İnce Daneli Zeminlerde Jet Grout ve Fore Kazık Yöntemleri ile Zemin İyileştirilmesi ve Yapılabilirliğinin Optimizasyonu

Öz

Jet grout; ülkemizde ve dünyada oldukça geniş bir kullanımı olan bir zemin iyileştirme yöntemidir. Bu yöntem jet grout delgi makinesinin tijler yardımı ile zemini içerisinde ilerleyerek, tijlerin uç kısmına doğru bulunan nozuller aracılığıyla ile zeminin parçalanarak içerisine jet grout şerbeti enjekte edilerek birleşen zeminin özelliklerinin yapılaşmaya uygun hale getirilerek iyileştirilmesidir. Bu yöntem ile zemin içerisinde jet grout kolonları oluşturulmaktadır. Yapım aşamasındaki ekipmanlar, jet grout harcının su/çimento oranı, tij dönme ve çekme hızları, tijlerin uç kısmında bulunan nozul sayıları gibi birçok üretim parametresi, oluşturulacak olan jet grout kolonlarının yapısı, performansı ve uygunluğunu belirlemektedir. Bu çalışmamızda jet grout kolonlarının üretimi, kullanım alanları, jet grout türleri ve jet grout ile zemin uyumluluğu, yöntem ile ilgili literatür araştırmalarının yanı sıra sahamıza uygulanabilirliği, üretim sürecinin maliyet ve adam x saat verileri ile paket olarak uygulanabilirliği belirlenilmeye çalışılmıştır. Bunun yanında jet grout yönteminin uygulama bazındaki avantajlarının konulması için yapılmış olan bir diğer projede farklı bir zemin iyileştirme yöntemi olan fore kazık yönteminin yapım koşulları ile karşılaştırılması yapılmış ve her iki zemin iyileştirme yönteminin optimizasyonu ortaya konulmaya çalışılmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Jet grout
• Fore Kazık
• Zemin İyileştirme
• Optimizasyon

Kaynakça

1. Akın M., Akkaya İ., Akın M., Özvan A, Ak Y., 2019, "Impact of Jet Grouting Pressure on the Strength and Deformation Characteristics of Sandy and Clayey Soils in the Compression Zone", Korean Society of Civil Engineers Journal of Civil Engineering, p.p. 13, June 24
2. Algın, H.M., 2013, “Jet Grout Kolon-Zemin Etkileşiminin Gerçekçi Modellemesi ve ara Yüz Geometrisinin Geoyapısal Sistemin Davranışına Etkisi” TMMOB İnşaat Mühendisleri Odası 5. Geoteknik Sempozyum. Adana
3. Artson Geoteknik (Artson Araştırma Sondajları Mühendislik Ticaret Limitet Şirketi), 2016a, “İstanbul Metrosu Kabataş-Mecidiyeköy arası Jeolojik-Jeoteknik etüd raporu”. Cilt 1, İstanbul (yayımlanmamış).
4. Artson Geoteknik (Artson Araştırma Sondajları Mühendislik Ticaret Limitet Şirketi), 2016b. “İstanbul Metrosu Kabataş-Mecidiyeköy arası Jeolojik-Jeoteknik etüt raporu”. Cilt 2, İstanbul (yayımlanmamış).
5. Ataş, F.H., 2021, “İnce Daneli Zeminlerin Jet Grout Tekniği ile Zemin İyileştirilmesi Yapılabilirliğinin Optimizasyonu” Tekirdağ Namık Kemal Üniv. Fen Bilimleri Enstitüsü, İnş. Müh., ABD., Yüksek Lisans Tezi, 86 s.
6. Bakım M.A., 2007, "Enjeksiyon Yöntemleri İle Zemin İyileştirmesi". Yüksek Lisans Tezi, Süleyman Demirel Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Isparta,
7. Baumann V., 1984. Das Soilcrete - Verfahren in der Baupraxis. Vortrage der Baugrundtagung, Duesseldorf, 49 – 83, DGEG.
8. Burke, G., K., 2004. Jet Grouting Systems: Advantages and Disadvantages. ASCE, GEOSUPPORT 2004, s.s. 875-885

9. Correia T., Valente J., Tinoco J., Falcao J., 2009. "Ecaluation of Mechanical Properties of Jet- Grouting Columns Using Different Test Methods". 17. Uluslararası Zemin Mekaniği ve Geoteknik Mühendisliği Kongresi, Mısır. s.s. 2179-2171
10. Durgunoğlu H. T., 2004. Yüksek Modüllü Kolonların Temel Mühendisliğinde Kullanımı. Zemin Mekaniği ve Temel Mühendisliği Onuncu Ulusal Kongresi, s.s. 39-52, İstanbul Teknik Üniversitesi, İstanbul
11. Erkan İ.H., 2013 "Jet Grout Kolonlarının Performansını Etkileyen Faktörlerin Deneysel Olarak Araştırılması", Doktora Tezi, Selçuk Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, İnşaat Mühendisliği Anabilim Dalı, Konya,
12. Gümüş, G., 2002, “Jet Grout Teqnuque and Strength Properties of Jet Grout Columns” Boğaziçi Üniv. Fen Bil. Enst. YL Tezi, İstanbul.
13. İMO, İnşaat Mühendisleri Odası, (https://www.imo.org.tr/TR,66886/mesleki-teknik-bilgiler-imo-web-sayfasinda.html), Erişim Tarihi: 05.09.2024.
14. Kaymakçı, S., 2014, “Jet Grout Kolona Soketli Fore Kazığın Çalışma Performansının Araştırılması”. İTÜ. Fen Bil. Enst. Yüksek Lisans Tezi. İstanbul
15. Kirsch, F., Sonderman W., 2001, “Ground Improvement and Its Numerical Analysis” Proc. 15. th. Int. Conf. Soil Mech. Found. Eng., İstanbul, AA. Balkema S., 1775-1778.
16. Küsin, C, Yıldız, A, Örnek, M., 2016, “Jet Grout Kolonları İle İyileştirilen Zeminlerin Homojenleştirme Yöntemiyle Sayısal Analizi . Çukurova Üniversitesi Mühendislik- Mimarlık Fakültesi Dergisi, 24. sayı, s.s. 121 - 131
17. Lunardi P., 1977. Ground Improvement by Means of Jet-Grouting. Ground Improvement, ISSMFE Thomas Telford, 1, 2,s.s. 65 - 86.
18. Mısır G., 2020, "Jet Grout Yöntemi ile Zemin İyileştirme ve Deplasman Tahmini: Vaka Analizi", Avrupa Bilim ve Teknoloji Dergisi, Sayı 18, s.s. 290-299,
19. Njock P.G.A., Chen J., Modoni G., Arulrajah A., Kim Y.H., 2018 " A Review of Jet Grouting Practice and Development", Arbian Journal of Geosciences ,edition 11, pp 31,
20. Prota Mühendislik AŞ., 2020, "Beşiktaş İstasyonu Geçici Kazı Destek Sistemi Geoteknik Hesap Raporu", AL-PRT-M7- S02- CT00-01-02-UT-1D-001-1A, 2020 Haziran
21. Sağlamer A., Düzceer R., Gökalp A., Yılmaz E., 2001. "Recent Applications Of Jet Grouting For Soil Improvement In Turkey". 15. Uluslararası Zemin Mekaniği Konferansı. Sayı 1-3, s.s. 1839-1842.
22. Sert, S., Önalp, A., Özocak, A., 2007, “Derin Yumuşak Kil Üzerinde Köprü Ayağı Temeli” 1. Köprü ve Viyadükler Sempozyumu, 29-30 Kasım, Antalya.
23. Skempton A.W., 1986, "Standard Penetration Test Procedures and the Effects in Sands of Overburden Pressure, Relativa Density, Particle Size, Ageing and Overconsolidation", Geotechnique 36, No: 3, p.p. 425-447,
24. TC. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı, 2024, İnşaat ve Tesisat Birim Fiyatları, 648 s., Ankara. Erişim Linki: https://webdosya.csb.gov.tr/db/yfk/icerikler/1--2024-b-r-m-f-yatlar-20240603-1019-20240603093641.pdf, Erişim Tarihi: 05.09.2024
25. Tschuchnigg, F., Schweiger, H.F., 2008, “Comparizon of Different Models for Analysing Foundation on on Jet Grout Colomns”, Proc. 12 th Int. Conf. Computer Methods and Advances in Geomechanics, 3149-3157.
26. Welsh, J.P., Rubright, R.M. and Coomber D.B., 1986. Jet Grouting for Support of Structure Session. ASCE Spring Convention, Seattle.
27. Wong J.G., Poh T.Y., 2000. Effects of Jet Grouting on Adjacent Ground and Structures. Journal of Geotechnical and Geoenviromental Engineering, s.s. 247 -256.
28. Zhao, L-S., et all., 2023, Anew prediction models of the jet grouting column diameter for three jet grouting systems. Computers and Geotechnics, 163-105753, https://doi.org/10.1016/j.compgeo.2023.105753