Awareness Levels of Cancer Prevention Among Individuals Providing Care to Cancer Patients

Öz

Providing care to a cancer patient can influence caregivers' awareness of early signs and symptoms of cancer, participation in screening programs, and behavioral interventions. The purpose of this study was to examine the awareness levels of cancer prevention among caregivers. The study sample consisted of caregivers of cancer patients hospitalized in a university hospital between December 2023 and May 2024. Data were collected using the "Caregiver Identification Form" and the "Cancer Prevention Awareness Identification Form," which were prepared by the researchers based on a literature review. The findings revealed that 68% of individual caregivers had experienced behavioral changes related to cancer prevention. 60.4% of female caregivers performed breast self-examination and had a breast ultrasound; 50.6% of male caregivers had been screened for prostate cancer, but 80% had not been screened for testicular cancer. In the study, it was determined that there was a positive change in the awareness levels of individuals caring for cancer patients regarding cancer prevention, but these changes did not affect the caregiver at a level that would lead to early diagnosis behaviors.

Anahtar Kelimeler

• cancer
• caregiver
• awareness

Etik Beyan

Dokuz Eylül University Non-Interventional Research Ethics Committee Decision No: 2024/08-04, Date: 28.02.2024

Kanser Hastasına Bakım Veren Bireylerin Kanserden Korunmaya Yönelik Farkındalık Düzeyleri

Öz

Kanser hastasına bakımvermek bakımverenlerin kanserin erken belirti ve bulgularını bilmesini, tarama programlarına katılmasını ve davranışa yönelik eylemlerde bulunmasını etkileyebilir. Çalışmada amaç kanser hastasına bakım veren bireylerin kanserden korunmaya yönelik farkındalık düzeylerinin incelenmesidir. Çalışmanın örneklemini Aralık 2023 ile Mayıs 2024 tarihleri arasında bir üniversite hastanesinde yatıyor olan kanser hastalarının bakımverenleri oluşturmuştur. Veriler araştırmacılar tarafından literatür taranarak hazırlanan “Bakım Vereni Tanılama Formu” ve “Kanserden Korunmaya Yönelik Farkındalık Tanılama Formu” kullanılarak toplanmıştır. Elde edilen bulgular, bakımveren bireylerin %68’inin kanserden korunmaya yönelik davranış değişikliği yaşadığı saptanmıştır. Kadın bakımverenlerin %60.4’ünün kendi kendine meme muayenesi yaptıkları ve meme ultrasonu çektirdikleri; erkek bakımverenlerin ise %50.6’sının prostat kanseri tanılaması için tarama yaptırdıkları, fakat %80’inin testis kanseri için tarama yaptırmadığı belirlenmiştir. Çalışmada kanser hastasına bakım veren bireylerin kanserden korunmaya yönelik farkındalık düzeylerinde olumlu yönde değişim yaşandığı fakat bu değişimlerin bakımvereni erken tanı davranışlarına yönelmesini sağlayacak düzeyde etkilemediği saptanmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Kanser
• Bakımveren
• Farkındalık

Destekleyen Kurum

2209-A - Üniversite Öğrencileri Araştırma Projeleri

Etik Beyan

Dokuz Eylül Üniversitesi Girişimsel Olmayan Araştırmalar Etik Kurulu Karar No: 2024/08-04, Tarih:28.02.2024

Kaynakça

1. Açıkgöz, A., Çehreli, R.& Ellidokuz, H. (2011). Kadınların Kanser Konusunda Bilgi ve Tutumları ile Erken Tanı Yöntemlerine Yönelik Davranışları. Dokuz Eylül üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi, 25(3), 145-154. https://izlik.org/JA53EG36LU
2. Ak, F. (2019). Mevsimlik Tarım İşçisi Bireylerin Prostat Kanseri Taramalarına İlişkin Sağlık İnançlarının Tarama Davranışlarına Etkisi) (Yüksek Lisans Tezi). (Yayın No:563703, http://hdl.handle.net/11513/3485)
3. Applebaum, A.J. & Breıtbart W. (2013). Care For The Cancer Caregiver: A Systematic Review. Palliative and Supportive Care, 11(3), 231-52. doı: 10.1017/S1478951512000594.
4. Arıkan, F., Körükçü, Ö., Uçar, M.A., et al. (2019). Kanser Hastalarına Bakım Verenlerin Sosyal Destek Düzeyleri ve Yaşam Kalitesi. Akdeniz Tıp Dergisi, 5(3), 398-407. https://izlik.org/JA84SK68GL Avgerinos, K.I., Spyrou, N. & Mantzoros, C.S., et al. (2019). Obesity and cancer risk: Emerging biological mechanisms and perspectives. Metabolism, (92), 121–135. https://doi.org: 10.1016/j.metabol.2018.11.001
5. Chaix, A., Manoogian, E.N.C., Melkani, G.C., et al. (2019). Time-Restricted Eating to Prevent and Manage Chronic Metabolic Diseases. Annual Revıew Nutrıtıon, (39), 291–315. https://doi.org/10.1146/annurev-nutr-082018-124320
6. Colditz, G.A., Wolin, K.Y.& Gehlert, S. (2012). Applying what we know to accelerate cancer prevention. Science Translational Medicine, 4(127), 1-20. https://doi.org:10.1126/scitranslmed.3003218
7. Cornelius, M.E., Loretan, C.G., Jamal, A. et al. (2023). Davis Lynn BC, Mayer M, Alcantara IC, Neff L. Tobacco Product Use Among Adults - United States, 2021. Morbidity and Mortality Weekly Report (MMWR), 72(18), 475–483. https://doi.org: 10.15585/mmwr.mm7218a1
8. Çidem, F. (2016). Kadınların Sosyal Destek Ve Öz Etkililik Algılarının Meme Kanseri Erken Tanı Davranışlarına Etkisi. (Yüksek Lisans Tezi). (Yayın No:450797, http://8080/jspui/bitstream/11513/3514/1/450797)

9. Girgis, A., Lambert, S.D., McElduff, P., et al. (2013). Some things change, some things stay the same: a longitudinal analysis of cancer caregivers’unmet supportive care needs. Psycho-Oncology, 22(7), 1557–1564. https://doi.org: 10.1002/pon.3166
10. Gözüyeşil, E., Düzgün, A.A. & Aslan, Ü.S.K. (2019). Kadınların Serviks Kanserinden Korunma ve Erken Tanıya Yönelik Tutumlarının Değerlendirilmesi. Sted, 28(4), 229- 238. https://doi.org: 10.17942/sted.444170
11. Greene, A., Aranda, S. &Tieman, J.J., et al. (2012). Fazekas B, Currow CD. Can Assessing Caregiver Needs And Activating Community Networks Improve Caregiver-Defined Outcomes? A Single-Blind, Quasi Experimental Pilot Study:Community Facilitator Pilot. Palliative Medicine, 26(7), 917-923. https://doi.org:10.1177/0269216311421834
12. Griffin, A.C., Topaloglu, U., Davis, S., et al. (2020). From Patient Engagement to Precision Oncology: Leveraging Informatics to Advance Cancer Care.Yearbook of Medical Informatics, 9(1), 235–242. https://doi.org 10.1055/s-0040-1701983
13. Gür, S.C. (2018). Kanserli Hastalara Bakım Veren Bireylerin Bakım Yükü, Yaşam Kalitesi ve Etkileyen Faktörlerin İncelenmesi. (Yüksek Lisans Tezi). (Yayın No.505934, http://8080/jspui/bitstream/11513/1784/1/505934).
14. Gündüz, C.İ. & Aktaş, B. (2022). Testis Kanseri ve Kendi Kendine Testis Muayenesine Yönelik İnanç ve Tutumlar ile Kadercilik Eğilimi Arasındaki İlişki. İzmir Kâtip Çelebi Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi, 7(3), 501-506. https://izlik.org/JA72WT96JJ
15. Hudson, P.& Payne, S. (2009). The Future Of Family Caregiving: Research, Social Policy And Clinical Practice. A Guide For Health And Social Care Professionals (s.277-303). Oxford University Press.
16. International Agency for Research on Cancer.Global Cancer Observatory (2022, May). Cancer statistics. https://gco.iarc.fr/
17. Karabulutlu Yılmaz, E., Akyıl, R. & Karaman, S. (2013). Kanser Hastalarına Bakım Verenlerin Uyku Kalitesi ve Psikolojik Sorunlarının İncelenmesi. Türk Onkoloji Dergisi, 28(1), 1-9. https://doi.org: 10.5505/tjoncol.2013.807
18. Klein, W.M.P., O’Connell, M.E. & Bloch, M.H., et al. (2022). Behavioral Research in Cancer Prevention and Control: Emerging Challenges and Opportunities. Journal of the National Cancer Institute, 114(2), 179–186. https://doi.org: 10.1093/jnci/djab139
19. Koçoğlu, F. (2009). Sağlığı Geliştirici Yaşam Tarzı ve Öz Etkililik- Yeterlilik Durumunun Sosyo-Ekonomik Durum İle İlişkisi. (Yüksek Lisans Tezi). (Yayın No.247239, https:///tez.yok.gov.tr/=/247239)
20. Lizama, N., Jongenelis, M., & Slevin, T. (2020). Awareness of cancer risk factors and protective factors among Australian adults. Health Promotion Journal of Australian, 31(1), 77-83. https://doi.org:10.1002/hpja.248
21. Lin, H.Y., Fisher, P. & Harris, D., et al. (2019). Alcohol intake patterns for cancer and non-cancer individuals: a population study. Translational Cancer Research, 8(4), 334–345. https://doi.org: 10.21037/tcr.2019.06.31
22. Jones, L.B. (2012). The Challenge of Qualıty Cancer Care For Family Caregıvers in pediatric cancer care. Seminars In Oncology Nursing, 28(4), 205-12. https://doi.org:10.1016/j.soncn.2012.09.003
23. McDonald, P.G., O’Connell, M. & Suls, J. (2015). Cancer control falls squarely within the province of the psychological sciences. American Psychological Association, 70(2), 61-74. https://doi.org:10.1037/a0038873
24. Meyer, S.B., Foley, K., Olver, I., et al. (2019). Alcohol and breast cancer risk: Middle-aged women's logic and recommendations for reducing consumption in Australia. PLoS One, 14(2), 1-20. https://doi.org:10.1371/journal.pone.0211293
25. Monje, M., Borniger, J.C., D'Silva, N.J., et al. (2020). Roadmap for the Emerging Field of Cancer Neuroscience..Cell, 181(2), 219–222. https://doi.org: 10.1016/j.cell.2020.03.034
26. Nebeling, L.C. , Hennessy, E. , Oh, A.Y., et al. (2017). The FLASHE Study: Survey Development, Dyadic Perspectives and Participant Characteristics. American College of Preventive Medicine, 52(6), 839-848. https://doi.org: 10.1016/j.amepre.2017.01.028
27. Ory, M.G., Anderson, L.A., Friedman, D.B., et al. (2014). Cancer Prevention Among Adults Aged 45–64 Years. American College of Preventive Medicine, 46(301), 1– 6. https://doi.org:10.1016/j.amepre.2013.10.027
28. Özbudak, Ö. (2019). Farklı Kanser Türüne Sahip Bireyler İle Bakım Veren Aile Üyelerinin Fiziksel Aktivite ve Yorgunluk Düzeyinin İncelenmesi (Yayın No.580132). [Yüksek Lisans Tezi, Hasan Kalyoncu Üniversitesi]. Açık erişim. http://8080/jspui/bitstream/11513/1784/1/505934.pdf
29. Özdemir, G.& Özkaraman, A. (2022). Kanser Hastasına Bakım Verenlerin Bakım Yükü ve Duygusal Zeka Düzeylerinin Değerlendirilmesi. Gevher Nesibe Journal of Medical & Health Sciences, 7(18), 49-63. https://doi.org:10.46648/gnj.317
30. Sabi, E.M., Mujamammi, A.H.A., Abdulghani, M., et al. (2021). Awareness Level of Cancer Risk Factors and Warning Signs and Cancer Campaign Attendance behavior among Saudi Adults in a Tertiary Hospital in Riyadh. Asian Pacific Journal of Cancer Prevention, 22(8), 2421–2428. https://doi.org:10.31557/APJCP.2021.22.8.2421
31. Scheideler, J.K. & Klein, W.M.P. (2018). Awareness of the link between alcohol consumption and cancer across the world: a review. Cancer Epidemiol Biomarkers Prevention, 27(4), 429–437. https://doi.org: 10.1158/1055-9965.EPI-17-0645
32. Sklenarova, H., Krümpelmann, A., Haun, M.W., et al. (2015). When do we need to care about the caregiver? Supportive care needs, anxiety, and depression among informal caregivers of patients with cancer and cancer survivors. Cancer, 121(9), 1513–1519. https://doi.org:10.1002/cncr.29223
33. Türkoğlu, N. & Kılıç, D. (2012). Effects Of Care Burdens of Caregivers of Cancer Patients on Their Quality Of Life. Asian Pacific Journal of Cancer Prevention, 13(8), 4141-45. https://doi.org:10.7314/APJCP.2012.13.8.4141
34. Ulgen T. (2019). Kanser Hastasına Bakım Verenlerin Evdeki Bakım Uygulamaları ve Algılanan Sosyal Desteğin Bakım Yüküne Etkisi. (Yüksek Lisans Tezi). (Yayın No.564744, http://tez.yok.gov.tr/=RpGpZVqti5UT625oUxs0Lw&no=7uU8hB_i2gOjQdwJfLmuQA )
35. Yıldız, E. (2015). Kanser Hastalarına Bakım Veren Aile Üyelerinin Bakım Yükü ve Yaşam Kalitesinin İncelenmesi. (Yüksek Lisans Tezi). (Yayın No.453789, http://tez.yok.gov.tr/=vzT8eU3bq5TDt4fU1M8jGw&no=lc7nVyZTbF2bnqhHp7oYGg)
36. World Health Organization (2022, May). Globan cancer statistics. https:// www. who. int/news-room/fact-sheets/detail/cancer[Internet]