A STUDY ON THE PRESENCE OF GEOGRAPHICALLY INDICATEDF FOOD PRODUCTS OF THE MARMARA REGION ON E-COMMERCE SITES

Yıl 2025, Cilt: 27 Sayı: 49, 850 - 872, 29.08.2025

Fatma Gültekin , Elif Altın , Salim İbiş

https://doi.org/10.18493/kmusekad.1542124

https://izlik.org/JA79GN66PD

Öz

Geographically indicated products specific to a particular region reflect the historical and cultural heritage of their respective areas, contribute to the local economy, promote tourism, and provide consumer confidence, generating numerous economic, social, and cultural benefits. The aim of this study is to determine the extent to which geographically indicated food products from the provinces of the Marmara Region are available on e-commerce platforms. To achieve this objective, the study employs content analysis, a qualitative research method, to identify geographically indicated food products sold on nine e-commerce websites that are preferred by consumers for shopping and known to offer such products. The findings of the research reveal that a total of 90 geographically indicated food products are available for sale on these platforms. Among the provinces, Balıkesir has the highest number of geographically indicated food products and the greatest presence on e-commerce platforms. Additionally, Trendyol and Hepsiburada are identified as the e-commerce sites offering the largest variety of geographically indicated food products.

Anahtar Kelimeler

Geographical Indication , Online Stores , E-commerce , Marmara Region

MARMARA BÖLGESİNDEKİ COĞRAFİ İŞARETLİ GIDA ÜRÜNLERİNİN E-TİCARET SİTELERİNDE YER ALMA DURUMU ÜZERİNE BİR ARAŞTIRMA

https://izlik.org/JA79GN66PD

Öz

Belirli bir bölgeye özgü olan coğrafi işaretli ürünler, ait oldukları bölgenin tarihi ve kültürel mirasını yansıtması, yerel ekonomiye katkı sunması, turizmi teşvik etmesi, tüketiciye güven vermesi gibi pek çok ekonomik, sosyal ve kültürel olumlu etki oluşturmaktadır. Bu araştırmanın amacı Marmara Bölgesindeki illerin sahip oldukları coğrafi işaretli gıda ürünlerinin e-ticaret sitelerinde ne derece yer aldıklarını belirlemektir. Bu amaç doğrultusunda çalışmada nitel araştırma yöntemlerinden içerik analizi kullanılarak, tüketicilerin alışveriş için tercih ettikleri ve coğrafi işaretli ürün bulunabilirliği olan dokuz e-ticaret sitesinde satışı gerçekleştirilen coğrafi işaretli gıda ürünleri belirlenmiştir. Araştırma sonucunda, toplam 90 coğrafi işaret etiketli gıda ürününün internet üzerinden ilgili mağazalarda satışının gerçekleştirildiği, en fazla coğrafi işaretli gıda ürününe ve e-ticaret sitelerinde ürün sayısına sahip ilin Balıkesir olduğu, en fazla coğrafi işaretli gıda ürünü barındıran e-ticaret sitesinin ise Trendyol ve Hepsiburada olduğu tespit edilmiştir.

Anahtar Kelimeler

Coğrafi İşaret , Sanal Mağazalar , E-ticaret , Marmara Bölgesi.

Kaynakça

• Agcadağ Çelik, İ. (2014). Sanal Alışveriş. Akdeniz İnsani Bilimler Dergisi, 4(1), 21-33.
• Artêncio, M. M., Giraldi, J. D. M. E. ve de Oliveira, J. H. C. (2022). A Cup of Black Coffee with GI, Please. Evidence of Geographical Indication Influence on a Coffee Tasting Experiment. Physiology & Behavior, 245, 113671.
• Aslan, E. ve Bozok, D. (2023). Yöresel Yiyecek-İçeceklerin Çevrim İçi Pazarlanması: Trendyol, Hepsiburada ve N11 Örneği. Journal of Gastronomy, Hospitality and Travel, 6(2), 767-779.
• Balaban, S. T. (2016). Ekonomik Açıdan Coğrafi İşaretler. FMR Dergisi, 1, 57-62.
• Belletti, G., Marescotti, A. ve Touzard, J. M. (2017). Geographical Indications, Public Goods, and Sustainable Development: The Roles of Actors’ Strategies and Public Policies. World Development, 98, 45-57.
• Bilmez, E. (2022). Yöresel Mutfakların Sürdürülebilirliği Kapsamında Mutfak Şeflerin Düşüncelerinin Araştırılması: Bursa İli Örneği. (Yüksek lisans tezi). Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Nevşehir.
• Bozok, D. ve Aslan, E. (2023). Yöresel Yiyecek-İçeceklerin Çevrim İçi Pazarlanması: Trendyol, Hepsiburada ve N11 Örneği. Journal of Gastronomy, Hospitality and Travel 6(2), 767-779.
• Bucak, T. ve Ateş, U. (2014). Gastronomi Turizminin İl Turizmine Etkisi: Çanakkale Örneği. The Journal of Academic Social Science Studies, 28(1), 315-328.
• Checchinato, F., Finotto, V., Mauracher, C. ve Rinaldi, C. (2024). Spreading the Gains from Geographical İndications: A Longitudinal Study on the Extension of the Prosecco GI. Journal of Rural Studies, (109), 103336.
• Crescenzi, R., De Filippis, F., Giua, M. ve Vaquero-Piñeiro, C. (2022). Geographical Indications and Local Development: the Strength of Territorial Embeddedness. Regional Studies, 56(3), 381-393.
• Dafni, M. F. ve Likudis, Z. (2024). Consumer Willingness to Buy Products with Geographical Origin (PGO) and Protected Designation of Origin (PDI): A review . Brazilian Journal of Science, 3(10), 1–6.
• Demirdöğmez, M., Gültekin, N. ve Taş, H.Y. (2018). Türkiye’de E-Ticaret Sektörünün Yıllara Göre Gelişimi. OPUS Uluslararası Toplum Araştırmaları Dergisi, 8(15), 2216-2236.
• Demirer, H.R., (2010). Yöresel Ürün ve Coğrafi İşaretler: Fransa ve Türkiye Üzerine Bir İnceleme. (Doktora tezi). Akdeniz Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Antalya.
• Dias, C. ve Mendes, L. (2018). Protected Designation of Origin (PDO), Protected Geographical İndication (PGI) and Traditional Speciality Guaranteed (TSG): A Bibiliometric Analysis. Food Research International, 103, 492- 508.
• Doğan, B. (2015). Coğrafi İşaret Korumasının Gelişmekte Olan Ülkeler İçin Önemi. NWSA-Social Sciences, 10(2), 58-75.
• Dünya Fikri Mülkiyet Örgütü. (2024, 1 Ağustos). Coğrafi işaretler. WIPO. https://www.wipo.int/geo_indications/en/ adresinden alındı.
• Eren, F. Y. ve Sezgin, A. C. (2022). Kapadokya Bölgesine Gelen Ziyaretçilerin Coğrafi İşaretli Ürünleri Bilme Durumlarının Gastronomik Destinasyon Algısı Üzerindeki Etkisi. Aydın Gastronomy, 6(2), 201-217.
• Etro, F. (2021). Product Selection in Online Marketplaces. Journal of Economics & Management Strategy, 30(3), 614-637.
• Falasco, S., Caputo, P. ve Garrone, P. (2024). Can Geographical Indications Promote Environmental Sustainability in Food Supply Chains? Insights from a Systematic Literature Review. Journal of Cleaner Production 444, 141100.
• Gedik, Y. (2021). E-Ticaret: Teorik Bir Çerçeve. Ankara Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 12(1), 184-198.
• Grewal, D., Roggeveen, A. L. ve Nordfält, J. (2017). The Future of Retailing. Journal of Retailing, 93(1), 1–6.
• Haggarty, L. (1996). What is Content Analysis? Medical Teacher, 18(2), 99–101.
• Hajdukiewicz, A. (2014). European Union Agri-Food Quality Schemes for the Protection And Promotion of Geographical İndications and Traditional Specialities: an Economic Perspective. Folia Horticulturae, 26(1), 3- 17.
• Irmak, E. (2023). Uluslararası Ticarette Dijitalleşme: E-Ticaret Kapsamında E-İhracat. The Journal of Social Science, 7(14), 180-200.
• Jadil, Y., Rana, N. P. ve Dwivedi, Y. K. (2022). Understanding the Drivers of Online Trust and İntention to Buy on a Website: An Emerging Market Perspective. International Journal of Information Management Data Insights, 2(1), 100065.
• Karademir, N. (2021). Türkiye’de Avrupa Birliği Tescilli Coğrafi İşaretli Ürünlerin Ekonomik Kalkınma Kapsamında Değerlendirilmesi. Journal Of Social, Humanities and Administrative Sciences, 7(41), 1164-1183.
• Karim, M. T. ve Qi, X. (2021). From Physical to Virtual Store: Factors That Spur Bangladeshi Manufacturers/Retailers to İntroduce Multi-Channel Retailing. Journal of Asia Business Studies, 15(2), 240-256.
• Kastenholz, E., Fernandez-Ferrin, P. ve Rodrigues, A. (2021). Nostalgia, Sensations and Local Products in Rural Torism Experiences in a Portuguese Schist Village. European Countryside, 13(3), 599-621.
• Kim, H.-J. ve Han, S.M. (2023), Uncovering the Reasons Behind Consumers’ Shift From Online to Offline Shopping. Journal of Services Marketing, 37(9), 1201-1217.
• Kim, J. H., Kim, M., Park, M. ve Yoo, J. (2023). Immersive Interactive Technologies and Virtual Shopping Experiences: Differences in Consumer Perceptions Between Augmented Reality (AR) and Virtual Reality (VR). Telematics and Informatics, 77, 101936.
• Köksal, Y. (2014). Yöresel Ürünlerin Ulusal Pazarlara Açılmasında Karşılaşılan Pazarlama Sorunları ve Çözüm Önerileri; Burdur Ceviz Ezmesi Örneği. Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, 28(3), 159-171.
• Krippendorff, K. (1980). Content Analysis: An Introduction to is Methodology, Sage, Beverly Hills.
• Liu, F., Xiao, B., Lim, E. T. ve Tan, C. W. (2017). The Art of Appeal in Electronic Commerce: Understanding the Impact of Product and Website Quality on Online Purchases. Internet Research, 27(4), 752-771.
• Lu, L. ve Reardon, T. (2018). An Economic Model of the Evolution of Food Retail and Supply Chains from Traditional Shops to Supermarkets to E-Commerce. American Journal of Agricultural Economics, 100(5), 1320-1335.
• Mancini, M. C. (2013). Geographical Indications in Latin America Value Chains: A “Branding from Below” Strategy or a Mechanism Excluding the Poorest?. Journal of Rural Studies, 32, 295-306.
• Martínez-Salvador, L. E. ve Reyes-Jaime, A. (2021). Sustainability in Protected Designations of Origin (PDO) in the European Union: An approach from a Systematic Literature Review. Siembra, 8(2), e3288.
• Meloni, G., Anderson, K., Deconinck, K. ve Swinnen, J. (2019). Wine Regulations. Applied Economic Perspectives and Policy, 41(4), 620-649.
• Meral, Y. ve Şahin, A. (2014). Tüketicilerin Coğrafi İşaretli Ürün Algısı: Gemlik Zeytini Örneği. KSÜ Doğa Bilimleri Dergisi, 16(4), 16-24.
• Meral, Y. ve Şahin, A. (2012). Türkiye’de Coğrafi İşaretleme ve Yöresel Ürünler. Türk Bilimsel Derlemeler Dergisi, 2, 88-92.
• Milano, M. Z. ve Cazella, A. A. (2021). Environmental Effects of Geographical İndications and Their İnfluential Factors: A Review of the Empirical Evidence. Current research in Environmental Sustainability, 3, 100096.
• Olğaç, İ. ve Doğan, M. (2024). Marmara Bölgesi’ndeki İllerin Sürdürülebilirlik Düzeylerinin Coğrafi Göstergelerle Belirlenmesi. Uluslararası Anadolu Sosyal Bilimler Dergisi, 8(2), 365-380.
• Onbaş, K. (2020). Sosyal Medyada Black Friday Reklamlarının Görünürlüğü Üzerine Bir Analiz: Hepsiburada ve Trendyol Örnekleri. Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi, 13(69), 1122-1135.
• Pfeiffer, J. (2023). From E-Commerce to Virtual Commerce: The Exciting Opportunities of Virtual Shopping. NIM Marketing Intelligence Review, 15(2), 10-17.
• Rajput, S. (2024). E-Commerce The World of Online Shopping. Journal of Emerging Technologies and Innovative Research (JETIR), 270-287.
• Ruiz, X. F. Q., Nigmann, T., Schreiber, C. ve Neilson, J. (2020). Collective Action Milieus and Governance Structures of Protected Geographical Indications for Coffee in Colombia, Thailand and Indonesia. International Journal of the Commons, 14(1), 329-343.
• Sarıtaş, S. (2023). Coğrafi İşaretleri Açısından Balıkesir İli Üzerine Bir Değerlendirme. Kültür Araştırmaları Dergisi (19), 308-325. https://doi.org/10.46250/kulturder.1363899.
• Savaşkan, Y. ve Kıngır, S. (2020). Sakarya İli Gastronomik Unsurlarının Coğrafi İşaret Kapsamında Değerlendirilmesi. Alanya Akademik Bakış, 4(3), 939-961.
• Schmid, B., Schmutz, S. ve Axhausen, K. W. (2016). Exploring The Choice Between in-Store and Online Shopping. In 23rd International Conference on Recent Advances in Retailing and Service Strategies (EIRASS 2016). Zurich: IVT, ETH.
• Türkiye Ticaret Bakanlığı. (2024, Ağustos). Türkiye'de E-ticaretin Görünümü Raporu. https://www.eticaret.gov.tr/haberler/10096/detay.
• Şentürk, B. (2011). Coğrafi İşaretlerin Ekonomik Etkileri: Mikro ve Makro Açıdan Bir Değerlendirme. (Yüksek lisans tezi). Muğla Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Muğla.
• Toy, N.Ö. (2019). Marmara Bölgesi Güney Marmara Bölümünden Toplanan Propolis Örneklerinin Kimyasal Yapısı. (Yüksek lisans tezi). Uşak Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, Uşak.
• Türkiye İstatistik Kurumu (2024, Ağustos). Ticaret ve Hizmet https://data.tuik.gov.tr/Bulten/Index? p=Hanehalki-Bilisim-Teknolojileri-(BT)-Kullanim-Arastirmasi-2023-49407.
• TÜRKPATENT (2024, Ağustos). Coğrafi İşaretli Ürünlerin Veri Tabanı. https://ci.turkpatent.gov.tr/veri-tabani.
• Wu, L., Chiu, M. L. ve Chen, K. W. (2020). Defining the Determinants of Online İmpulse Buying Through a Shopping Process of İntegrating Perceived Risk, Expectation-Confirmation Model, and Flow Theory İssues. International Journal of Information Management, 52, 102099.
• Velibaşoğlu, E. ve Pulat Gökmen, G. (2022). Alışveriş Merkezlerinin İşlevlerini Yitirmesinde Sanal Alışveriş ve Pandemi Sürecinin Etkisi Üzerine Bir Değerlendirme. Erciyes Akademi, 36(2), 448-486.
• Yener, Ş. D. ve İnal, Ö. (2022). Kent Peyzajına Ekolojik Bir Yaklaşım- Etnobotanik Kullanıma Sahip Bitkiler: Marmara Bölgesi Örneği. Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi, 13(1), 93-104.
• Yönet Eren, F. ve Ceyhun Sezgin, A. (2022). Kapadokya Bölgesine Gelen Ziyaretçilerin Coğrafi İşaretli Ürünleri Bilme Durumlarının Gastronomik Destinasyon Algısı Üzerindeki Etkisi. Aydın Gastronomy, 6(2), 201-217.
• Yüksel, Ö. (2024). Coğrafi İşaretli Ürünlerin Yöre Halkı Tarafından Tanınırlığı ve Yöre Turizmine Katkıları: Ordu İli Örneği. (Yüksek lisans tezi). Necmettin Erbakan Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Konya.
• Zuluğ, A. (2010). Coğrafi İşaretli Gıdalara İlişkin Tüketici Tercihleri Üzerine Bir Araştırma: İstanbul Örneği. (Doktora Tezi). Ege Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, İzmir.