SAĞLIK ÇALIŞANLARINDA İŞ KAZASI VE RAMAK KALA OLAYLARA RETROSPEKTİF BAKIŞ

Öz

AMAÇ: Bu çalışmada, bir Tıp Fakültesi Hastanesinde çalışan sağlık personelinin daha önce geçirdiği ‘iş kazası’ ve ‘ramak kala’ olayları belirlemek ve iş sağlığı-güvenliği çalışmalarına önlenebilirlik açısından destek sağlamak amaçlandı.

GEREÇ VE YÖNTEM: Tanımlayıcı tipteki çalışma 2014 yılında bir Tıp Fakültesi Hastanesinde Kalite Yönetim Birimi ile birlikte yürütüldü. Veri toplama aracı olarak 22 soruluk bir anket kullanıldı. Anket öncesi ‘iş kazası’ ve ‘ramak kala olay’ tanımları, ankete katılmayı kabul eden çalışanlara açıklandı ve anketi doldurmaları istendi. Veriler uygun istatistiksel testlerle analiz edildi. Anlamlılık için sınır değer p<0,05 kabul edildi.

BULGULAR: Araştırmaya katılan 1149 hastane çalışanının % 29.1’i en az bir kez kesici delici alet yaralanması, % 46.6’sı kesici delici alet yaralanmasına ramak kala olay yaşamıştı. Kesici delici alet yaralanmasına ‘Ramak kala’ yaşayanlarda, ‘tedavi sırasında ve/veya iğne ucunu kapatırken ramak kala olay yaşama’ % 31.0 ile ilk sırada yer aldı. İş kazası geçirdiğini belirten çalışanlar, kazanın en çok 12.00-17.00 saatleri arasında meydana geldiğini ifade etti. Çalışmaya katılanların % 45.4’ü iş sağlığı ve çalışan sağlığı ile ilgili eğitim aldıklarını belirtti.

SONUÇ: Çalışanların yarıya yakını çalışan güvenliği ile ilgili bir eğitim almıştır. Çalışanlarda kesici delici alet yaralanması veya kesici delici alet yaralanmasına ramak kala olay yaşanmış olması az değildir. İş kazası ve ramak kala olaylarının bildiriminin düzenli yapılmasının, alınacak tedbirlere dayanak olabileceği aynı zamanda iş kazalarının azaltılmasında etkili olacağı düşüncesindeyiz.

Anahtar Kelimeler

• İş Sağlığı,Hastane,Sağlık Çalışanları

RETROSPECTIVE VIEW TO OCCUPATIONAL ACCIDENTS AND NEAR MISS EVENTS IN HEALTHCARE STAFF

Öz

OBJECTIVE: In this study, it was aimed to determine previous ‘occupational accidents’ and ‘near miss events’ experienced by health care personel working in a Medical School Hospital, and to provide support for occupational health and safety studies in terms of preventability.

MATERIAL AND METHODS: This descriptive study was conducted with the Quality Management Department of a Medical School Hospital in 2014. A 22-item questionnaire was used as the data collection tool. Before applying the questionnaire definitions of ‘occupational accident’ and ‘near miss event’ were explained to the personel who accepted to participate, and then they were asked to fill the questionnaire form. The data were analyzed using appropriate statistical tests. P values less then 0.05 were considered to be statistically significant.

RESULTS: Of total 1149 hospital workers who were participated to the study, 29.1% had suffered at least one time sharp object injury, and 46.6% had experienced ‘near miss event’ of sharp object injury. In participants who were experienced ‘near miss events’ to sharp object injury during treatment and/or during closing the needle tip, percentage of exposure to ‘near miss events’ was the first rank with 31.0%. The workers, who stated that they experienced occupational accidents, reported that accidents have been occurred at most between 12.00 –17.00 o’clock. 45.4% of the participants stated that they have received training on occupational health and employee health.

CONCLUSIONS: Nearly half of the workers had received a training related to the occupational safety. It is not less for workers to experience an sharp object injury or ‘near miss event’ of sharp object injury. We believe that, regular notification of occupational accidents and near miss events can be a basis for the measures that should be taken, and also can be effective in reduction of occupational accidents.

Anahtar Kelimeler

• Occupational Health,Hospital,Medical Staff

Kaynakça

1. 1. Alli BO. Fundamental principles of occupational health and safety. 2nci baskı, Geneva: ILO,2008:1-119.
2. 2. İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu. http://www.mevzuat.gov.tr/MevzuatMetin/1.5.6331.pdfErişim 19.09.2018.
3. 3. İş sağlığı ve güvenliği risk değerlendirmesi yönetmeliği. http://www.mevzuat.gov.tr/Metin.Aspx?MevzuatKod=7.5.16925&MevzuatIliski=0&sourceXmlSearchErişim 19.09.2018.
4. 4. İş Sağlığı ve Güvenliğine İlişkin İşyeri Tehlike Sınıfları Tebliği. http://www.mevzuat.gov.tr/Metin.Aspx?MevzuatKod=9.5.16909&MevzuatIliski=0&sourceXmlSearch. Erişim Tarihi: 19.09.2018.
5. 5. İş Sağlığı Ve Güvenliğine İlişkin İşyeri Tehlike Sınıfları Tebliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Tebliğ. http://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2017/02/20170227M1-1.htm. Erişim Tarihi: 19.09.2018.
6. 6. Health worker occupational health. http://www.who.int/occupational_health/topics/hcworkers/en/ Erişim Tarihi: 30.07.2018.
7. 7. Ceylan H, Başhelvacı VS.Risk Değerlendirme Tablosu Yöntemi İle Risk Analizi: Bir Uygulama. International Journal of Engineering Research and Development 2011;3(2):25-33.
8. 8. Akpınar T, Çakmakkaya BY. İş Sağlığı ve Güvenliği Açısından İşverenlerin Risk Değerlendirme Yükümlülüğü. Çalışma ve Toplum 2014;40(1):273-304. 135

9. 9. Yıldız S, Yılmaz M. Türk İnşaat Sektöründe Çalışanların Güvenlik Kültürü Düzeyinin ve Güvenlik Performansı ile İlişkisinin İncelenmesi. Politeknik Dergisi 2017;20(1):137-149.
10. 10. Moy E, Akkor A, Aydın Ö ve ark. Önemsenmiyor mu, Bilgi eksikliği mi?: Ramak kala olaylar. Online Türk Sağlık Bilimleri Dergisi 2018;3(2):70-86.
11. 11. Kaya D, Arık Ö. Bir Üniversite Hastanesinde Çalışan Temizlik ve Hastabakıcı Personelinin İş Kazası Geçirme Düzeylerinin Değerlendirilmesi. Sted 2017;26(5);195-207.
12. 12. Folkard S, Tucker P. Shiftwork, safety and productivity. Occupational Medicine 2003;53(2): 95–101.
13. 13. Costa G. Shift Work and Health: Current Problems and Preventive Actions. Saf HealthWork 2010;1(2):112-123.
14. 14. Alizadeh SS, Mortazavi SB, Sepehri M. Analysis of Occupational Accident Fatalities and Injuries Among Male Group in Iran Between 2008 and 2012. Iran Red Crescent Med J 2015;17(10):e18976.
15. 15. Gammon J, Morgan-Samuel H, Gould D. A review of the evidence for suboptimal compliance of healthcare practitioners to standard/universal infection control precautions. J ClinNurs2006;17(2), 157–167.
16. 16. Aydın F, Kaplan Cantürk E, Kusucu C. An Evaluation of Percutaneous Injuries of Healthcare Personnel: An Eigth-Year Data Analysis. J Turgut Ozal Med Cent 2015:22(4);231-234.
17. 17. Thomas WJ, Murray JR. The incidence and reporting rates of needle-stick injury amongst UK surgeons. Ann R CollSurgEngl 2009;91(1):12–17.
18. 18. Alamgir H, Cvitkovich Y, Astrakianakis, et al.Needlestick and other potential blood and body fluid exposures among health care workers in British Columbia, Canada. Am J Infect Control 2008;36(1):12-21.
19. 19. Kahriman I, Polat S, Ede G ve ark. Injury Experiences and Precautions Taken by Nurses Working in Pediatric Wards Towards Penetrative/Incisive Tools. Int J CaringSci 2016;9(2):569-578.
20. 20. Yao W, YangB,Yao C et al. Needlestickinjuriesamongnursingstudents in China. NurseEducToday2010;30(5):435–437.
21. 21. Patterson JM, Novak CB, Mackinnon SE et al. Needle stick injuries among medical students. Am J Infect Control 2003;31(4):226-230.
22. 22. Aide-Memoire for a Strategy to Protect Health Workers from Infection with Bloodborne Viruses. http://apps.who.int/iris/bitstream/handle/10665/68354/WHO_BCT_03.11.pdf?sequence=1&isAllowed=y Erişim Tarihi: 30.07.2018.
23. 23. Prüss-Üstün A, Campbell-Lendrum D, Corvalan C, Woodward A (Editor). Sharps injuries: global burden of disease from sharps injuries to health-care workers. 1. baskı, Geneva: World HealthOrganization, 2003.
24. 24. Wılburn SQ, Eıjkemans G. Preventing Needlestick Injuries among Healthcare Workers: A WHO-ICN Colliaboration. Int J OccupEnvıronHealth 2004;10(4):451-456.
25. 25. Aziz AM. Subcutaneous injections: preventing needle stick injuries in the community. Br J CommunityNurs 2012;17(6):260-264.
26. 26. Bell JL, Collins JW,Wolf L et al. Evaluation of a comprehensive slip,trip and fall prevention programme for hospital employees.Ergonomics 2008;51(2):1906-1925.
27. 27. Elmiyeh B, Whitaker S, James MJet al. Needle-stick injuries in the National Health Service: a culture of silence. J R SocMed 2004;97(7):326–327.
28. 28. Perttula P.Nearmisses. https://oshwiki.eu/wiki/Near_misses#Definition_of_near_misses Erişim Tarihi: 16.08.2018.
29. 29. Jones S, Kirchsteiger C, Bjerke W. The importance of near miss reporting to further improve safety Performance. Journal of Loss Prevention in the Process Industries 1999;12(1):59–67. 136