Araştırma Makalesi

Yeşil Dönüştürücü Liderliğin İşe Adanma ve Sürdürülebilir Örgüt Performansı Üzerindeki Etkisinde Yeşil İnsan Kaynakları Yönetiminin Aracı Rolü: Trabzon Arsin Organize Sanayi Bölgesinde Bir Araştırma

Cilt: 18 Sayı: 6 20 Kasım 2025
PDF İndir
EN TR

Yeşil Dönüştürücü Liderliğin İşe Adanma ve Sürdürülebilir Örgüt Performansı Üzerindeki Etkisinde Yeşil İnsan Kaynakları Yönetiminin Aracı Rolü: Trabzon Arsin Organize Sanayi Bölgesinde Bir Araştırma

Öz

Günümüzde işletmeler, sürdürülebilirlik hedeflerini gerçekleştirebilmek adına çevreci iş modellerini benimsemekte ve bu nedenle liderlik anlayışları da yeniden şekillendirmektedir. Yeşil dönüştürücü liderlik, çalışanları çevresel sorumluluklar doğrultusunda motive eden ve örgütsel süreçleri sürdürülebilirlik ilkeleri çerçevesinde dönüştüren bir liderlik yaklaşımıdır. Bu bağlamda, insan kaynakları yönetimi süreçlerinin çevresel sürdürülebilirlik hedefleriyle uyumlu hale getirilmesini ifade eden Yeşil İnsan Kaynakları Yönetimi (Yeşil İKY), işletmelerin çevre dostu iş süreçlerini geliştirmesinde kritik bir rol oynamaktadır. Bu çalışmada, yeşil dönüştürücü liderliğin çalışanların işe adanma düzeyleri ve sürdürülebilir örgütsel performans üzerindeki etkisi incelenmiş, bu ilişkide yeşil insan kaynakları yönetiminin aracı rolü değerlendirilmiştir. Araştırma, Trabzon Arsin Organize Sanayi Bölgesi'nde faaliyet gösteren KOBİ’ler bünyesindeki çalışanlar üzerinde yürütülmüştür. 396 kişinin katılımıyla gerçekleştirilip, nicel araştırma yönteminin kullanıldığı bu çalışmada, katılımcılardan anket yöntemiyle veri toplanmış ve veriler Smart-PLS uygulaması ile yapısal eşitlik modellemesi yapılarak analiz edilmiştir. Elde edilen sonuçlara göre, yeşil dönüştürücü liderlik ile hem işe adanma (β=0,419; p<0,001) hem de sürdürülebilir örgütsel performans (β=0,183; p<0,05) arasında doğrudan anlamlı ilişkiler tespit edilmiştir. Ayrıca yeşil İKY'nin bu iki ilişki üzerinde kısmi aracılık rolü üstlendiği görülmüştür (VAF=0,40 ve 0,55). Analiz sonuçları, araştırmaya katılım gösteren örneklem gurubunda yeşil dönüştürücü liderlik uygulamalarının hem doğrudan hem de yeşil insan kaynakları yönetimi aracılığıyla çalışanların işe adanmışlık seviyelerini ve sürdürülebilir örgütsel performansı olumlu yönde etkilediğini göstermektedir.

Anahtar Kelimeler

Yeşil Dönüştürücü Liderlik , Yeşil İKY , İşe Adanma , Sürdürülebilir Örgütsel Performans , Çevresel Sürdürülebilirlik.

Kaynakça

  1. Achmada, A. Y., Hermanto, B., & Tresna, P. W. (2024). Initiating Green Innovation: The Role of Green Transformational Leadership in Corporate Sustainability. Jurnal Ilmu Administrasi: Media Pengembangan Ilmu dan Praktek Administrasi, 21(1), 46-57. https://doi.org/10.31113/jia.v21i1.1157
  2. Al Hammadi, F., & Hussain, M. (2018). Sustainable organizational performance: A study of health-care organizations in the United Arab Emirates. International Journal of Organizational Analysis, 27(1), 169-186. https://doi.org/10.1108/IJOA-10-2017-1263
  3. Ayandibu, A. O. (2019). Green transformational leadership and organizational behavior effectiveness. In Contemporary multicultural orientations and practices for global leadership (pp. 225-244). IGI Global. https://doi.org/10.4018/978-1-5225-6286-3.ch012
  4. Bakker, A. B., Albrecht, S. L., & Leiter, M. P. (2011). Key questions regarding work engagement. European journal of work and organizational psychology, 20(1), 4-28. https://doi.org/10.1080/1359432X.2010.485352
  5. Bass, B. M., & Riggio, R. E. (2006). Transformational leadership. Psychology press.
  6. Bombiak, E. (2019). Green human resource management–the latest trend or strategic necessity? Entrepreneurship and Sustainability Issues, 6 (4), 1647-1662. https://doi.org/10.9770/jesi.2019.6.4(7)
  7. Butt, A., Arshad, Z., & Butt, U. (2024). The Impact of Green Transformational Leadership on Sustainable Performance in Pakistan’s Manufacturing Sector: The Mediation Effect of Green Innovation. Qlantic Journal of Social Sciences, 5(3), 137-151. https://doi.org/10.55737/qjss.597193536
  8. Büyüköztürk, Ş. (2014). Sosyal bilimler için veri analizi el kitabı: İstatistik, araştırma deseni, SPSS uygulamaları ve yorum. (19. Baskı). Ankara: Pegem Akademi.
  9. Byrne, B. M. (2016). Structural Equation Modeling With AMOS: Basic Concepts, Applications, and Programming, Third Edition (3. bs). Routledge. https://doi.org/10.4324/9781315757421
  10. Cahyadi, A., Natalisa, D., Poór, J., Perizade, B., & Szabó, K. (2022). Predicting the relationship between green transformational leadership, green human resource management practices, and employees’ green behavior. Administrative Sciences, 13(1), 5. https://doi.org/10.3390/admsci13010005

Kaynak Göster

APA
Oktaysoy, O. (2025). Yeşil Dönüştürücü Liderliğin İşe Adanma ve Sürdürülebilir Örgüt Performansı Üzerindeki Etkisinde Yeşil İnsan Kaynakları Yönetiminin Aracı Rolü: Trabzon Arsin Organize Sanayi Bölgesinde Bir Araştırma. Kent Akademisi, 18(6), 3530-3553. https://doi.org/10.35674/kent.1677501