistemleri ve Mimarlık Dergisi (s.109-120), Erişim Adresi: https://asosindex.com.tr/index.jsp?modul=articles-page&journal-id=252&article-id=12377 (Adresinden 17.05.2024 tarihinde alınmıştır).
11. Eşsiz Ö., Ekinci S., (2004). Metal Cephe Kaplamalarının Dünden Bugüne Gelişimi, MSU Mimarlık Fakültesi, Yapı Bilgisi Bilim Dalı, Çatıder Çatı Sanayici ve İş adamları Derneği, İstanbul, (s.1-7), Erişim Adresi: https://catider.org.tr/pdf/sempozyum/bildiri_017.pdf (Adresinden 27.04.2024 tarihinde alınmıştır).
12. Gnee Corten Steel, (2021). Corten çeliğini paslandırmanın en hızlı yolu nedir? Erişim Adresi: https://tr.cortensteels.com/info/what-is-the-fastest-way-to-rust-corten-steel-57824566.html (Adresinden 06.08.2024 tarihinde alınmıştır).
13. Gökdaş M., (2018). Optim 700 MC – St 37 Çelik Malzemelerin Plazma Transfer Ark Yöntemi ile Kaynak Edilebilirliği, Yüksek Lisans Tezi, Fırat Üniversitesi, Metalurji ve Malzeme Mühendisliği Teknolojileri Anabilim Dalı, (s.2783), Erişim Adresi: https://openaccess.firat.edu.tr/xmlui/bitstream/handle/ 11508/18340/510193.pdf?sequence=1&isAllowed=y (Adresinden 20.04.2024 tarihinde alınmıştır).
14. Gülçelik A. G., (2019). Elektrolitik çinko kaplamalı plakalarda hızlandırılmış korozyon testi uygulaması, Yüksek Lisans Tezi, İstanbul Teknik Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, İstanbul. (Adresinden 07.05.2024 tarihinde alınmıştır).
15. Hattap, E. S., Tarım, A. (2023). Relationship Between Reconstruction and Sustainability With Examples. KAPU Trakya Mimarlık ve Tasarım Dergisi, 3(2), 117-126.
16. Hedef Alaşımlı Çelik, (2024). Akma dayanımı değerleri, Erişim Adresi: https://www.hedefcelik.com.tr/ST37.asp (Adresinden 28.04.2024 tarihinde alınmıştır).
17. İDDMİB (İstanbul Demir ve Demir Dışı Metaller İhracatçılar Birliği), (2015). Türkiye Alüminyum Sektörü Raporu, Kasim.pdf Erişim Tarihi: 17.02.2021, Erişim Adresi: https://www.turkishmetals.org/download/files/downloads/ihracat/raporlar/2015/ (Adresinden 25.04.2024 tarihinde alınmıştır).
18. Kabaoğlu E., (2021). Galvaniz Kaplı Çelik Sacların Kesim Bölgelerinde Azalan Korozyon Direncine Kompozit Kaplamaların Etkisinin İncelenmesi, Yüksek Lisans Tezi, Aksaray Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Makine Mühendisliği Anabilim Dalı, (s.6-9) Erişim Adresi: https://acikerisim.aksaray.edu.tr/xmlui/bitstream/handle/20.500.12451/10382/kabaoglu-emre-2020.pdf?sequence=1&isAllowed=y (Adresinden 07.05.2024 tarihinde alınmıştır).
19. Karaçar P., Avlar E., (2018). Technological Innovation Adoption Model for Construction Products, Journal of Architectural Research and Development, 2(6), (s.1-11) Erişim Adresi: https://ojs.bbwpublisher.com/index.php/JARD/article/view/691/535 (Adresinden 06.04.2024 tarihinde alınmıştır).
20. Kaya, İ., (2023). Corten Çeliğin Heykeldeki Avantajları ve Pas Estetiği. The Turkish Online Journal of Design Art and Communication, (s.369-370) (Adresinden 29.04.2024 tarihinde alınmıştır)
21. Kumaravel, D., Bupesh Raja, V, K., Balthaser, K., Jayaganthan, A., Sahas, S., Muralidharan, S., Achamyeleh, T. (2022). Investigation on Wear and Corrosion Behavior of Cu, Zn, and Ni Coated Corten Steel", Advances in Materials Science and Engineering, vol. 2022, Article ID 7341201, 9 pages, 2022. 10.1155/2022/7341201 (Adresinden 28.05.2024 tarihinde alınmıştır).
22. MTA (Maden Tetkik ve Arama Genel Müdürlüğü), (2018). Dünya’da ve Türkiye’de Alüminyum, (s.1), Erişim Adresi: https://www.mta.gov.tr/v3.0/sayfalar/bilgi-merkezi/maden-serisi/aluminyum.pdf (Adresinden 24.04.2024 tarihinde alınmıştır).
23. Kula D., Ternaux E., (2009). Materialogy Book, Iron and Steel Metallurgy (s.44))
24. Özer N., (2020). Yapı Malzemelerinde Korozyon ve Korozyondan Korunma Yöntemleri, Bursa Uludağ Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Dergisi, Cilt 26, Sayı 3, 2021, Erişim Adresi: https://dergipark.org.tr/en/download/article-file/1298106 (Adresinden 20.04.2024 tarihinde alınmıştır).
25. Referans Metal, (2024). Akma ve Çekme Dayanım Referans Değerleri, Erişim Adresi: https://referansmetal.com/upload/files/aluminyum-mekanik-ozellikler.pdf (Adresinden 01.05.2024 tarihinde alınmıştır).
26. Soliman, O.A. (2013). Perception of building materials in architecture. Journal Of Engineering And Applied Science, Cairo University, Faculty of Enginering, Journal Of Engineering and Applied Science 60(6), (s. 561-585.) Erişim Adresi: https://www.scribd.com/document/368809832/PERCEPTION-OF-BUILDING-MATERIALS-IN-ARCH-pdf (Adresinden 17.05.2024 tarihinde alınmıştır).
27. Şenkök M.B., (2019). Standartlaşmanın Temelindeki Asırlık Üç Çınar, Demiryolu Mühendisliği, Hakemsiz Akademik Yayın, SuPERfekt CEE – Danışmanlık-Mühendislik-Bilirkişilik, İzmir, Türkiye, Erişim Adresi: https://dergipark.org.tr/tr/download/journal-file/12260 (Adresinden 11.05.2024 tarihinde alınmıştır).
28. TALSAD, (Türk Alüminyum Sanayicileri Derneği), (2019). Alüminyum, Sürdürülebilirlik ve Çevre, (s.6), Erişim Adresi: http://talsad.org.tr/wp-content/uploads/2020/11/TALSAD-Al%C3%BCminyum-S%C3%BCrd%C3%BCrebilirlik-ve-%C3%87evre-_3.pdf (Adresinden 30.04.2024 tarihinde alınmıştır).
29. TALSAD, (Türk Alüminyum Sanayicileri Derneği), (2020). Dünya’da ve Türkiye’de Alüminyum, (s.22-26), Erişim Adresi: http://talsad.org.tr/wp-content/uploads/2021/06/TALSAD_Aluminyum_Sektor_Raporu_2020_Ozet_compressed.pdf (Adresinden 30.04.2024 tarihinde alınmıştır).
30. TÇÜD, (Türkiye Çelik Üreticileri Derneği), (2024). Demir Çelik Sektörü, Erişim Adresi: Demir Çelik Sektörü- Türkiye Çelik Üreticileri Derneği (celik.org.tr) (Adresinden 22.05.2024 tarihinde alınmıştır).
31. TMMOB (Maden Mühendisleri Odası), (2024). Maden Fiyatları, Erişim Adresi: https://api.maden.org.tr/uploads/contents/2024-04-24-16-14-10-651805.pdf (Adresinden 07.05.2024 tarihinde alınmıştır).
32. Toydemir N., Gürdal E., Tanaçan L., (2020). Yapı Elemanı Tasarımında Malzeme, İstanbul Teknik Üniversitesi, Mimarlık Fakültesi, Literatür Yayınları:39, (s.19-29, 229) (Adresinden 27.04.2024 tarihinde alınmıştır).
33. Xometry, (2024). Alüminyum Eloksal: Etkili Bir Yüzey Opsiyonu, Erişim Adresi: https://staging-wp.xometry.com.tr/tr/aluminyum-eloksal/?utm_source=google&utm_medium=cpc&utm_campaign=19794181813&utm_term=&utm_content=&gad_source=1&gclid=CjwKCAjwk8e1BhALEiwAc8MHiJnrnozg444kIGCfw_N9_dq8xqrVO9wf-9Q6SZR7fuNK7Vxv4SExXxoCFbkQAvD_BwE (Adresinden 06.08.2024 tarihinde alınmıştır).
34. Yağcı T, Cöcen Ü, Çulha O, Korkmaz A, (2021). Alüminyum Döküm Alaşımlarına Dair Son Yıllardaki Akademik ve Endüstriyel Gelişmelere Genel Bakış ve Değerlendirme, Bursa Uludağ Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Dergisi, Cilt 26, Sayı 3, Derleme, Erişim Adresi: https://dergipark.org.tr/en/download/article-file/1586013 (s.1192) (Adresinden 24.04.2024 tarihinde alınmıştır).
35. Yıldız B., Seçkin N.P., (2019). Mimaride Malzemelerin Algısal Farklılıklarının Değerlendirilmesi, MSGSÜ, Mimarlık Fakültesi, Mimarlık Anabilim Dalı, Yapı Fiziği ve Malzeme Bilim Dalı, Türkiye İstanbul Sabahattin Zaim Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi, (s.7), Erişim Adresi: https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/796571 (Adresinden 22.04.2024 tarihinde alınmıştır).