PARAMETRİK TASARIM YÖNTEMİNİN KENTSEL OTURMA ELEMANLARINA ETKİSİ: A’DESIGN ÖDÜLLÜ TASARIMLAR ÜZERİNE BİR İNCELEME

Öz

Kentsel mekanlar bireylerin sürekli kullandıkları, birbirleri ile vakit geçirdikleri ve faaliyetlerde bulunduğu önemli alanlardır. Bu mekanların işlevselliği ve estetik değeri, kent mobilyaları gibi elemanlarla artırılır. Kentsel oturma elemanları kullanıcının oturup dinlenmek, etrafı izlemek, gözlemlemek veya diğer bireyler ile etkileşimde bulunmak için yoğun olarak kullandığı kent mobilyalarındandır. Gelişen teknolojinin sunduğu imkanlarla parametrik tasarım, sayısal modelleme araçları aracılığıyla tasarımcılara esneklik sağlayarak, kentsel oturma elemanlarının daha özgün ve işlevsel olmasını mümkün kılmaktadır. Bu çalışma, kentsel oturma elemanlarının tasarımında parametrik tasarım yönteminin etkisini incelemektedir. Çalışmanın odak noktası, “A’Design Award and Competition” yarışmasında ödül alan parametrik tasarım yöntemleri ile tasarlanmış beş kentsel oturma elemanının analizidir. Çalışma kapsamında Skystation Sculptural Bench, Mountain Bench, Manifold Bench, Wave Bench ve Ola Bench tasarımları, form, malzeme, estetik ve işlevsellik açısından incelenerek parametrik tasarımın bu elemanların evrimine ve kullanıcı deneyimine olan olumlu etkisi ortaya konmuştur. Analiz sonuçları, parametrik tasarım yöntemi ile tasarlanan çağdaş kentsel oturma elemanlarının geleneksel tasarımlardan önemli farklılıklar içerdiğini göstermektedir. Tasarımcıların bu yöntemle daha hızlı, özgün ve kişiselleştirilmiş tasarımlar ortaya koyması, kentsel mekanların daha çağdaş ve etkili tasarımlarla biçimlenmesine katkı sağlamaktadır. Bu çalışma, parametrik tasarım yönteminin kent mobilyalarının evrimine ve kullanıcı deneyimine olumlu etkilerini vurgulayarak, kentsel mekanların tasarımında yenilikçi çözümler geliştirme potansiyelini öne çıkarmaktadır.

Anahtar Kelimeler

• Parametrik Tasarım
• Kentsel Oturma Elemanları
• A’Design Award.

THE IMPACT OF PARAMETRIC DESIGN METHOD ON URBAN SEATING ELEMENTS: AN INVESTIGATION ON A’DESIGN AWARD-WINNING DESIGNS

Öz

Urban spaces are important areas where individuals constantly use, spend time with each other, and participate in various activities. The functionality and aesthetic value of these spaces are enhanced with elements such as urban furniture. Among these, urban seating elements are used extensively by individuals for activities such as resting, watching and observing surroundings, and interacting with others. With the opportunities offered by advancing technology, parametric design, through digital modeling tools, provides flexibility for designers, enabling urban seating elements to be more unique and functional. This study examines the impact of parametric design method on the design of urban seating elements. The focus of the study is the analysis of five urban seating elements designed with parametric design methods that won awards in the “A’Design Award and Competition” competition. Within the scope of this study, the designs—Skystation Sculptural Bench, Mountain Bench, Manifold Bench, Wave Bench, and Ola Bench—have been examined in terms of form, material, aesthetics, and functionality, and the positive effect of parametric design on the evolution of these elements and user experience was revealed. The results of the analysis show that contemporary urban seating elements designed with the parametric design method have significant differences from traditional designs. Designers’ ability to produce faster, original and personalized designs with this method contributes to the shaping of urban spaces with more contemporary and effective designs. This study highlights the positive effects of parametric design methods on the evolution of urban furniture and user experience, emphasizing its potential to develop innovative solutions in the design of urban spaces.

Anahtar Kelimeler

• Parametric Design
• Urban Seating Elements
• A’Design Award.

Kaynakça

1. Aksu, Ö. V. (2012). Kent mobilyaları tasarımında özgün yaklaşımlar. İnönü Üniversitesi Sanat ve Tasarım Dergisi, 2(6).
2. Akyol, E.(2006). Kent Mobilyaları Tasarım Ve Kullanım Süreci, İstanbul Teknik Üniversitesi, Yüksek Lisans Tezi
3. Arcan, E.F., Evci, F. (1992). Mimari Tasarıma Yaklaşım. I. Bina Bilgisi Çalışmaları, İki Yayınevi, İstanbul.
4. Celbiş, Ü. (2001). Ürün Kullanıcı İlişkileri Bağlamında Kent Mobilyaları ve İşlevleri, Türkiye I. Uluslararası Kent Mobilyaları Sempozyumu, 175-178
5. Çokar, A. (1994). Kent Mobilyaları- Çöp Kutuları- İstanbul Fenerbahçe Bölgesi’nde Bir Değerlendirme Çalışması. Yüksek Lisans Tezi. İTÜ Fen Bilimleri Enstitüsü, İstanbul.
6. Cruz, J. (2014). Wave Bench, https://competition.adesignaward.com/design.php?ID=31486 (Erişim tarihi, 15.10.2023)
7. Elmalı, A.S. (2018). Kent Mobilyasının Gelişim Süreçleri Ve Türkiye Ölçeğinde Tasarımlarının İncelenmesi, Haliç Üniversitesi, Yüksek Lisans Tezi
8. Ertaş, D.G., Bayazıt, N. (2004). Strüktür ve Malzeme Özelliklerinin Endüstriyel Ürün Tasarımına Etkisi. 2. Ulusal Yapı Malzemesi Kongresi, TMMOB Mimarlar Odası Organizasyonu, İstanbul Teknik Üniversitesi, İstanbul

9. Feng, Y. (2019). Mountain Bench Chair, https://competition.adesignaward.com/design.php?ID=84372 (Erişim tarihi, 15.10.2023)
10. He, D. (2019). Manifold Bench Public Seating, https://competition.adesignaward.com/design.php?ID=71855 (Erişim tarihi, 15.10.2023)
11. Kara, B. (2017). Modern Kent Mobilyası Tasarımı Ve Kentsel Mekan Kalitesi, Journal of Advanced Technology Sciences, 6(3), 711-720
12. Neufert, E. (1982). Neufert-Yapı Tasarımı Temel Bilgileri (Çev., A. Erkan), Güven Yayıncılık
13. Neko, D. (2014). Ola Bench Street bench, https://competition.adesignaward.com/design.php?ID=29737 (Erişim tarihi, 15.10.2023)
14. Newman, P. (2023). Skystation Sculptural Bench https://competition.adesignaward.com/design.php?ID=149050 (Erişim tarihi, 15.10.2023)
15. Özaydın, G., D. Erbil, ve B. Ulusay (1991). Kamu Mekanları Tasarımının Tamamlayıcısı Olarak, Bildirişim Öğeleri. Kamu Mekanları Tasarımı Ve Kent Mobilyaları Sempozyumu, İstanbul.
16. Özgeriş, M. (2018). Kentsel Donatı Elemanlarının Kent Dokusu Yönünden Değerlendirilmesi: Erzurum İli Örneği, Afyon Kocatepe Üniversitesi Fen ve Mühendislik Bilimleri Dergisi, s.561-574
17. Pekin, U., Timur, B. (2008). Kentsel Dış Mekânlar ve Donatı Elemanları-Eskişehir Kenti Örneği. 21. Uluslararası Yapı ve Yaşam Kongresi Bildiriler Kitabı, Bursa, 80-85.
18. Pierre, French Moments Ltd, (2019). What is the story behind the public benches of Paris?, https://frenchmoments.eu/benches-of-paris/ (Erişim tarihi, 15.10.2023)
19. Uslu, E., ve A. E. Ertürk, (2019). Urban Furniture in Historical Process. Journal of History Culture and Art Research, Cilt 8, Sayı 4, s.s. 425-444.
20. Wan, P. H. (2008). Street furniture design principles and ımplementations: case studies of street furniture design in densely populated old urban areas. School of Design, The Hong Kong Polytechnic University, (3), 2473-5736.
21. Zülfikar, C. (1998). Kent Mobilyalarının Kullanım İlişkisi. Yüksek Lisans Tezi. İ.T.Ü. Fen Bilimleri Enstitüsü, İstanbul.