Araştırma Makalesi

Demokrasi ve Dijitalleşme Arasındaki İlişkinin Karşılaştırmalı Analizi

Cilt: 18 Sayı: 3 15 Mayıs 2025
PDF İndir
TR EN

Demokrasi ve Dijitalleşme Arasındaki İlişkinin Karşılaştırmalı Analizi

Öz

İnsanoğlunun hayatta kalma içgüdüsüyle giriştiği mücadelelerinin mahsulü olan teknoloji farklı tarihsel evrelerde farklı amaçlarla kullanılmaktadır. Kullanan insan ya da yapının amaçlarına göre geliştirilip güncellenmekte ve biçimlenmektedir. Bir yandan bireylerin kendisiyle, birbirleriyle, dış dünyayla, gelecek ve geçmişleriyle ilgili ilişkilerinin ve pratiklerinin şekillenmesinde önemli rol oynarken, diğer yandan toplumun siyasal, kültürel, sosyal, ekonomik yapıları ve ortak hafızası üzerinde etkili olmaktadır. Günümüz teknolojisinin en belirgin ifadesi olan dijitalleşme geniş kitleler tarafından kolayca benimsenmekte, bireysel ve toplumsal boyutta uzun süredir devam eden alışkanlıkları ve yaşam pratiklerini altüst etmektedir. Dijitalleşme bireyin düşünce ve davranış biçimlerinden tutalım toplumsal sistemin farklı yapılarına kadar birçok alanı etkilemekte, değiştirmekte ve dönüştürmektedir. Çalışmada, küresel dijitalleşmenin ülkelerin demokratikleşme süreçlerine ne oranda ve ne yönde katkıda bulunduklarını ortaya koymak amaçlanmıştır. Araştırmada literatür taraması ve karşılaştırmalı analiz olmak üzere iki aşamalı yöntem yeğlenmiştir. Demokrasi, dijitalleşme ve teknolojik paradigmalara ilişkin literatüre yer verildikten sonra Freedom House ve The Economist Intelligence Unit’in 2006 yılından 2023 yılına kadar yayınladığı ülkelerin demokrasi endeksi ile söz konusu zaman dilimi içerisinde Archive ve Wearesocial’in yayınladığı ülkelerin dijitalleşme raporları vb. istatistiksel verilerden örneklem olarak seçilen veriler karşılaştırmalı yöntemle analiz edilmiştir. Veriler Freedom House, The Economist Intelligence Unit, Wearesocial ve Archive’in internet sitelerinden manuel olarak toplanmıştır. Toplanan veriler, araştırmanın amacına uygun olarak geliştirilen tablolarda kodlanmış, derlenmiş ve sınıflandırılmıştır. Oluşturulan grafikler üzerinden karşılaştırmalı yorum, çıkarım ve analizler yapılmıştır. Verilerin analizinde Microsoft Excel programı kullanılmıştır. Araştırma sonucunda dijitalleşmeyle ilgili verilerle demokratikleşmeye ilişkin veriler arasında ters orantılı bir ilişki tespit edilmiştir. Dijitalleşme oranı yükseldikçe ülkelerin demokratikleşme hızı yavaşlamakta ve otoriterleşmesi hızlanmakta olduğu ortaya çıkmıştır.

Anahtar Kelimeler

demokrasi , teknolojik paradigma , iletişim , dijitalleşme , karşılaştırmalı yöntem

Kaynakça

  1. Aydın, K., & Hanağası, U. B. (2017). Sosyoloji ve siyasal araştırmalarda karşılaştırmalı yöntem. Kocaeli Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 33(1), 57-86.
  2. Barth, T. D., & Schlegelmilch, W. (2014). Cyber democracy: The future of democracy? NY Publisher.
  3. Beriş, H. E. (2006). Teoride ve pratikte demokrasi: Tarihsel ve siyasal gelişim. Lotus Yayınları.
  4. Castells, M. (2004). The network society: A cross-cultural perspective. Edward Elgar Publishing.
  5. Castells, M. (2016). İletişim gücü (E. Kılıç, Çev.). İstanbul Bilgi Üniversitesi Yayınları.
  6. Castells, M., & Cardoso, G. (2005). The network society: From knowledge to policy. Johns Hopkins Center for Transatlantic Relations.
  7. Coleman, S., & Norris, D. F. (2005). A new agenda for E-democracy. Oxford Internet Institute.
  8. Deibert, R. (2021). Reset: Reclaiming the internet for civil society. September Publishing.
  9. Demir, N. (2010). Demokrasinin temel ilkeleri ve modern demokrasi kuramları. Ege Akademik Bakış, 10(2), 597-611.
  10. Fidan, A. (2024). Digital Transformation in Public Administration: Theory and Practices. Chapter 4: Intranet Systems and Big-Data Integration – DERBIS Example in the Public Digital Transformation Process. In S. Gabriel & N. Huilleret (Eds.), Joint research on digitalization in management (pp. 35–50). Nova Science Publishers.

Kaynak Göster

APA
Begtimur, M. E. (2025). Demokrasi ve Dijitalleşme Arasındaki İlişkinin Karşılaştırmalı Analizi. Kent Akademisi, 18(3), 1692-1711. https://doi.org/10.35674/kent.1551735