Psychological Effects of Design Elements Used in Furniture

Öz

Furniture design is similar to architectural design and designs in many branches of industry. The design methods used in these branches can also be used in furniture design. The variety of results to be obtained in the design process depends on the designer. The effective use of basic design elements is an indispensable requirement for the design process. For this reason, product designers bring innovation to the design processes; They conclude the irregular pieces by making use of the point, line, direction, surface, area, proportion, size and dimension, form and form, color and texture that constitute the design elements. Knowing the effective use of design elements and their effects on human psychology will enable the designed furniture to reach the desired design goal. After giving basic information about design elements, the study explains its effect on human psychology. Furniture designing people and institutions will be able to use these factors optimally from a commercial point of view. Human psychology is important, and the desire to like and buy the product should be created. Especially in common areas (school, hospital, hotel, conference hall, lobby, etc.), the desired psychological effect (peace, movement, confidence, etc.) can be created when the furniture in which the designs are made is used, considering these factors. As a result, with the appropriate and conscious use of each design parameter, the effect of the designed product on the users can be as desired.

Mobilyada Kullanılan Tasarım Öğelerinin Psikolojik Etkileri

Öz

Mobilya tasarımı, mimari tasarım ve endüstrinin birçok dallarındaki tasarımlara benzerdir. Bu dallarda kullanılan tasarım yöntemleri mobilya tasarlamada da kullanılabilmektedir. Tasarım sürecinde elde edilecek sonuçların çeşitliliği tasarımcıya bağlıdır. Temel tasarım elemanlarının etkin bir biçimde kullanılması tasarım süreci açısından vazgeçilmez bir gerekliliktir. Bu nedenle ürün tasarımcıları tasarım süreçlerine yenilik getirerek; tek başına düzensiz görünen parçaları, tasarım elemanlarını oluşturan nokta, çizgi, yön ve doğrultu, yüzey, alan, orantı, ölçü ve boyut, biçim ve form, renk, doku’dan faydalanarak sonuçlandırmaktadırlar. Tasarım elemanlarının etkin kullanımı ve insan psikolojisi üzerindeki etkisinin bilinmesi tasarlanan mobilyanın istenen tasarım hedefine ulaşmasını sağlayacaktır. Çalışmada tasarım elemanları hakkında öz bilgiler verildikten sonra, insan psikolojisi üzerindeki etkisi açıklanmıştır. Mobilya tasarımı yapan kişi ve kurumlar insan psikolojisinin önemli olduğu, ürünü beğenme ve satın alma arzusunun oluşturulmasının gerektiği ticari bakış açısıyla bu faktörleri optimum kullanabileceklerdir. Özellikle ortak kullanım alanlarında (okul, hastahane, otel, konferans salonu, lobi vb.) bu faktörleri göz önüne alarak tasarımların gerçekleştirildiği mobilyalar kullanıldığında istenilen psikolojik etki (huzur, hareket, güven vb) oluşturulabilecektir. Sonuç olarak her tasarım parametresinin uygun bir şekilde ve bilinçli olarak kullanımı ile tasarlanan ürünün kullanıcılar üzerinde etkisi istenilen şekilde olabilecektir.

Anahtar Kelimeler

• Mobilya
• Tasarım
• Psikoloji

Kaynakça

1. Alpaslan Aker, S. (1981). Tasarım mesleki resim, Ya-Pa Yayın pazarlama San ve Tic. A.Ş., Turan ofset, İstanbul.
2. Andarood, H.G. (2014). İç mimarlık alanında görsel iletişim temelli grafik tasarım çözümlemeleri, [Yayınlanmamış Yüksek lisans tezi], Hacettepe Üniversitesi Güzel Sanatlar Enstitüsü İç Mimarlık ve Çevre Tasarımı Ana Bilim Dalı, Ankara.
3. Aslan, F., Aslan, E., & Atik, A. (2015). İç mekanda algı. İnönü University Journal of Art and Design, 5 (11), 139-151
4. Balcı ,Y.B., Say, N. (2003). Temel sanat eğitimi, Ya-Pa Yayın pazarlama San ve Tic. A.Ş., Kelebek matbaacılık, İstanbul.
5. Bozkurt, B. (2021) Temel Sanat Eğitimi ders sunumları, Ankara Üniversitesi, https://acikders.ankara.edu.tr/pluginfile.php/103049/mod_resource/content/1/Temel%20Sanat%20E%C4%9Fitimi%20Hafta%2010.pdf
6. Buyurgan, S., Buyurgan, U. (2012). Sanat eğitimi ve öğretimi: Pegem yayınları, Ankara, 130.
7. Ching, F. (2002). Mimarlık, biçim, mekân ve düzen, (Çev. Aydın, G.), Nobel yayınları. Ankara, 54.
8. Demirarslan, D. (2019). 0-6 yaş grubu çocuğun dünyasında mobilya tasarımı. Researcher Social Science Studies, 7 (2), 64-76.

9. Dinçer, A. (2011). Konutlarda mekân tasarımı kriterlerinin görsel algılama açısından incelenmesi. [Yayınlanmamış Yüksek lisans tezi]. Haliç Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, İstanbul.
10. Doruk, B. (1973). Mimari Tasarıma Giriş Programı Üzerine Bir Araştırma, İstanbul Teknik Üniversitesi, İstanbul
11. Ertaş, D.G. (2007). Yapısal özelliklerin endüstri ürünleri tasarımına etkileri [Yayınlanmamış doktora tezi], İstanbul Teknik Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, İstanbul.
12. Frieling, H., 1954, Mensch-Farbe-Raum, Munchen
13. Ghorab, P. (2015). Kent mobilyalarının temel tasarım ilkelerine göre değerlendirilmesi, [Yayınlanmamış yüksek lisans tezi], İstanbul Aydın Üniversitesi Fen Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
14. Gökaydın, N. (2010). Temel sanat eğitimi, Moss eğitim, Ankara, 72.
15. Kesen, N. (2005). Sanat sözlüğü, Nobel yayınları. Ankara, 237.
16. Kesen, N. (2009). Sanat sözlüğü, Ütopya yayınları. Ankara, 79.
17. Konrot, M. (1989). Okul öncesi çocukların oyun odası duvarları için seçtikleri renkler [Yayınlanmamış yüksek lisans tezi], Anadolu Üniversitesi Eğitim Fakültesi, Eskişehir.
18. Kumas Şenol, N., Elmas, A.O. (2021). Deneysel kolaj uygulamalarının temel tasarım elemanları ile incelenmesi, Art-Sanat, 15, 183–201. https://doi.org/10.26650/artsanat.2021.15.0008
19. Kurtoğlu, A. (1996). Mobilya ve Ağaç Konstrüksiyonlerı dersi lisans ders notları [Basılmamıştır], İstanbul Üviversitesi, Orman Fakültesi, Orman Endüstrsi Mühendisliği Bölümü, İstanbul
20. Kurtoğlu, A. (2005). Mobilya Endüstrisi dersi lisans ders notları [Basılmamıştır], İstanbul Üviversitesi, Orman Fakültesi, Orman Endüstrsi Mühendisliği Bölümü, İstanbul
21. Kurtoğlu, A., Evci, F., (1988). Mobilya tasarımı, İstanbul Üniversitesi Orman Fakültesi Dergisi, Seri B, 38 (4), 49-62.
22. Martel, C. (1995). Ben enerjiyim, Arion Yayınevi, İstanbul, 85.
23. Özel, Y. (2021). İç mekân kurgusunda mobilya ve mekân kompozisyonu ilişkisi. Avrupa Bilim ve Teknoloji Dergisi, (25), 94-104.
24. Özdemir, T.(2005) Tasarımda renk seçimini etkileyen kriterler, Ç.Ü. Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, Cilt 14, Sayı 2, 2005, s.391-402.
25. Özkartal, M. (2009). Resim sanatında çizgi ve çizgi ritmi üzerine. Sanat ve Tasarım Dergisi, 4, 55-72.
26. Sandstrom, C.J. (1971). Çocuk ve gençlik psikolojisi, (Çeviren: Refia Semin), İÜ Edebiyat Fakültesi Matbaası, Yay. No: 1614, İstanbul.
27. Sengir, S., Yücel, A. (2016). Temel tasarımda çizgi üzerine. ODÜ Sosyal Bilimler Araştırmaları Dergisi (ODÜSOBİAD), 6 (15), 478-487.
28. Sofuoglu, S. D. (2013). Estetik ve tasarım psikolojisi, Basılmamış Ders Notları, Dumlupınar Üniversitesi Simav Teknik Eğitim Fakültesi, Kütahya
29. Tavşan, F. (1995). Trabzon konutları üzerinde çocuk odaları mekân ve donatı özellikleri üzerine bir araştırma. KTÜ FBE Yüksek Lisans Tezi, Trabzon.
30. Tütüncü, D. (2011). Mobilya tasarımını değerlendirmede kullanılan temel kriterlerin kullanıcı algısı açısından önceliklerinin belirlenmesi [Yayınlanmamış yüksek lisans tezi], Anadolu Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, Endüstriyel Tasarım Anabilim Dalı, Eskişehir.
31. Uğur, E. (2021), Tipoğrafi II Final Ders notları, İstanbul Üniversitesi. https://cdn.istanbul.edu.tr/FileHandler2.ashx?f=tipografi-ii-final-ders-notlari-2018.pdf
32. Uyan, S. (2019). Tekstilin iç mekân ve mobilya tasarımına etkileri [Yayınlanmamış Yüksek lisans tezi], Marmara Üniversitesi Güzel Sanatlar Enstitüsü İç Mimarlık Anasanat Dalı, İstanbul.
33. Vural, M. (2004). Doğadaki formların mobilya tasarımına etkisi [Yayınlanmamış yüksek lisans tezi], Mimar Sinan Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, İstanbul.
34. Yılmaz, M. (2010). Görsel sanatlar eğitiminde uygulamalar: Data yayınları, Ankara, 29.
35. URL-1. https://tr.pinterest.com/pin/15410823708893003/ (08.10.2021)
36. URL-2. http://www.fotografya.gen.tr/yazdir?9C18665ABC1A0A5F839F6C02000A26C2 (08.10.2021)
37. URL-3. https://www.joom.com/tr/products/5ba3757f8b451301c6b7a5c4 (08.10.2021)
38. URL-4. https://www.balkanraf.com/urun/helezon-aski/ (08.10.2021)
39. URL-5. https://www.koctas.com.tr/akordiyon-aski/p/1000192709 (08.10.2021)
40. URL-6. https://www.sivasgozdemobilya.com/urun/ekonomik-genis-5-cekmeceli-sifonyer-85x45x95cm (08.10.2021)
41. URL-7. https://www.minarmobilya.com/urun/kale-4-kapakli-2c-dolap-pera-ceviz (08.10.2021)
42. URL-8. https://tr.pinterest.com/pin/448530444142843843/ (08.10.2021)
43. URL-9. https://avys.omu.edu.tr/storage/app/public/abdulkerim.turkaya/132881/GTG_Sunu_6.pdf (08.10.2021)
44. URL-10. https://ahsapteknolojisi.blogspot.com/2012/03/kapilar.html?view=timeslide
45. URL-11. http://web.hitit.edu.tr/dosyalar/duyurular/[e-mail] (08.10.2021)
46. URL-12.https://acikders.ankara.edu.tr/pluginfile.php/139879/mod_resource/content/1/1.%20hafta- d%C3%B6n%C3%BC%C5%9Ft%C3%BCr%C3%BCld%C3%BC.pdf (08.10.2021)
47. URL-13.https://www.evimitasarla.net/ev-dekorasyon-fikirleri-blog/mekanlarda-kullanilan-renklerin-insanlar-uzerindeki-etkileri/ (08.10.2021)
48. URL-14. https://tr.wikipedia.org/wiki/Renk (08.10.2021)
49. URL-15. http://www.biyolojiegitim.yyu.edu.tr/ders/renk/renkcetveli.html (08.10.2021)
50. URL-16. https://altinozmobilya.com/dekorasyonda-renk-uyumu/ (08.10.2021)
51. URL-17.https://www.adoremobilya.com/adore-rainbow-genc-odasi-tek-kisilik-karyola-kry-920-sx-2-sonoma- (08.10.2021)