YÜKSEK YAĞLI DİYET / STREPTOZOTOSİN İLE İNDÜKLENEN DİYABETİK FARELERDE METFORMİNİN HEPATORENAL HASARA KARŞI KORUYUCU ETKİLERİ
Öz
GEREÇ VE YÖNTEM: Yirmi bir adet yetişkin (11-12 haftalık 15-18 g) C57BL6 erkek fare rastgele üç gruba ayrıldı; Kontrol grubu (K), Diyabet grubu (D), ve Diyabet+Metformin tedavi grubu (D+MTF). D ve D+MTF grupları 4 hafta süreyle yağ oranı %60 olan yüksek yağlı diyetle beslendi. 4. Haftanın sonunda 30 mg/kg tek doz streptozotosin intraperitoneal uygulanarak tip 2 diyabet oluşturuldu. Metformin 300 mg/kg/gün dozunda gavaj ile verildi. Deney sonunda alınan karaciğer ve böbrek örneklerinde; glutatyon (GSH), katalaz (KAT) ve malondialdehit (MDA) düzeyleri spektrofotometrik yöntemle ölçüldü. Hemotoksilen ve Eozin ile boyanan doku kesitleri histomorfolojik olarak değerlendirildi.
BULGULAR: Çalışma sonuçları diyabetik hayvanların karaciğer ve böbrek dokularında MDA düzeylerinin arttığını gösterdi. Metformin tedavisinin her iki dokuda da MDA düzeylerini azaltıp, GSH ve KAT düzeylerini artırdığı ancak bu artışın karaciğerde anlamlı düzeyde olmadığı (p>0,05), böbrekte ise anlamlı düzeyde olduğu bulundu (p<0,05). Ayrıca Histopatolojik değerlendirme sonuçlarında D+MTF grubunda nadir alanlarda vakuolizasyon, yer yer nekroz ve sinozoidal tıkanıklık görülürken, D grubu karaciğerlerinde yoğun vakuolizasyon, yüksek oranda sinozoidal tıkanıklık ve nekroz görüldü. Böbrek dokusunda K grubunda tübüler yapının normal yapıda olduğu; D grubunda, tübüllerin genişlediği ve yoğun kanama alanlarının olduğu; D+MTF grubunda ise nadir alanlarda tübül yapılarında vakuollerin olduğu görüldü.
SONUÇ: Bu çalışmanın sonuçları, Diyabette dokularda oksidatif stresin oluştuğunu, metformin tedavisinin diyabette artan oksidatif stres üzerinde düzeltici etki göstererek dokularda hasar oluşmasını engellediğini göstermektedir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- 1. Chatterjee S, Khunti K, Davies MJ. Type 2 diabetes. The Lancet. 2017; 389(10085): 2239-51.
- 2. Kemerci G, Elçioğlu HK. Diyabet ve hipertansiyonda kullanılan takviye edici gıdalar. Marmara Pharmaceutical Journal. 2017;(21):10-18.
- 3. Hamamcıoglu AC. Diyabette Oksidatif Stres ve Antioksidanların Rolü. Türkiye Diyabet ve Obezite Dergisi. 2017;1(1):7-13.
- 4. Çetiner Ö, Rakıcıoğlu N. Hiperglisemi, Oksidatif Stres ve Tip 2 Diyabette Oksidatif Stres Belirteçlerinin Tanımlanması. Türk Diyab Obez. 2020; 4(1):60-68.
- 5. Song Y, Huang L, Yu J. Effects of blueberry anthocyanins on retinal oxidative stress and inflammation in diabetes through Nrf2/HO-1 signaling. Journal of Neuroimmunology. 2016;(301):1-6.
- 6. Esteghamati A, Eskandari D, Mirmiranpour H, et al. Effects of metformin on markers of oxidative stress and antioxidant reserve in patients with newly diagnosed type 2 diabetes: a randomized clinical trial. Clinical Nutrition. 2013;32(2):179-185.
- 7. Taheri N, Azarmi Y, Neshat M, Garjani A, Doustar Y. Study the effects of metformin on renal function and structure after unilateral ischemia-reperfusion in rat. Research in Pharmaceutical Sciences. 2012;7(5):77.
- 8. Silvares RR, da Silva Pereira ENG, Flores EIE, et al. High-fat diet-induced kidney alterations in rats with metabolic syndrome: Endothelial dysfunction and decreased antioxidant defense Diabetes Metab Syndr Obes. 2019;(12): 1773-1781.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Klinik Tıp Bilimleri
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
Songül Doğanay
*
0000-0002-1730-1331
Türkiye
Özcan Budak
0000-0002-2617-3175
Türkiye
Nurten Bahtiyar
0000-0003-2420-8415
Türkiye
Veysel Toprak
0000-0002-3280-851X
Türkiye
Yayımlanma Tarihi
18 Temmuz 2022
Gönderilme Tarihi
15 Aralık 2020
Kabul Tarihi
6 Ağustos 2021
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2022 Cilt: 23 Sayı: 3
