Mesleki Aşkınlık: Bir Kavram İncelemesi

Yıl 2020, Cilt: 3 Sayı: 1, 55 - 74, 29.06.2020

Hazel Duru

Öz

Bu makalenin amacı; yurt içinde kariyer psikolojik danışmanlığı alanında yaygın olarak kullanılmayan mesleki aşkınlık kavramını ele almak ve kavramın çatısını oluşturmaktır. Yurt içi literatürde mesleki aşkınlık kavramı açıklanmaya çalışılmış, ancak bu konuda görüş birliğinin olmadığı görülmüştür. Bu araştırmada mesleki aşkınlık kavramının tarihsel gelişim süreci, kavramın teorik alt yapısı, kavramla ilgili yapılan çalışmalar, kavramı etkileyen bağlamsal faktörlerin neler olabileceği, yurt içi literatüre uygun bir şekilde nasıl tanımlanabileceği, neden “aşkınlık” kavramının tercih edildiği ve son olarak da ülkemizde nasıl kullanılabileceği ile ilgili açıklamalara ve önerilere yer verilmiştir.

Anahtar Kelimeler

mesleki aşkınlık , modern ve postmodern bakış açısı , kavram incelemesi

Kaynakça

• Afiouni, F. ve Karam, C. M. (2019). The formative role of contextual hardships in women's career calling. Journal of Vocational Behavior, 114, 69-87.
• Ahn, J., Dik, B. J. ve Hornback, R. (2017). The experience of career change driven by a sense of calling: An interpretative phenomenological analysis approach. Journal of Vocational Behavior, 102, 48–62.
• Akçakanat, T., Erhan, T. ve Uzunbacak, H. H. (2019). Meslek aşkının iş tatmini üzerine etkisi: akış deneyiminin aracı rolü. İzmir Kâtip Çelebi Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 2(1), 80 – 95.
• Bott, E., Duffy, R., Borges, N., Braun, T., Jordan, K. ve Marino, J. (2017). Calling to medicine: physicians' experiences of career calling. Career Development Quarterly, 65, 113–130.
• Buis, B. C., Ferguson, A. J. ve Briscoe, J. P. (2019). Finding the “I” in “Team”: The role of groups in an individual's pursuit of calling. Journal of Vocational Behavior, 114, 88-99. Bunderson, J. ve Thompson, J. (2009). The call of the wild: Zookeepers, callings and the dual edges of deeply meaningful work. Administrative Science Quarterly, 54, 32–57.
• Conklin, T. (2012). Work worth doing: A phenomenological study of the experience of discovering and following one's calling. Journal of Management Inquiry, 21(3), 298– 317.
• Dalla Rosa, A., Vianello, M. ve Anselmi, P. (2019). Longitudinal predictors of the development of a calling: New evidence for the a posteriori hypothesis. Journal of Vocational Behavior, 114, 44-56.
• Dik, B. J., Duffy, R. D ve Eldridge, B. M. (2009). Calling and vocation in career counseling: recommendations for promoting meaningful work. Professional Psychology: Research and Practice, 40(6), 625–632.
• Dik, B. J. ve Duffy, R. D. (2009). Calling and vocation at work: definitions and prospects for research and practice. The Counseling Psychologist, 37(3), 424-450.
• Dik, B. J., Eldridge, B. M., Steger, M. F. ve Duffy, R. D. (2012). Development and validation of the Calling and Vocation Questionnaire (CVQ) and Brief Calling Scale (BCS). Journal of Career Assessment, 20, 242–263.
• Dik, B. J. ve Shimizu, A. B. (2019). Multiple meanings of calling: next steps for studying an evolving construct. Journal of Career Assessment, 27(2) 323-336.
• Dobrow, S. R. ve Tosti-Kharas, J. (2011). Calling: The development of a scale measure. Personnel Psychology, 64, 1001–1049.
• Dobrow, S. R. (2013). Dynamics of calling: A longitudinal study of musicians. Journal of Organizational Behavior, 34, 431–452.
• Duffy, R. D., Autin, K. L., Allan, B. A. ve Douglass, R. P. (2016). Assessing work as a calling: an evaluation of ınstruments and practice recommendations. Journal of Career Assessment, 23(3), 351-366.
• Duffy, R. D., Autin, K. L., ve Douglass, R. P. (2016). Examining how aspects of vocational privilege relate to living a calling. The Journal of Positive Psychology, 11, 416–427.
• Duffy, R. D., Autin, K. L., England, J. W., Douglass, R. P. ve Gensmer, N. P. (2018). Examining the effects of contextual variables on living a calling over time. Journal of Vocational Behavior, 107,141–152.
• Duffy, R. D., Blustein, D. L., Diemer, M. A. ve Autin, K. L. (2016). The Psychology of Working Theory. Journal of Counseling Psychology, 63(2), 127–148.
• Duffy, R. ve Dik, B. (2013). Research on calling: What have we learned and where are we going? Journal of Vocational Behavior, 83, 428–436.
• Duffy, R. D., Foley, P. F., Raque-Bodgan, T. L., Reid, L., Dik, B. J., Castano, M. ve Adams, C. (2012). Counseling psychologists who view their careers as a calling: A qualitative study. Journal of Career Assessment, 20, 293–308.
• Elangovan, A. R., Pinder, C. C. ve McLean, M. (2010). Callings and organizational behavior. Journal of Vocational Behavior, 76, 428–440.
• Elliott, K. J. (1992). A preliminary study of people with life callings (Doctoral dissertation, Union Institute). Dissertation Abstracts International.
• Erhan, T., Akçakanat, T., Uzunbacak, H. H. ve Yıldırım, A. (2019). Meslek aşkı (calling) ölçeği Türkçe geçerlilik ve güvenilirlik çalışması. Uluslararası İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, 5 (1), 94-111.
• Eryılmaz, A. ve Kara, A . (2018). Öğretmen adayları için bir kariyer uyumluluk modeli. Erzincan Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 20 (2) , 352-365.
• Frankl, V. E. (1966). Self-transcendence as a human phenomenon. Journal of Humanistic Psychology, 6(2), 97-106.
• Frankl, V. E. (1984). Man's search for meaning: Revised and updated. (Washington Square).
• Frankl, V. E. (2006). Man's search for ultimate meaning. Boston: Beacon Press.
• French, J. R. ve Domene, J. F. (2010). Sense of ‘calling’: An organizing principle for the lives and values of young women in university. Canadian Journal of Counselling, 44, 1–14.
• Goldfarb, Y. (2018). Does god want me to be a teacher? Motives behind occupational choice of Israeli ultraorthodox women. Journal of Career Development, 45(4), 303-314.
• Hagmaier, T. ve Abele, A. E. (2012). The multidimensionality of calling: Conceptualization, measurement and a bicultural perspective. Journal of Vocational Behavior, 81, 39–51.
• Hall, D. T. ve Chandler, D. E. (2005). Psychological success: When the career is a calling. Journal of Organizational Behavior, 26, 155–176.
• Hernandez, E., Foley, P. ve Beitin, B. (2011). Hearing the call: A phenomenological study of religion in career choice. Journal of Career Development, 38(1), 62–88.
• Herr, E. L., Cramer, S. H. ve Niles, S. G. (2004). Career guidance and counseling through the lifespan: Systematic approaches (6th ed.). Needham Heights, MA, US: Allyn & Bacon.
• Kaminsky, S. E. ve Behrent, T. S. (2015). Career choice and calling: integrating calling and social cognitive career theory. Journal of Career Assessment, 23(3) 383-398.
• Kara, A., Altınok, A. ve Şahin, C. (2019). Üniversite son sınıf öğrencilerinin işsizlik kaygılarının yordayıcısı olarak kariyer uyum yetenekleri ve kariyer arzusu. MANAS Sosyal Araştırmalar Dergisi, 8 (3) , 2294-2307.
• Lysova, E. I. ve Khapova, S. N. (2019). Enacting creative calling when established career structures are not in place: The case of the Dutch video game industry. Journal of Vocational Behavior, 114, 31-43.
• Michaelson, C. ve Tosti-Kharas, J. (2019). Serving self or serving others? Close relations' perspectives on ethics and calling. Journal of Vocational Behavior, 114, 19-30.
• Mutlu, İ. ve Kale, A. (2003). Hadislerle İslam Mu'cemü'l-Evsat. İstanbul: Mutlu Yayınevi.
• Oates, K. L. M., Hall, M. E. L. ve Anderson, T. L. (2005). Calling and conflict: A qualitative exploration of interrole conflict and the sanctification of work in Christian mothers in academia. Journal of Psychology and Theology, 33, 210–223.
• Özbek, A. ve Demirkol, İ. (2019). Avrupa Birliği ülkeleri ile Türkiye’nin ekonomik göstergelerinin karşılaştırılması. Yönetim ve Ekonomi, 26(1), 71-91.
• Palmer, B., Quinn Griffin, M. T., Reed, P. ve Fitzpatrick, J. J. (2010). Self-transcendence and work engagement in acute care staff registered nurses. Critical Care Nursing Quarterly, 33(2), 138-47.
• Pratt, M. G. ve Ashforth, B. E. (2003). Fostering meaningfulness in working and at work. Positive organizational scholarship: Foundations of a new discipline (pp. 309– 327).
• Rosa, A. D., Vianello, M. ve Anselmi, P. (2019). Longitudinal predictors of the development of a calling: New evidence for the a posteriori hypothesis. Journal of Vocational Behavior, 114, 44–56.
• Sellers, T. S., Thomas, K., Batts, J. ve Ostman, C. (2005). Women called: A qualitative study of Christian women dually called to motherhood and career. Journal of Psychology and Theology, 33, 198–209.
• Seymenler, S., Küçü, E. ve Siyez, D. M. (2015). Beliren Yetişkinler İçin Kariyer Arzusu Ölçeğinin Türkçe ’ye Uyarlanması: Geçerlik ve Güvenirlik Çalışmaları. 13. Ulusal Psikolojik Danışma ve Rehberlik Kongresi, 7-9 Ekim (pp. 910–914). Mersin, Türkiye.
• Shimizu, A. B., Dik, B. J. ve Conner, B. T. (2019). Conceptualizing calling: Cluster and taxometric analyses. Journal of Vocational Behavior, 114, 7-18.
• Uzunbacak, H. H., Akçakanat, T. ve Erhan, T. (2019). Meslek aşkı ve mutluluk ilişkisi: işin anlamının rolü. AVRASYA Uluslararası Araştırmalar Dergisi, 7(19), 294 – 317.
• Vaughan, F. (1985). Discovering transpersonal identity. Journal of Humanistic Psychology, 25(3), 13-38.
• Venter, H. ve Venter, E. (2010). Globalization and the psychology of the new world citizen: How new global citizen compares to Maslow's level of self transcendence. Journal of Interdisciplinary Social Sciences, 5(7), 29-35.
• WFAS. 2019. Erişim adresi: https://www.wfasturkey2019.com/tr/gelismekte-olan-ulkeler- listesi/
• Wrzesniewski, A., McCauley, C., Rozin, P. ve Schwartz, B. (1997). Jobs, careers, and callings: People’s relations to their work. Journal of Research in Personality, 31, 21–33.
• Yeşilyaprak, B. (2014). Mesleki rehberlik ve kariyer danışmanlığına giriş. B. Yeşilyaprak (Ed.), Mesleki Rehberlik ve Kariyer Danışmanlığı Kuramdan Uygulamaya (ss. 2-39) içinde. Ankara: Pegem Akademi.
• Zhang, C., Hirschi, A., Herrmann, A., Wei, J. ve Zhang, J. (2017). The future work self and calling: The mediational role of life meaning. Journal of Happiness Studies, 18(4), 977– 991.