ÇOCUK VE ERGENLERDE SELEKTİF MUTİZM TANILI OLGULARIN KLİNİK, DEMOGRAFİK VE İLAÇ KULLANIM ÖZELLİKLERİ
Öz
AMAÇ: Ülkemizde Selektif Mutizm (SM) tanısına sahip olguların sosyodemografik ve klinik özelliklerine dair bilimsel kanıtların genelde olgu sunumları düzeyinde olduğu görülmektedir. Bu araştırmada bir bölge çocuk hastanesinde 10 yıllık zaman dilimi içerisinde bu tanı ile izlenen çocukların sosyodemografik, klinik ve ilaç kullanım özellikleri değerlendirilmiş ve bu alana yönelik klinik verilerin tespit edilmesi amaçlanmıştır.
GEREÇ VE YÖNTEM: İzmir Dr. Behçet Uz Çocuk Hastanesinde son 10 yıl içerisinde ICD-10 tanı kriterlerine göre SM tanısı ile izlenen 1-18 yaş arası olguların hastane kayıtları geri dönük olarak taranmış, ilgili değişkenler olgu rapor formuna işlenmiş, içleme ve dışlama kriterleri açısından değerlendirilerek incelenmiştir. Olgu grubunda eşlik eden psikoz, mental retardasyon ve/veya gelişim geriliği, otizm spektrum bozuklukları, işitme problemi olanlar, konuşma ve dilde tanımlanmış özel gelişimsel bozukluğu olanlar dışlanmıştır.
BULGULAR: Araştırmanın örneklemi 51 olgudan oluşmaktadır. Değerlendirme sonucunda baskın bir cinsiyet olmadığı, hastane başvuru oranlarının okul döneminde arttığı, en sık eşlik eden ruhsal bozukluğun %23,5’lik oran ile (n=12) sosyal fobi olduğu belirlenmiştir. İlaç kullanım oranlarına bakıldığında olguların %64,7’sinin (n=33) fluoksetin kullandığı tespit edilmiştir. Ek psikiyatrik hastalık varlığının olguların poliklinikte takipte kalma süresini uzattığı ve ilaç kullanım sıklığını artırdığı gözlenmiştir (p<0,05).
SONUÇ: SM alanında yetersiz bilimsel veriler, kanıta dayalı çıkarımda bulunmayı zorlaştırmakta, erken tanı ve tedavi şansını azaltmaktadır. Bu alanda yapılacak ileri araştırmalar ebeveynlerin ve klinisyenlerinin farkındalığını artırarak, tedavi seçeneklerini çeşitlendirebilir ve gidişata olumlu katkılarda bulunabilir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- 1. American Psychiatric Association Diagnostic and statistical manual of mental disorders, 5th edn. American Psychiatric Association, Washington, DC.2013;55(3):220-3.
- 2. Ford MA, Sladeczek IE, Carlson J, Kratochwill TR. Selective mutism: phenomenological characteristics. Sch Psychol Q. 1998;13(3):192–227.
- 3. Standart S, Couteur AL. The Quiet Child: A Literature Review of Selective Mutism. Child Adoles Ment Health. 2003Nov;8(4):154-160.
- 4. Kumpulainen K, Rãsãnen E, Raaska H, Somppi V. Selective mutism among second-graders in elementary school. Eur Child Adolesc Psychiatry. 1998;7(1):24–9.
- 5. Bergman RL, Piacentini J, McCracken JT. Prevalence and description of selective mutism in a school-based sample. J Am Acad Child Adolesc Psychiatry. 2002;41(8):938–46.
- 6. Chavira DA, Stein MB, Bailey K, Stein MT. Child anxiety in primary care: prevalent but untreated. Depress Anxiety. 2004;20(4):155–64.
- 7. Kristensen H, Selective mutism and comorbidity with developmental disorder/delay, anxiety disorder, and elimination disorder. J Am Acad Child Adolesc Psychiatry. 2000;39(2):249–56.
- 8. McInnes A, Manassis K. When silence is not golden: an integrated approach to selective mutism. Semin Speech Lang. 2005;26(3):201-10.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Çocuk ve Ergen Ruh Sağlığı ve Hastalıkları
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
Utku Kaçmaz
*
0009-0009-5358-5632
Türkiye
Mert Çoban
0000-0003-4788-7836
Türkiye
Tuğçem Şar
0009-0007-0934-0860
Türkiye
Sibel Durak
0000-0003-0205-4654
Türkiye
Yayımlanma Tarihi
16 Nisan 2026
Gönderilme Tarihi
20 Mayıs 2025
Kabul Tarihi
21 Ağustos 2025
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2026 Cilt: 27 Sayı: 2
