Araştırma Makalesi

İpliği Boyalı Pamuklu Kumaşlarda Sürtme Haslığının Aşınma ve Yıkama Etkisiyle Değişimi

Cilt: 14 Sayı: 2 18 Haziran 2024
PDF İndir
TR EN

İpliği Boyalı Pamuklu Kumaşlarda Sürtme Haslığının Aşınma ve Yıkama Etkisiyle Değişimi

Öz

Tekstil mamulleri kullanımları sırasında sürekli aşınma ve yıkama etkisine maruz kalmaktadır. Bu etkiler kumaşların renklerinde solmaya neden olabilmektedir. İstenilen özelliğe uygun materyal, boyama yöntemi, boyama şartları gibi özelliklerin belirlenmesi ve buna göre üretim yapılması önemlidir. Çalışmada ipliği boyalı pamuklu kumaşlarda aşınma, yıkama süresi, yıkama sıcaklığı ve yıkama tekrarının sürtme haslığı üzerindeki etkileri incelenmiştir. Aşındırma sayısı arttıkça yaş ve kuru sürtme haslıklarının düştüğü tespit edilmiştir. Tur sayısı en yüksek değer olan 15000’e çıkarıldığında yaş sürtme haslığı 3, kuru sürtme haslığı 4 olarak belirlenmiştir. İpliği boyalı kumaşların sürtme haslıklarının aşınma etkisine karşı yeterli düzeyde olduğu görülmüştür. Ayrıca, yıkama süresi, sıcaklığı ve tekrarı arttıkça yaş ve kuru sürtme haslıklarının düştüğü belirlenmiştir. İlk yıkama sonrası tüm yıkama sıcaklığı ve yıkama sürelerinde yaş sürtme haslıkları 3-4/5 arasında değişmiştir. İlk yıkama sonrası yaş sürtme haslıklarının yeterli düzeyde olduğu görülmüştür. Yıkama sayısı arttıkça yaş ve kuru sürtme haslıklarının kabul edilen değerlerden uzaklaştığı belirlenmiştir. 20 yıkama yapılan numunelerde yıkama sıcaklığı ve süresi arttıkça sürtme haslıklarının 1/2 – 2’ye kadar düştüğü görülmüştür. Yüksek sıcaklık ve sürede tekrarlı yıkamalara maruz kalacak ipliği boyalı tekstil mamullerinin kuru ve yaş sürtme haslıklarının geliştirilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Anahtar Kelimeler

İpliği boyalı kumaş, Sürtme haslığı, Aşınma, Yıkama süresi, Yıkama sıcaklığı, Yıkama tekrarı

Kaynakça

  1. ASTM D4966, Standard Test Method for Abrasion Resistance of Textile Fabrics (Martindale Abrasion Tester Method).
  2. Balcı O., ve Oğulata R. T., (2006). Boyama Sonrası Poliester/Vizkon/Elastan Karışımlı Dokuma Kumaşlarda Haslık İyileştirme Çalışmaları, Tekstil ve Mühendis, 13(61), 21-32.
  3. Belten, M. Ş., ve Çetiner, S., (2016). Poliester-Viskon-Elastan Kumaşlarda Boyarmadde Molekül Büyüklüğünün Performans Özelliklerine Etkisi. KSU Mühendislik Bilimleri Dergisi, 19(2), 27- 34.
  4. Can, Y., ve Akaydın, M., (2014). Yıkama İşleminin Bezayağı Kumaşların Sürtme Haslığına Etkileri, KSU Mühendislik Bilimleri Dergisi, 17(1), 60-65.
  5. Can, Y., ve İnanç, L., (2017). Pamuklu Bezayağı Kumaşlarda Aşınma Etkisi ile Sürtme Haslığı Değişimi, Düzce Üniversitesi Bilim ve Teknoloji Dergisi, 5, 50-55.
  6. Cengiz, A. A., (2021). Yikama İşleminin Havlu Ve Peştamallarin Performans Ve Tutum (Kawabata-Kes-F) Özelliklerine Etkisi. Yüksek Lisans Tezi, Pamukkale Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Denizli.
  7. Çetin, L., (2017). Denizli’de Üretilen Dokuma Havlu ve Bornozluk Kumaşların Haslık Ve Su Emicilik Özelliklerinin Araştırılması. Yüksek Lisans Tezi, Pamukkale Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Denizli.
  8. Çoban, S., (2004). Terbiye ve Haslıklar Açısından Konfeksiyon Malzeme Muayeneleri. İzmir: Ege Üniversitesi Tekstil ve Konfeksiyon Araştırma Uygulama Merkezi Yayını.
  9. Demir L., ve Mutlu Ö., (2006), Tekstil Terbiyesinde Uygulanan Art İşlemlerin Kuru Sürtme Haslığı Üzerindeki Etkisinin İstatistiksel Deney Tasarım Yöntemi ile Belirlenmesi. Tekstil ve Mühendis, 12(57), 39-49.
  10. Doba Kadem, F., ve Oğulata, R. T., (2014). İpliği Boyalı Pamuklu Kumaşlarda Kumaş Konstrüksiyonunun Boncuklanma ve Aşınmaya Etkisinin Araştırılması. Çukurova Üniversitesi Mühendislik Mimarlık Fakültesi Dergisi, 29(1), 89-97.

Kaynak Göster

APA
Şimşek Gündüz, G. (2024). İpliği Boyalı Pamuklu Kumaşlarda Sürtme Haslığının Aşınma ve Yıkama Etkisiyle Değişimi. Karadeniz Fen Bilimleri Dergisi, 14(2), 434-447. https://doi.org/10.31466/kfbd.1354769
AMA
1.Şimşek Gündüz G. İpliği Boyalı Pamuklu Kumaşlarda Sürtme Haslığının Aşınma ve Yıkama Etkisiyle Değişimi. KFBD. 2024;14(2):434-447. doi:10.31466/kfbd.1354769
Chicago
Şimşek Gündüz, Gonca. 2024. “İpliği Boyalı Pamuklu Kumaşlarda Sürtme Haslığının Aşınma ve Yıkama Etkisiyle Değişimi”. Karadeniz Fen Bilimleri Dergisi 14 (2): 434-47. https://doi.org/10.31466/kfbd.1354769.
EndNote
Şimşek Gündüz G (01 Haziran 2024) İpliği Boyalı Pamuklu Kumaşlarda Sürtme Haslığının Aşınma ve Yıkama Etkisiyle Değişimi. Karadeniz Fen Bilimleri Dergisi 14 2 434–447.
IEEE
[1]G. Şimşek Gündüz, “İpliği Boyalı Pamuklu Kumaşlarda Sürtme Haslığının Aşınma ve Yıkama Etkisiyle Değişimi”, KFBD, c. 14, sy 2, ss. 434–447, Haz. 2024, doi: 10.31466/kfbd.1354769.
ISNAD
Şimşek Gündüz, Gonca. “İpliği Boyalı Pamuklu Kumaşlarda Sürtme Haslığının Aşınma ve Yıkama Etkisiyle Değişimi”. Karadeniz Fen Bilimleri Dergisi 14/2 (01 Haziran 2024): 434-447. https://doi.org/10.31466/kfbd.1354769.
JAMA
1.Şimşek Gündüz G. İpliği Boyalı Pamuklu Kumaşlarda Sürtme Haslığının Aşınma ve Yıkama Etkisiyle Değişimi. KFBD. 2024;14:434–447.
MLA
Şimşek Gündüz, Gonca. “İpliği Boyalı Pamuklu Kumaşlarda Sürtme Haslığının Aşınma ve Yıkama Etkisiyle Değişimi”. Karadeniz Fen Bilimleri Dergisi, c. 14, sy 2, Haziran 2024, ss. 434-47, doi:10.31466/kfbd.1354769.
Vancouver
1.Gonca Şimşek Gündüz. İpliği Boyalı Pamuklu Kumaşlarda Sürtme Haslığının Aşınma ve Yıkama Etkisiyle Değişimi. KFBD. 01 Haziran 2024;14(2):434-47. doi:10.31466/kfbd.1354769