ERGENLERDE ANNE BABA TUTUMLARININ İÇSELLEŞTİRME VE DIŞSALLAŞTIRMA BOZUKLUKLARI İLE İLİŞKİSİ

Selma Çilem Kızılpınar; Burçin Çolak; Fatma Bahar Atak; Bedriye Öncü

ERGENLERDE ANNE BABA TUTUMLARININ İÇSELLEŞTİRME VE DIŞSALLAŞTIRMA BOZUKLUKLARI İLE İLİŞKİSİ

Öz

Ruhsal hastalıklar için birçok biyolojik ve psikosyal risk etmeni tanımlanmıştır. Anne baba tutumları da ergenlerin psiko-sosyal gelişimlerine ve geliştirecekleri psikopatolojilere doğrudan etkilidir. Bu önemli ilişki sebebi ile, alan yazında anne ve baba tutumları ile ilgili birçok kuramsal açıklama yapılmış ve bu konuda çeşitli araştırmalar yapılmıştır. Bu çalışmada ergenlerin psikiyatrik tanıları ile aile tutum özellikleri arasındaki ilişkinin araştırılması amaçlanmıştır. Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Anabilim Dalı Ergen Ünitesi’ne başvuran 97 olgu ve hastaneye başvuru sırasında eşlik eden anneleri çalışmaya alınmıştır. Anne baba tutumlarını değerlendirmek amacı ile Aile Hayatı ve Çocuk Yetiştirme Tutum Ölçeği uygulanmıştır. Olgular boyutsal bir yaklaşım ile içselleştirme ve dışsallaştırma sorunları olarak gruplara ayrılmıştır. İçselleştirme ve dışsallaştırma gruplarının anne baba tutumları karşılaştırılmıştır. Dışsallaştırma grubunda aşırı koruyucu annelik ve ev kadınlığı rolünü reddetme alt boyutlarının içselleştirme grubuna göre anlamlı olarak daha yüksek olduğu saptanmıştır. Bu sonuçlar ışığında dışsallaştırma bozukluklarında ebeveyn ve ergen ilişkisinin daha problemli olduğu söylenebilir.

Anahtar Kelimeler

Ebeveyn tutumları,ergenlik,içselleştirme bozuklukları

Kaynakça

Basu, S. ve Deb, A. (1996). Parent training in children with attention deficit-hyperactivity disorder: An integrated approach for greater effectiveness. Indian J Clin Psychol, 23, 184-191.
Baumrind, D. (1966). Effects of authoritative parental control on child behavior. Child Development, 887-907.
Baumrind, D.(1971). Current patterns of parental authority. Developmental Psychology, 4 (1), 1-103.
Baumrind, D. (1991). The influence of parenting style on adolescent competence and substance use. The Journal of Early Adolescence, 11(1), 56-95.
Demir, E. K. ve Şendil, G. (2008). Ebeveyn tutum ölçeği (ETÖ). Türk Psikoloji Yazıları, 11(21), 15-25.
Dornbusch, S.M., Ritter, P.L., Leiderman, P.H., Roberts, D.F., Fraileigh, M.J. (1987)The relation of parenting style to adolescent school performance. Child Development, 58, 1244-1257.
Hart, C. H., Nelson, D. A., Robinson, C. C., Olsen, S. F. ve McNeilly-Choque, M. K. (1998). Overt and relational aggression in Russian nursery-school-age children: Parenting style and marital linkages. Developmental psychology, 34(4), 687.
Hoza, B., Owens, J.S., Pelham, W.E., Swanson, J.M., Conners, C.K., Hinshaw, S.P., … Kraemer, H.C. (2000). Effect Of Parent Cognitions On Child Treatment Response In Attention Deficit Hyperactivity Disorder. J Abnorm Child Psychol, 28,569-583.

Kendir, M.E. ve Demirli, C. (2016) Evlilik doyumu üzerinde anne baba tutumunun etkisinin incelenmesi. Education Sciences, 11(3), 96-113
Keskin, G. ve Çam, O. (2008). Ergenlerin ruhsal durumlari ve anne baba tutumlari ile baglanma stilleri arasindaki iliskinin incelenmesi/Relationship between mental health, parental attitude and attachment style in adolescence. Anadolu psikiyatri dergisi, 9(3), 139.
Kılıç, B.G. ve Şener, Ş. (2005). DEHB olan çocuklarda karşıt olma-karşı gelme bozukluğu/davranış bozukluğu eş hastalanımında aile işlevleri ve psikososyal değişkenlerin karşılaştırılması. Turk Psikiyatri Derg, 16, 21-28.
Kulaksızoğlu, A. (1989). Ergen-aile çatışmaları ile annenin tutumları arasındaki ilişki ve ergenin problemleri.M.U. Atatürk Eğitim Fakültesi Eğitim Bilimleri Dergisi, 1, 71 – 87.
LeCompte, G., LeCompte, A., & Özer, S. (1978). Üç sosyoekonomik düzeyde Ankaralı annelerin çocuk yetiştirme tutumları: Bir ölçek uyarlaması. Psikoloji dergisi, 1(1), 5-9.
Loeber, R., Burke, J. D., Lahey, B. B., Winters, A. ve Zera, M. (2000). Oppositional defiant and conduct disorder: a review of the past 10 years, part I. Journal of the American Academy of Child & Adolescent Psychiatry, 39(12), 1468-1484.
Maccoby, E. (1983). Social Development: Psychological Growth and the Parent Child Relationship. New York, Harcourt Brace Jovanovich.
Mussen, P. H. ve Conger, J. J. (1956).Child development and personality. Oxford, England, Harper
Odağ C.(2009). Nevrozlar 3. İzmir: Odağ Psikanaliz ve Psikoterapi Eğitim Hizmetleri, Org. Ltd. Şti. Yayınları:12
Özbaran, B., Tamar, M., Yüncü, Z., Bildik, T., Demiral, N., & Erermis, S. (2009). Majör depresif bozuklugu olan gençlerden olusan bir klinik örneklemde anne-baba tutumlarinin degerlendirilmesi/Evaluation of parental attitudes in a clinical sample of adolescents with major depressive disorder. Anadolu Psikiyatri Dergisi, 10(2), 109.
Pavlidis, K. ve McCauley, E. (2001).Autonomy and related-ness in family interactions with depressed adoles-cents. J Abnorm Child Psychol, 29,11-21.
Schaefer, E. S., & Bell, R. Q. (1958).Development of a Parental Attitude Research Instrument. Child development, 339-361.
Steinberg, L., Lamborn, S.D., Dornbusch, M.S., Darling, N. (1992). Impact of parenting practices on adolescent achievement: Authoritative parenting, school involvement and encouragement to succeed.Child Development, 63, 1266-1281.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Psikoloji , Sağlık Kurumları Yönetimi

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Selma Çilem Kızılpınar ^*
0000-0002-4176-9719
Türkiye

Burçin Çolak Bu kişi benim
0000-0002-1691-2886
Türkiye

Fatma Bahar Atak

Bedriye Öncü Bu kişi benim
0000-0002-8466-4909

Yayımlanma Tarihi

29 Ağustos 2019

Gönderilme Tarihi

19 Haziran 2019

Kabul Tarihi

29 Ağustos 2019

Yayımlandığı Sayı

Yıl 1970 Cilt: 27 Sayı: 2

IZ

https://izlik.org/JA69YK56AR

Kaynak Göster

RIS / Bibtex

APA

Kızılpınar, S. Ç., Çolak, B., Atak, F. B., & Öncü, B. (2019). ERGENLERDE ANNE BABA TUTUMLARININ İÇSELLEŞTİRME VE DIŞSALLAŞTIRMA BOZUKLUKLARI İLE İLİŞKİSİ. Kriz Dergisi, 27(2), 63-70. https://izlik.org/JA69YK56AR