Web Siteleri İçeriği Analizi Üzerinden 51 İl Belediyesinde Elektronik Vatandaş Katılımı

Öz

Kamu yönetimine elektronik vatandaş katılımı, kamu hizmet ve politikalarının vatandaş beklentilerine göre şekillenmesini sağlayan önemli demokratik bir meşruiyet aracıdır. Yerel yönetimler de vatandaşa en yakın yönetim birimleri olarak bu meşruiyet aracına ihtiyaç duymaktadır. İl belediyeleri, büyükşehir belediyelerine kıyasla vatandaşların gündelik hayatına daha fazla temas edebilmektedir. Bu bağlamda, il belediyeleri özelinde yapılan karşılaştırmalı bir analiz, vatandaş ve yerel yönetim arasındaki iletişime yönelik anlamlı veriler elde edilmesini sağlayabilir. Bu çalışmanın amacı da Türk kamu yönetiminde, 51 il belediyesinin web siteleri aracılığı ile sunulan e-katılım araçlarını, e-katılım düzeyi ekseninde değerlendirmektir. E-katılım düzeyleri e-bilgilendirme, e-danışma ve e-yetkilendirme olarak belirlenmiştir. Çalışmada e-katılım düzeyleri, içerik analizi araştırma tekniği ile nitel olarak incelenmiştir. Sonuç olarak, çalışma bulguları, il belediyelerinde e-katılımın genellikle bilgilendirme ve danışma düzeyinde yoğunlaştığını ve vatandaşların karar alma süreçlerine doğrudan katılımını ifade eden yetkilendirme düzeyinde katılımın sınırlı kaldığını ortaya koymaktadır.

Anahtar Kelimeler

• E-katılım
• İl Belediyeleri
• Kamu Yönetimi
• Katılım
• Web

Electronic Citizen Participation in 51 Provincial Municipalities through Website Content

Öz

Electronic citizen participation in public administration is an important democratic legitimacy tool that ensures public services and policies are shaped according to citizen expectations. Local governments, as the closest administrative units to citizens, need this legitimacy tool. Provincial municipalities, compared to metropolitan municipalities, have greater contact with citizens' daily lives. In this context, an analysis of provincial municipalities can yield meaningful data on communication between citizens and local governments. The purpose of this study is to evaluate the e-participation tools offered through the websites of 51 provincial municipalities in Turkish public administration, based on their level of e-participation. These levels of e-participation are defined as e-information, e-consultation, and e-empowerment. In this study, e-participation levels were examined qualitatively using content analysis research techniques. Consequently, the study findings reveal that e-participation in provincial municipalities is generally concentrated at the level of information and consultation, while participation at the level of empowerment, which refers to the direct participation of citizens in decision-making processes, remains limited.

Anahtar Kelimeler

• Public Administration
• E-participation
• Participation
• Provincial Municipalities
• Web

Kaynakça

1. Adana Büyükşehir Belediyesi (2025). https://www.adana.bel.tr/tr/haber/adana-buyuksehir-belediyesi-turkiye-nin-ilk-halk-jurisi-ni-topladi (Erişim tarihi: 02.02.2025).
2. Al-Dalou, R. ve Abu Shanab, A. (2013). E-participation levels and technologies, ınternational conference on ınformation technology. https://www.researchgate.net/publication/ 273632293_Eparticipation_levels_and technologies (Erişim tarihi: 10.02.2025).
3. Alat, B. (2018). Türkiye’de İl Belediye Web Sitelerinin İşlevselliği Üzerine Bir Araştırma. Fırat Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 28(1), 93-114.
4. Alodalı, F. B., Tuncer, A., Usta, S., ve Halis, M. (2012). Yerel Yönetimlerde E-Belediyecilik Uygulamaları: Akdeniz Bölgesi Örneği. Manas Sosyal Araştırmalar Dergisi, 1(1), 83-95.
5. Arnstein, Sherry R. (1969). A ladder of citizen participation. Journal of the American Planning Association, 35(4), 216- 224.
6. Bishop P. ve Davis G. (2002). Mapping public participation in policy choice. Australian Journal of Public Administration, 1(1),14–29.
7. Dilaveroğlu, A., ve Üzmez, U. (2025). On İkinci Kalkınma Planı’nın İyi Yönetişim İlkeleri Açısından Analizi. Kent Akademisi, 18(2), 635-653.
8. Dilaveroğlu, A. (2025). E-katılım Düzeyindeki Farklılıklar ve Türkiye’nin E-Katılım Düzeyinin Değerlendirilmesi. Toplum Ekonomi ve Yönetim Dergisi, 6(1), 85-101.

9. Elitok, F. ve Saylam, A. (2023). Yerel Yönetimlerde E-Katılım: Türkiye Büyükşehir Belediyeleri Mobil Uygulamaları Üzerinden Bir Analiz. Kastamonu Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 25(2), 528-549.
10. Emini, F. T. Ayaz, Ç. E. (2018). Türkiye’de Bilgi Edinme Hakkı: Büyükşehir Belediye Web Sayfaları Üzerinden Bir Değerlendirme, Journal of Awareness, 3(1), 13-26.
11. Engin, M. ve Gürses, F. (2014). Türkiye’de Büyükşehir Belediyelerinin E-Demokrasi Gelişim Modelleri Açısından İncelenmesi. F. N. Genç (Ed), Kamu Yönetiminde Değişim: XII. Kamu yönetimi forumu bildiriler kitabı içinde (ss. 550- 569). Aydın: Adnan Menderes Üniversitesi.
12. Fidan, A. (2014). Yerel Yönetişim Açısından Konseylerinin Demokratik Yapısının Sorunları ve Bu Sorunlara İlişkin Öneriler. Kent Akademisi, 7(20).
13. Fidan, A. (2025). Intranet systems and big-data ıntegration derbıs example in the public digital transformation process, Leblebici, D. N., Yildirim, K. E., & Gemici, E. (Ed). (2025). Digital transformation in public administration: theory and practices. New York: Nova Science Publishers.
14. Gençkaya, Ö. F., Gündoğdu, H. G. ve Aytekin, A. (2021). Büyükşehir Belediyeleri Web Sitelerinin Yönetişim İlkeleri Açısından Değerlendirilmesi. Eskişehir Osmangazi Üniversitesi İİBF Dergisi, 16(3), 705 – 726.
15. Gündoğdu, H. G. (2021). Web Sitelerinin E-Katılım Düzeyleri Üzerine Bir Araştırma: Türkiye Büyükşehir Belediyeleri Örneği. Iğdır Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 28, 338-367.
16. Huffman, B. D. (2017). E-Participation in the Philippines: a capabilities approach to socially ınclusive governance. JeDEM, 9(2), 24-46.
17. IAP2 (2007). Spectrum, international association for public participation: spectrum of public participation https://iap2.org.au/resources/spectrum/ (Erişim tarihi: 01.02.2025).
18. Karakurt-Tosun, E. (2008). Türkiye'de E-Belediyecilik Uygulamaları: Bursa Nilüfer-Osmangazi Yıldırım Belediyelerinin Web Sitelerinin Analizi. Çağdaş Yerel Yönetimler Dergisi, 17(2), 71-94.
19. Karkın, N. ve Janssen, M. (2014). Evaluating websites from a public value perspective: A review of Turkish local government websites. International Journal of Information Management, 34(3), 351-363.
20. Karkın, N. ve Çalhan, H. S. (2011). Vilayet ve İl Özel İdare Web Sitelerinde E-Katilim Olgusu. Süleyman Demirel Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, (13), 55-80.
21. Kim, S. ve Lee, J. (2012). E-participation, transparency, and trust in local government. Public Administration Review, 72(6), 819–828.
22. Krippendorff, K. (2004). Content analysis: an introduction to its methodology. USA: Sage Publications.
23. Kurnaz, S. Ç. (2025). Kamu Kurumlarının E-Katılım Düzeylerinin İncelenmesi: Türkiye’deki Bakanlıkların Web Siteleri Üzerine Bir Araştırma. Dicle Akademi Dergisi, 5(1), 90-108.
24. Macintosh, A. (2004). Characterizing E-Participation in Policy-Making. In the Proceedings of the Thirty-Seventh Annual Hawaii International Conference on System Sciences (HICSS-37), January 5 – 8.
25. Nabatchi, T. ve Amsler, L. B. (2014). Direct public engagement in local government. American Review of Public Administration, 44(4), 1-26.
26. Nabatchi, T., Leighninger, M. (2015). Good or Bad? Charming or Tedious? Understanding Public Participation. Public Participation for 21th Century Democracy, 13-44.
27. Neuendorf, K. A. (2002). The content analysis guidebook. USA: Sage Publications.
28. Nye, J. S., Zelikow, P. D. ve King, D. C. (1997). Why people don’t trust government. USA: Harvard University Press.
29. OECD (2001). Citizens as Partners OECD Handbook on Information, Consultation and Public Participation in Policy-Making. France: OECD Publications Service.
30. OECD (2003). Promise and problems of e-democracy, challenges of online citizen engagement. France: OECD Publishing.
31. OECD (2007). Participative web and user-created content: web 2.0, wikis and social networking. Washington, DC: OECD Publishing.
32. OECD (2020), Innovative citizen participation and new democratic institutions: catching the deliberative wave. Paris: OECD Publishing.
33. Reddick, C. G. (2011). Citizen interaction and e-government: evidence for the managerial, consultative, and participatory models. Transforming Government: People, Process and Policy, 5(2), 167-184.
34. Rowe, G. ve Frewer, L. J. (2005). A typology of public engagement mechanisms. Science. Technology ve Human Values, 30(2), 251-290.
35. Sæbø, Ø., Rose, J., ve Skiftenes Flak, L. (2008). The shape of e-participation: characterizing an emerging research area. Government Information Quarterly, 25(3), 400–428.
36. Sayımer, İ., Dondurucu Z. ve Küçüksaraç, B. (2019). Dijitalleşen Kentlerde Yönetişim: Marmara Bölgesi Büyükşehir Belediyeleri'nin Karşılaştırmalı E- Belediyecilik Uygulamaları. IBAD Sosyal Bilimler Dergisi, 5(Güz), 420-443.
37. Saylam, A. (2020). Türk Kamu Yönetiminde Merkezi Düzeyde E-Katılım: Bakanlıkların Web Siteleri Üzerinden Bir Araştırma. Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 41, 23-37.
38. Saylam, A. (2021a). Kamu Yönetiminde Elektronik Vatandaş Katılımını Etkileyen Faktörler Ekseninde Türk Kamu Yönetimi İçin Bir Ortak Yapım Portal Önerisi: Milletinkarari. gov. tr. Kamu Yönetimi ve Teknoloji Dergisi, 3(1), 81-101.
39. Saylam, A. (2021b). Kamu Yönetiminde Bir E-Katilim Modeli Olarak Bilgi ve İletişim Teknolojileri (Bit) Destekli Kitle Kaynak Kullanimi. Hacettepe Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 39(2), 271-287.
40. Saylam, A., Özdemiray, S. M., ve Kocaoğlu, B. U. (2024). Türk Kamu Yönetiminde Elektronik Vatandaş Katılımını Artırmada Dürtme: Yeni Davranışsal İktisat Perspektifinden Öneriler. Sosyoekonomi, 32(62), 363-391.
41. Sobacı, M. Z. ve Altınok, R. (2011). Türkiye'de Büyükşehir Belediyelerinin E-Katılım Uygulamaları: Website İçerik Analizi, VIII. Kamu Yönetimi Forumu: kamu yönetimi ve teknoloji içinde (ss. 786-803). Ankara: TODAİE Yayınları.
42. Sobacı, Z. (2010). What the Turkish parliamentary web site offers to citizens in terms of eparticipation: A content analysis. Information Polity: The International Journal of Government ve Democracy in the Information Age, 15(3), 227-241.
43. Şat, N. (2016). Türkiye'de Büyükşehir Belediyelerinin Genel Ağ (Web) Sitelerinin Analizi. Türk İdare Dergisi, 482(1), 183-237.
44. T. C. Ulaştırma Denizcilik ve Haberleşme Bakanlığı (2016). 2016-2019 Ulusal E-Devlet Stratejisi ve Eylem Planı. http://www.sp.gov.tr/upload/xSPTemelBelge/files/Swkoy+2016-2019-Ulusal-e-Devlet-Stratejisi-ve-Eylem-Plani.pdf (Erişim Tarihi: 25.01.2025).
45. Tai, K. T., Porumbescu, G. ve Shon, J. (2020). Can e-participation stimulate offline citizen participation: an empirical test with practical implications. Public Management Review, 22(2): 278-296.
46. Tambouris, E., Macintosh, A., Coleman, S., Wimmer, M., Vedel, T., Westholm, H., Lippa, B., Dalakiouridou, E., Parisopoulos, K., Rose, J., Aicholzer, G., Winkler, R. (2007). Introducing eParticipation. E. Tambouris (Ed). DEMO -net the democracy network. Macedonia: University of Macedonia.
47. United Nations (2003). World public sector report 2003. New York: UN Publishing.
48. United Nations (2022). E-Government survey 2022: The future of digital government. New York: UN Publishing.
49. United Nations, (2024). E-Government survey 2024. New York: UN Publishing.
50. Uçar Kocaoğlu, B. ve Saylam, A. (2022). Kamu Yönetiminde Yönetsel Kapasiteyi E-Katılım Perspektifinden Değerlendirmek. Amme İdaresi Dergisi, 55(2), 63-88.
51. Üzmez, P. (2019). Türkiye’de Büyükşehir Belediyelerinin E-Yönetişim Uygulamaları: Yerel Demokrasi ve Katılım Açısından Bir Değerlendirme. Yüksek Lisans Tezi. İstanbul: Marmara Üniversitesi.
52. White, S. C. (1996). Depoliticizing development: The uses and abuses of participation. Development in Practice, 6 (1), 6-15.
53. Wimmer, M. A. (2007). Ontology for an e-participation virtual resource centre. ACM International Conference Proceeding Series, 232, 89–98.
54. İl Belediyelerinin Resmî İnternet Siteleri
55. Adıyaman Belediyesi resmî internet sitesi (kod: Ady). https://www.adiyaman.bel.tr (Erişim tarihi: 03.01.2025).
56. Afyonkarahisar Belediyesi resmî internet sitesi (kod: Afy). https://www.afyon.bel.tr/Default (Erişim tarihi: 03.01.2025).
57. Afyonkarahisar Belediyesi Resmi İnternet Sitesi. https://www.afyon.bel.tr/modul/projeler/birprojemvar. Erişim tarihi: 10.10.2025).
58. Ağrı Belediyesi resmî internet sitesi (kod: Ağr). https://www.agri.bel.tr (Erişim tarihi: 03.01.2025).
59. Aksaray Belediyesi resmî internet sitesi (kod: Aks). https://www.aksaray.bel.tr (Erişim tarihi: 03.01.2025).
60. Amasya Belediyesi resmî internet sitesi (kod: Ams). https://amasya.bel.tr (Erişim tarihi: 03.01.2025).
61. Ardahan Belediyesi resmî internet sitesi (kod: Ard). https://www.ardahan.bel.tr (Erişim tarihi: 03.01.2025).
62. Artvin Belediyesi resmî internet sitesi (kod: Art). https://artvin.bel.tr (Erişim tarihi: 03.01.2025).
63. Bartın Belediyesi resmî internet sitesi (kod: Bar). https://bartin.bel.tr (Erişim tarihi: 03.01.2025).
64. Batman Belediyesi resmî internet sitesi (kod: Bat). https://www.batman.bel.tr (Erişim tarihi: 03.01.2025).
65. Bayburt Belediyesi resmî internet sitesi (kod: Bay). https://www.bayburt.bel.tr (Erişim tarihi: 03.01.2025).
66. Bilecik Belediyesi resmî internet sitesi (kod: Bil). https://www.bilecik.bel.tr (Erişim tarihi: 03.01.2025).
67. Bingöl Belediyesi resmî internet sitesi (kod: Bin). https://www.bingol.bel.tr/tr (Erişim tarihi: 03.01.2025).
68. Bitlis Belediyesi resmî internet sitesi (kod: Bit). https://bitlis.bel.tr (Erişim tarihi: 03.01.2025).
69. Bolu Belediyesi resmî internet sitesi (kod: Bol). https://www.bolu.bel.tr (Erişim tarihi: 03.01.2025).
70. Burdur Belediyesi resmî internet sitesi (kod: Bur). https://burdur.bel.tr (Erişim tarihi: 03.01.2025).
71. Çanakkale Belediyesi resmî internet sitesi (kod: Çank). https://www.canakkale.bel.tr/tr/sayfa/home (Erişim tarihi: 03.01.2025).
72. Çankırı Belediyesi resmî internet sitesi (kod: Çan). https://cankiri.bel.tr (Erişim tarihi: 03.01.2025).
73. Çorum Belediyesi resmî internet sitesi (kod: Çor). https://www.corum.bel.tr (Erişim tarihi: 03.01.2025).
74. Düzce Belediyesi resmî internet sitesi (kod: Dzc). https://duzce.bel.tr (Erişim tarihi: 03.01.2025).
75. Edirne Belediyesi resmî internet sitesi (kod: Edi). https://www.edirne.bel.tr (Erişim tarihi: 03.01.2025).
76. Elâzığ Belediyesi resmî internet sitesi (kod: Ela). https://www.elazig.bel.tr (Erişim tarihi: 03.01.2025).
77. Elâzığ Belediyesi Resmi İnternet Sitesi. https://www.elazig.bel.tr/web-mesaj (Erişim tarihi: 10.10.2025).
78. Erzincan Belediyesi resmî internet sitesi (kod: Erzi). https://www.erzincan.bel.tr (Erişim tarihi: 03.01.2025).
79. Giresun Belediyesi resmî internet sitesi (kod: Gir). https://giresun.bel.tr (Erişim tarihi: 03.01.2025).
80. Gümüşhane Belediyesi resmî internet sitesi (kod: Güm). https://www.gumushane.bel.tr (Erişim tarihi: 03.01.2025).
81. Hakkâri Belediyesi resmî internet sitesi (Kod: Hak). https://www.hakkari.bel.tr (Erişim tarihi: 03.01.2025).
82. Iğdır Belediyesi resmî internet sitesi (kod: Iğd). https://www.igdir.bel.tr (Erişim tarihi: 04.01.2025).
83. Isparta Belediyesi resmî internet sitesi (kod: Isp). https://www.isparta.bel.tr (Erişim tarihi: 04.01.2025).
84. Karabük Belediyesi resmî internet sitesi (kod: Karbk), https://www.karabuk.bel.tr (Erişim tarihi: 04.01.2025).
85. Karaman Belediyesi resmî internet sitesi (kod: Krm). https://www.karaman.bel.tr/Anasayfa.aspx (Erişim tarihi: 04.01.2025).
86. Kars Belediyesi resmî internet sitesi (kod: Kars). https://www.kars.bel.tr (Erişim tarihi: 04.01.2025).
87. Kastamonu Belediyesi resmî internet sitesi (kod: Kasta). https://www.kastamonu.bel.tr (Erişim tarihi: 04.01.2025.
88. Kırıkkale Belediyesi resmî internet sitesi (kod: Kırık). https://www.kirikkale.bel.tr (Erişim tarihi: 04.01.2025).
89. Kırklareli Belediyesi resmî internet sitesi (kod: Kırk). https://www.kirikkale.bel.tr (Erişim tarihi: 04.01.2025).
90. Kırşehir Belediyesi resmî internet sitesi (kod: Kırş). https://www.kirsehir.bel.tr (Erişim tarihi: 04.01.2025).
91. Kırşehir Belediyesi Resmi İnternet Sitesi. https://www.kirsehir.bel.tr/projeler/projem-var (Erişim tarihi: 10.10.2025).
92. Kilis Belediyesi resmî internet sitesi (kod: Kil). https://www.kilis.bel.tr (Erişim tarihi: 04.01.2025).
93. Kütahya Belediyesi resmî internet sitesi (kod: Küt). https://www.kutahya.bel.tr (Erişim tarihi: 04.01.2025).
94. Muş Belediyesi resmî internet sitesi (kod: Muş). http://www.mus.bel.tr (Erişim Tarihi: 04.01.2025).
95. Nevşehir Belediyesi resmî internet sitesi (kod: Nev). https://www.nevsehir.bel.tr (Erişim tarihi: 04.01.2025).
96. Niğde Belediyesi resmî internet sitesi (kod: Niğ). https://nigde.bel.tr (Erişim tarihi: 04.01.2025).
97. Osmaniye Belediyesi resmî internet sitesi (kod: Osm). https://osmaniye-bld.gov.tr (Erişim tarihi: 04.01.2025).
98. Rize Belediyesi resmî internet sitesi (kod: Riz). https://www.rize.bel.tr (Erişim tarihi: 04.01.2025).
99. Siirt Belediyesi resmî internet sitesi (kod: Sii). https://www.siirt.bel.tr (Erişim tarihi: 04.01.2025).
100. Sinop Belediyesi resmî internet sitesi (kod: Sin). https://www.sinop.bel.tr (Erişim tarihi: 04.01.2025).
101. Sivas Belediyesi resmî internet sitesi (kod: Siv). https://www.sivas.bel.tr (Erişim tarihi: 05.01.2025).
102. Şırnak Belediyesi resmî internet sitesi (kod: Şır). https://www.sirnak.bel.tr (Erişim tarihi: 05.01.2025).
103. Tokat Belediyesi resmî internet sitesi (kod: Tok). https://tokat.bel.tr (Erişim tarihi: 05.01.2025).
104. Tunceli Belediyesi resmî internet sitesi (kod: Tun). https://www.tunceli.bel.tr (Erişim tarihi: 05.01.2025).
105. Uşak Belediyesi resmî internet sitesi (kod: Uşk). https://www.usak.bel.tr (Erişim tarihi: 05.01.2025).
106. Yalova Belediyesi resmî internet sitesi (kod: Yal). https://www.yalova.bel.tr (Erişim tarihi: 05.01.2025).
107. Yozgat Belediyesi resmî internet sitesi (kod: Yoz). https://www.yozgat.bel.tr (Erişim tarihi: 05.01.2025).
108. Zonguldak Belediyesi resmî internet sitesi (kod: Zon). https://www.zonguldak.bel.tr (Erişim tarihi: 05.01.2025).