Kent Parklarının Kullanıcı Memnuniyeti Açısından İrdelenmesi: Çanakkale Örneği

Öz

Park ve bahçeler, daha çok estetik yönü ile kent için, işlevsel yönü ile de toplum için önemli kentsel yapılardandır. Her iki durumun birlikte ele alınması ve bütüncül olarak planlamada yer alması önemlidir. Estetik yönü kentlerin kimlik kazanımında, kullanışlılığı da toplumun yaşam kalitesinde etkilidir. Kullanışlılığın belirleyicisi park-bahçe donatılarının birey algı ve ihtiyacına göre planlanması memnunluk oranlarında artışı da beraberinde getirmektedir. Bu amaçla Çanakkale kentselinde Halk Bahçesi, 500. Yıl Parkı ve Özgürlük Parkı kullanıcılarından 18 yaş üstü 100 kullanıcıyla yüz yüze gelinerek mevcut donatı ve olanaklar ile memnuniyet oranları arasındaki ilişkinin belirlenmesi amacıyla anket uygulaması gerçekleştirilmiştir. Elde edilen veriler SPSS 15.0 istatistiki program kapsamında “doğrusal regresyon analizi” ile değerlendirilmiştir. Buradan bağımlı değişken (memnunluk oranı) ve bağımsız değişkenler (güvenlik, otopark, bakım, spor, çocuk oyun ve egzersiz park alanı, kolay ulaşım, gece aydınlatması, bitkilendirme, donatılar, su kullanımı, mesire-çay bahçesi, wc yapıları, gezinti yolları, bisiklet yolu, çok amaçlı salon) arasındaki istatistiksel ilişkilerin tümü, P<0,001 bulunduğundan anlamlı çıkmıştır. "R square" değerinin 0,332 çıkması,  analizin, modeli % 33 oranında açıklayabildiğini göstermiştir. Ayrıca memnunluk oranında etkili olan donatı ve olanaklar, etki dercesine göre çoktan aza doğru, “wc yapısalı, spor alanları, gezinti yolları, gece aydınlatması, güvenlik, çocuk oyun alanı, donatılar (sınır, çöp, bank elemanları ve pergola..)” şeklinde sıralanmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Kent parkları,kullanıcı memnuniyeti,planlama

Investigation of Urban Parks in Terms of Usage Satisfaction: The Sample of Çanakkale

Öz

Parks and gardens are important urban structures for the city with their aesthetic aspect and for the society with their functionala spect. It is important handling both situations to gether and take place  in the planning as a whole. The aesthetic aspect is effective in gaining identity of cities. İts usefulness is also effective in society' squality of life. Determining of the usefulness of park-garden equipment planning according to individual perception and need will bring also the increase in satisfaction rates. With this match, a survey wasconducted to determine the satisfaction rates according to the existing equipment and facilities of 100 user sovertheage of 18 from the people's Garden, 500 Year Park, Freedom Park users in the urban of Çanakkale. The data set obtained were had be evaluated by “linear regression analysis” within the scope of SPSS 15.0statistical program. Statistical relations between dependent variable (satisfaction rate) and independent variables (security, parking, maintenance, Sports, children's play and exercise parking area, easy transport, nightlighting, planting, equipments, wateruse, promenade-teagarden, wc structures, bicycleway, multi-purposehall) all statistical relations were had be significant due to the presence of p < 0.001. Thevalue of "R square" of 0.332 it is had showed that the analysis was able to explain the model by 33%.Furthermore, equipment and facilities that are effective in the satisfaction rate, according to the degree of  impact towards from high at low, wc structure, sportsfields, promenades, nightlighting, security, Children'splayground, facilities (border, trash, benchelementsand pergola..)" is listed as.

Anahtar Kelimeler

• Urban parks,usagesatisfaction,planning,Çanakkale

Kaynakça

1. Acarlı, B., Kiper, T., korkut, A. (2019). Kent Meydanlarının Fiziksel Mekan Kalitesi: İstanbul Taksim Meydanı ve Yakın Çevresi, Kent Akademisi | Kent Kültürü ve Yönetimi Hakemli Elektronik Dergi | Cilt: 12 Sayı: 1, Bahar 2019.
2. Alkan, Y., Sağlık, A., Kelkit A. (2016). Site Yerleşimlerinde Dış Mekân – Peyzaj Niteliğinin Ölçülmesi ve Konut Değerlerine Etkisi Üzerine Bir Araştırma: Çanakkale Kenti Örneği. Uluslararası Hakemli Tasarım ve Mimarlık Dergisi, Yıl: 2016, Sayı: 9, 111-128, 2016.
3. Banu KARAŞAH, B. (2017). Kentsel ve Kırsal Rekreasyon Alanlarına Yönelik Kullanıcı Tercihlerinin Belirlenmesi ‘Artvin Kenti Örneği’, Bartın Orman Fakultesi Dergisi, 19(1): 58-69, 1 Haziran/June, 2017.
4. Cheng E. H.-P., Patterson, I., Packer, J. And Pegg, S., Identifying the satisfactions derived from leisure gardening by older adults, Annals of Leisure Research, 2010, Vol. 13, No. 3, pp. 395-419.
5. Çekmecelioğlu, E., Erdönmez, E. (2018). Kamusal Alan Toplum İlişkisinde Mekansal Kalite; Eminönü Tahtakale Örneği, Kent Akademisi | Kent Kültürü ve Yönetimi Hakemli Elektronik Dergi | Cilt: 11 Sayı: 4, Kış 2018.
6. Çınar, İ. (2008). Kent parklarının rekreasyonel yönden yeterliliği Üzerine Fethiye-muğla kent parkları örneğinde bir arştırma, ADÜ Ziraat Fakültesi Dergisi 2008; 5(2):33-38.
7. Çukurçayır, M.A. (2002). Siyasal Katılma ve Yerel Demokrasi, Konya: Çizgi Kitabevi, 99, 2002.
8. Ektiren, M., T. (2017). Kent Meydanlarının Kent Kimliği İle İlişkisi, Kent Akademisi | Kent Kültürü ve Yönetimi Hakemli Elektronik Dergi | Cilt: 10 Sayı: 2, Yaz 2017.

9. Hilal YILMAZ, H., Karaşah, B., Yüksel E., E. (2009). Gülez Yöntemine Göre Kafkasör Kent Ormanının Rekreasyonel Potansiyelinin Değerlendirilmesi, Artvin Çoruh Üniversitesi Orman Fakültesi Dergisi, 10 (1):53-61 (2009) ISSN: 1300-6053.
10. Kurt, N. (2018). Kent Yönetiminde Ekonomik Misyon ve Gelecek Perspektifi, Kent Akademisi | Kent Kültürü ve Yönetimi Hakemli Elektronik Dergi | Cilt: 11 Sayı: 2, Yaz 2018.
11. 1Özdemir, A., Vural, B., K. (2015). Yaşlıların Doğa/Bahçe Algıları Üzerine Bir Araştırma: Denizli Örneği, İnönü Üniversitesi Sanat ve Tasarım Dergisi İnönü University Journal of Art And Design, Issn: 1309-9876, E-Issn: 1309-9884 Cilt/Vol. 5 Sayı/No.11 (2015): 65-77.
12. Polat, A., T., Güngör, S., Adıyaman, S. (2012). Konya Kenti Yakın Çevresindeki Kentsel Rekreasyon Alanlarının Görsel Kalitesi ile Kullanıcıların Demografik Özellikleri Arasındaki İlişkiler, I. Ulusal Akdeniz Orman ve Çevre Sempozyumu, 26-28 Ekim 2011, Kahramanmaraş, KSÜ Doğa Bilimleri Dergisi, Özel Sayı, 2012.
13. Uslu, Ş., Ayaşlıgil, T. (2007). Kent ormanlarının rekreasyonel amaçlı kullanımı ve İstanbul ili örneginde irdelenmesi, YTÜ Mim. Fak. E-Dergisi, Cilt 2, Say. 4, 2007.
14. Sağlık, A., Alkan, Y., Kelkit, A., Devecioğlu, N.E., Sağlık, E. (2016). Meydanların Kent Kimliği Üzerine Etkileri: Çanakkale İskele Meydanı”, Uluslararası Hakemli Tasarım ve Mimarlık Dergisi, (7): 1-12, 2016.
15. Sherman, S.A., Mc Cuskey Shepley, M. And Vami, J.W. (2005). Children’s Environments and Health- Related Quality of Life: Evidence informing Pediatric Healthcare Environmental Design. Children. Youth and Environments, 2005, 15(1): 186-223.
16. Torunoğlu, E. (1997). Kentleşme Çevre Sorunları ve Kentsel Yaşam Kalitesi ve Kirlendi Dünya. Öteki Matbaası, Ankara, 1997.
17. T. Kiper, T., Öztürk, A., G. (2011). Kent Ormanlarının Rekreasyonel Kullanımı ve Yerel Halkın Farkındalığı: Edirne Kent (İzzet Arseven) Ormanı Örneği, Tekirdağ Ziraat Fakültesi Dergisi Kiper ve Öztürk, 2011 8(2).
18. Yılmaz, T., Olgun, R., Şavklı, F. (2016). Yaşlı Bireylerin Park Kullanım Tercihleri Üzerine Bir Çalışma İnönü Üniversitesi Sanat ve Tasarım Dergisi, ISSN: 1309-9876, Cilt/Vol.6 Sayı/No.14 (2016): 1-10.
19. URL-1.Kartal Belediyesi, 20 Mahalle 1 Kartal Mahalle Eylem Planı, https://www.kartal.bel.tr/tr/dosyalar/mep.pdf, Yayın Tarihi: Haziran 2016, Erişim Tarihi: 28.06.2019.
20. URL-2.Çevre ve Şehircilik Bakanlığı, Mekansal Planlar Yapım Yönetmeliği, http://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2014/06/20140614-2.htm Yayın Tarihi: 2014, Erişim Tarihi: 28.06.2019.
21. URL-3.Yıldız Üniversitesi, İktisat Bölümü Ekonometri I Ders Notları, http://www.yildiz.edu.tr/~tastan/teaching/ch3.pdf, Erişim Tarihi: 28.06.2019.