THE RELATIONSHIP BETWEEN FOREIGN DIRECT INVESTMENTS AND R&D EXPENDITURES IN TURKEY: GRANGER CAUSALITY ANALYSIS

Öz

Factors affecting the growth of countries differ according to their economies. The aim of this study is to examine the relationship between foreign direct investments and R&D expenditures in Turkey, which are considered as two important factors of economic growth. The uniqueness of the study lies in the application of cointegration and causality analysis to the current annual data of Turkey between 1996 and 2022. In the study, the time series were first subjected to Augmented Dickey-Fuller and Philips-Perron Test unit root analyses. The series were found to be stationary at first level. Then, Engle- Granger cointegration analysis was used to determine whether there is a long-run cointegration relationship between the series. Finally, the causality relationship between the variables is analyzed by Granger causality test. According to the findings, there is a long-run cointegration relationship between the series and one way causality relationship from R&D expenditures to FDI. In this context, it can be said that increasing R&D expenditures of countries encourages foreign direct investments.

Anahtar Kelimeler

• Economic Growth
• Foreign Direct İnvestment
• R&D Expenditures
• Causality Analysis

TÜRKİYE'DE DOĞRUDAN YABANCI YATIRIMLAR VE ARGE HARCAMALARI İLİŞKİSİ: GRANGER NEDENSELLİK ANALİZİ

Öz

Ülkelerin büyümesine etki eden faktörler ekonomisine göre farklılık göstermektedir. Bu çalışmanın amacı Türkiye’de ekonomik büyümenin iki önemli unsuru olarak kabul edilen doğrudan yabancı yatırımlar ve Ar-Ge harcamaları arasındaki ilişkinin incelenmesidir. Çalışmanın özgünlüğünü Türkiye’nin 1996-2022 yılları arasındaki güncel yıllık verilerine eşbütünleşme ve nedensellik analizinin uygulanması oluşturmaktadır. Çalışmada zaman serilerine öncelikle Augmented Dickey-Fuller ve Philips-Perron Testi birim kök analizleri yapılmıştır. Serilerin birinci derecede durağan oldukları anlaşılmıştır. Daha sonra seriler arasında uzun dönemde eşbütünleşme ilişkisi olup olmadığına Engle- Granger eşbütünleşme analizi ile bakılmıştır. Son olarak değişkenler arasındaki nedensellik ilişkisi Granger nedensellik testi ile incelenmiştir. Bulgulara göre, seriler arasında uzun dönemli eş bütünleşme ilişkisi ve Ar-Ge harcamalarından doğrudan yabancı yatırımlara doğru tek yönlü bir nedensellik ilişkisi tespit edilmiştir. Bu bağlamda ülkelerin Ar-Ge harcamalarını artırmasının doğrudan yabancı yatırımları teşvik ettiği söylenebilir.

Anahtar Kelimeler

• Ekonomik Büyüme
• Doğrudan Yabancı Yatırım
• Ar-Ge Harcamaları
• Nedensellik Analizi

Destekleyen Kurum

Destekleyen kurum bulunmamaktadır.

Etik Beyan

“Türkiye'de Doğrudan Yabancı Yatırımlar ve Arge Harcamaları İlişkisi: Granger Nedensellik Analizi” başlıklı çalışmanın yazılması ve yayınlanması süreçlerinde Araştırma ve Yayın Etiği kurallarına riayet edilmiş ve çalışma için elde edilen verilerde herhangi bir tahrifat yapılmamıştır. Çalışma için etik kurul izni gerekmemektedir.

Teşekkür

Editörlüğe ve tüm değerlendiricilere emekleri için şimdiden teşekkür ederiz.

Kaynakça

1. Abhishek S. ve Ryan K. (2020). Foreign direct investment and productivity: A literature review on the effects of FDI on local firm productivity. World Bank Group. United States of America. https://coilink.org/20.500.12592/j1d40d adresinden 5 Eylül 2024 tarihinde alınmıştır. https://doi.org/20.500.12592/j1d40d
2. Ali, N., Phoungthong, K., Khan, A., Abbas, S., Dilanchiev, A., Tariq, S. ve Sadiq, M. N. (2023). Does FDI Foster Technological İnnovations? Empirical Evidence from BRICS Economies. Plos one, 18(3), e0282498.
3. Arun, K. ve Yıldırım, D. Ç. (2017). Effects of Foreign Direct Investment on Intellectual Property, Patents and R&D. Queen Mary Journal of Intellectual Property, 7(2), 226-241.
4. Bayraktutan, Y. ve Arslan, İ. (2008). The Effects of Fixed Capital Investments on Economic Growth in Turkey: Cointegration Analysis (1980–2006). KMU Journal of Social and Economic Research, 14, 1-12.
5. Biçen, Ö. F. (2020). Yüksek Gelirli Ülkelerde Teknolojik Ürün İhracatının Belirleyicileri: Ekonomik Büyüme, Doğrudan Yabancı Yatırımlar Ve Ar-Ge Harcamalarının Etkilerine Yönelik Bir İnceleme. Sosyal Bilimler Araştırmaları Dergisi, 15(1), 299-308.
6. Blomström, M. ve Kokko, A. (1998). Multinational Corporations and Spillovers. Journal of Economic surveys, 12(3), 247-277.
7. Can, M., Doğan, B. ve Değer, O. (2017). The Relationship Between Research and Development Investment Expenditure, Foreign Direct Investment and Economic Growth. Journal of Applied Economic Sciences, 12(1), 58-62.
8. Crescenzi, R., Gagliardi, L. ve Iammarino, S. (2015). Foreign Multinationals and Domestic Innovation: Intra- industry Effects and Firm Heterogeneity. Research Policy, 44(3), 596-609.

9. Çapık, E. (2019). Türkiye’de Doğrudan Yabancı Yatırımların Ar-Ge Harcamalarına Etkisi Üzerine Ekonometrik Bir Analiz. Uygulamalı Sosyal Bilimler ve Güzel Sanatlar Dergisi, 1(2), 74-85.
10. Çelik, H. ve Erdemli, M. (2021). Doğrudan Yabancı Yatırımların Ar-Ge Harcamaları Üzerindeki Etkisi: Seçili AB Ülkeleri ve Türkiye İçin Bir Analiz. Uluslararası Yönetim İktisat ve İşletme Dergisi, 17(4), 1158-1174.
11. Crespo, N. ve Fontoura, M. P. (2007). Determinant Factors of FDI Spillovers–What Do We Really Know? World development, 35(3), 410-425.
12. Dempere, J., Qamar, M., Allam, H. ve Malik, S. (2023). The Impact of Innovation on Economic Growth, Foreign Direct Investment, and Self-employment: A Global Perspective. Economies, 11(7), 182.
13. Dünya Bankası (2024). Doğrudan yabancı yatırım. https://databank.worldbank.org/source/world- development-indicators (05.09.2024)
14. Dünya Bankası (2024). Ar-Ge harcamaları. https://databank.worldbank.org/source/world-development- indicators (05.09.2024)
15. Engle, R. ve Granger, C. (1987). Co-integration and Error Correction: Representation, Estimation, and Testing. Econometrica, 55 (2), 251–276.
16. Ekiz, M. ve Aytun, C. (2022). Doğrudan Yabancı Sermaye Yatırımları Ve Ar-Ge Harcamaları Arasındaki İlişki: G7 Ülkeleri Örneği. Eurasian Econometrics Statistics ve Empirical Economics Journal, 16-28.
17. Erdal, L. ve Göçer, İ. (2015). The Effects of Foreign Direct Investment on R&D and Innovations: Panel Data Analysis for Developing Asian Countries. Procedia-Social and Behavioral Sciences, 195, 749-758.
18. Görg, H. ve Greenaway, D. (2004). Much Ado About Nothing? Do Domestic Firms Really Benefit From Foreign Direct Investment?. The World Bank Research Observer, 19(2), 171-197.
19. Granger, C. W. (1969). Investigating Causal Relations by Econometric Models and Cross-spectral Methods. Econometrica: Journal of the Econometric Society, 424-438.
20. Guellec, D. ve Bruno van Pottelsberghe, B. (2000). The Impact of Public Expenditure on Business R&D. STI Working Papers 2000/4, OECD, Paris.
21. Guimón, J. (2009). Government Strategies to Attract R&D-Intensive FDI. The Journal of Technology Transfer, 34, 364-379.
22. Gujarati, D.N. (2004). Basic Econometrics. New York: McGraw-Hill Comp.
23. Hazman, G. G. (2010). Türkiye’de Mali Nitelikteki Teşviklerin Doğrudan Yabancı Sermaye Üzerindeki Etkisi: Toda- Yamamato Nedensellik Analizi Çerçevesinde Değerlendirme. Maliye Dergisi, 158(1).
24. Helfat, C. E. (2000). Guest Editor's Introduction to the Special Issue: The Evolution of Firm Capabilities. Strategic Management Journal, 21(10‐11), 955-959.
25. İsmail, R. ve Yussof, I. (2003). Labour Market Competitiveness and Foreign Direct Investment: The Case of Malaysia, Thailand and the Philippines. Papers Reg. Sci., 82, 389-402.
26. Janjić, I., Jovanović, M., Todorović, T. ve Pavlović, A. (2023) The Influence of Foreign Direct Investment on Research and Development in EU Countries. EMAN 2023–Economics & Management: How to Cope with Disrupted Times, 73.
27. Kathuria, V. (2000). Productivity Spillovers from Technology Transfer to Indian Manufacturing Firms. Journal of International Development, 12(3), 343-369.
28. Kathuria, V. (2001). Foreign Firms, Technology Transfer and Knowledge Spillovers to Indian Manufacturing Firms: A Stochastic Frontier Analysis. Applied Economics, 33(5), 625-642.
29. Kathuria, V. (2008). The Impact of FDI Inflows on R&D Investment by Medium-and High-tech Firms in India in the Post-reform Period. Transnational Corporations, 17(2), 45.
30. Keller, W. (2004). International Technology Diffusion. Journal of economic literature, 42(3), 752-782.
31. Kinoshita, Y. (2000). R&D and Technology Spillovers via FDI: Innovation and Absorptive Capacity. Working Paper Number 349.
32. Lall, S. ve Narula, R. (2004). Foreign Direct Investment and its Role in Economic Development: Do We Need a New Agenda?. The European Journal of Development Research, 16, 447-464.
33. Lee, H. S., Moseykin, Y. N. ve Chernikov, S. (2021). Sustainable Relationship Between FDI, R&D and CO2 Emissions in Emerging Markets: An Empirical Analysis of BRICS Countries. Russian Journal of Economics, 7(4), 297-312.
34. Lipsey, R. E. (2004). Home-And Host-Country Effects of Foreign Direct Investment. In Challenges to globalization: Analyzing the economics (pp. 333-382). University of Chicago Press.
35. Nguyen, N. M., Sun, S. ve Welters, R. (2024). The Impact of FDI on R&D Investment of Small and Medium-sized Enterprises in Vietnam: The Role of Institutions. International Review of Economics & Finance, 95, 103519.
36. OECD (2008). OECD Benchmark Definition of Foreign Direct Investment. Fourth edition, OECD Publishing.
37. OECD (2015). Frascati Manual 2015: Guidelines for Collecting and Reporting Data on Research and Experimental Development, The Measurement of Scientific, Technological and Innovation Activities. OECD Publishing, Paris.
38. OECD/Eurostat. (2018). Oslo Manual 2018: Guidelines for Collecting, Reporting and Using Data on Innovation. 4th Edition, The Measurement of Scientific, Technological and Innovation Activities, OECD Publishing, Paris/Eurostat, Luxembourg.
39. OECD. (2024). Gayri safi yurtiçi Ar-Ge harcamaları. https://www.oecd.org/en/data.html (06.09.2024)
40. Özen, K., Levent, C., Darıcı, B. ve Yenilmez, M. I. (2024). The Impact of Foreign Direct Investment and R&D Expenditures on Climate Change: The Case Of BRICS-T and Selected OECD Member Countries. Politik Ekonomik Kuram, 8(4), 1052-1062.
41. Ran, J. ve Voon, J. P. ve Li, G. (2007). How Does FDI Affect China? Evidence From Industries and Provinces. Journal of Comparative Economics, (4), 774-799.
42. Romer, P. M. (1986). Increasing Returns and Long-Run Growth. The Journal of Political Economy, 9(5), 1002- 1038.
43. Romer, P. M. (1990). Endogenous Technological Change. The Journal of Political Economy, 98(5), Part 2, The problem of development: A conference of the ınstitute for free enterprise system, S71-S102.
44. Sandu, S. ve Ciocanel, B. (2014). Impact of R&D and Innovation on High-tech Export. Procedia Economics and Finance, 15, 80-90.
45. Sarıalioğlu Hayali, A. ve Küçükosman, A. (2020). Yeni Stratejik Varlık Arayan Doğrudan Yabancı Yatırımlar İle Ar-Ge İlişkisinin Analizi: Türkiye Örneği. Maliye Dergisi, 178, 62-81.
46. Sasidharan, S. ve Kathuria, V. (2011). Foreign Direct Investment and R&D: Substitutes or Complements-A Case of Indian Manufacturing After 1991 Reforms. World Development, 39(7), 1226-1239.
47. Schumpeter, J. A. (1911). The Theory of Economic Development: An Inquiry Into Profits, Capital, Credit, Interest, And Business Cycle (translated by Redvers Opie, with a special preface by the author). Harvard University Press, 1934 (second printing,1936; third printing, 1949).
48. Smeets, R. (2008). Collecting the Pieces of the FDI Knowledge Spillovers Puzzle. The World Bank Research Observer, 23(2), 107-138.
49. Şahbaz, A., Yanar, R. ve Adıgüzel, U. (2014). Ar-Ge Harcamaları Ve İleri Teknoloji Mal İhracatı İlişkisi: Panel Nedensellik Analizi. Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 23(1), 47-60.
50. Tıraş, H. H. (2024). Türk Devletleri Teşkilatı Örnekleminde AR-GE Harcamaları Ve Doğrudan Yabancı Yatırımların Ekonomik Büyüme Üzerine Etkisi. İktisadi İdari ve Siyasal Araştırmalar Dergisi (İKTİSAD), 9(24), 303- 320.
51. Topcu, B. A. (2020). Doğrudan Yabancı Sermaye Yatırımlarının Ar-Ge Harcamaları Üzerindeki Etkisi: OECD Ülkeleri Örneği. Uluslararası Yönetim İktisat ve İşletme Dergisi, 16(2), 239-250.
52. Yaylalı, M. ve Karaca, Z. (2014). Türkiye’de Araştırma Geliştirme Harcamaları İle Doğrudan Yabancı Yatırım İlişkisi: Sınır Testi Yaklaşımı. Çukurova Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 18(1), 77-87.
53. Zhang, K. H. (2014). How Does Foreign Direct Investment Affect Industrial Competitiveness? Evidence From China. China Economic Review, 30, 530-539.