Derleme

Afet Sonrası Tıbbi Rehabilitasyon Süreci ve Küresel Gelişmeler

Cilt: 19 Sayı: 1 28 Mart 2024
PDF İndir
EN TR

Afet Sonrası Tıbbi Rehabilitasyon Süreci ve Küresel Gelişmeler

Öz

Afetlerin sıklığının artması ve nüfus artışı, yoğun yaşam alanları vb. sebeplerin katkısı nedeniyle afetlerden etkilenen ve uzun süreli sakatları olan insan sayısı artmaktadır. Afet yönetimi, kurtarma ve saha müdahalesindeki gelişmeler ile afet sonrasında hayatta kalanların, uzun süre sakatlıkla mücadele edecek veya önceden engelliliği olan bireylerin sayısının artması rehabilitasyon üzerine yoğunlaşılmasını gerektirmektedir. Rehabilitasyon bu bireylerin fonksiyonel bağımsızlığına, topluma entegrasyon sürecine ve günlük yaşam kalitelerine önemli katkılar sunmaktadır. Rehabilitasyonunun afet müdahale sürecinin bir parçası olması gerektiği uluslararası sağlık, afet yönetimi kuruluşlarınca vurgulanmasına rağmen rehabilitasyona halen daha az önem verilmektedir. Rehabilitasyon profesyonellerinin afet sürecine erken katılımının mortalite ve engelliliklerin azaltılmasında katkılar sunabileceği bildirilmektedir. Ancak afete yatkın çoğu ülkede afet yönetiminin bir parçası olarak rehabilitasyon henüz yeterince yer bulamamıştır. Dünya Sağlık Örgütü liderliğinde, rehabilitasyonun afet yönetim sürecinin bir parçası olması ve rehabilitasyon standartların oluşturulması için son yıllarda önemli girişimler mevcuttur. Bu çalışmada afet sürecinde rehabilitasyon, rehabilitasyon profesyonellerinin görevleri ve afet yönetiminde rehabilitasyonla alakalı küresel düzeyde hedefler, planlamalar incelenmiştir.

Anahtar Kelimeler

afet, rehabilitasyon, tıp

Kaynakça

  1. United Nations Office for Disaster Risk Reduction (UNISDR). 2009 UNISDR terminology on disaster risk reduction. UNISDR;2009.
  2. Vos F, Rodriguez J, Below R, & Guha-Sapir Annual disaster statistical review 2009: the numbers and trends. Brussels (Belgium): Centre for Research on the Epidemiology of Disasters (CRED); 2010.
  3. MICRODIS Health Working Group. PART I: literature review: health impact of natural disasters (earthquakes, windstorms and floods). Brussels (Belgium): MICRODIS; 2008.
  4. Guha-Sapir D, Vanderveken A. CRED CRUNCH: the EM-DAT higher resolution disaster data Brussels (Belgium): Centre for Research on the Epidemiology of Disasters (CRED); 2016; (Issue No. 43)
  5. Gosney J, Reinhardt JD, Haig AJ, Li J. Developing post-disaster physical rehabilitation: Role of the World Health Organization liaison sub-committee on rehabilitation disaster relief of the international society of physical and rehabilitation medicine J Rehabil Med. 2011;43:965–8
  6. United Nations International Strategy for Disaster Reduction. Natural Disasters and Sustainable Development: understanding the links between development, environment and natural disasters. Background Paper No. 5. Geneva (Switzerland): United Nations Department of Economic and Social Affairs; 2001
  7. Orak, Y., Orak, F., Göçer, S., & Doganay, M.. Earthquake in Türkiye: Impact on Health Services and Infection Threats. J Clin Pract Res, 2023; 45(6).
  8. Atmaca, B., Arslan, M., Emiroğlu, M., Altunışık, A., Adanur, S., Demir, A., ... & Akgül, T. On the earthquake-related damages of civil engineering structures within the areas impacted by Kahramanmaraş earthquakes. Journal of Structural Engineering & Applied Mechanics (Online), 2023;6(2).
  9. Centre for Research on the Epidemiology of Disasters (CRED). The human cost of natural disasters: a global perspective. Brussels (Belgium): CRED; 2015.
  10. Reinhardt JD, Li J, Gosney J, et al. Disability and health-related rehabilitation in international disaster relief. Glob Health Action 2011;4:7191

Kaynak Göster

APA
Yıldır, C. Z. (2024). Afet Sonrası Tıbbi Rehabilitasyon Süreci ve Küresel Gelişmeler. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi, 19(1), 134-142. https://doi.org/10.17517/ksutfd.1393014
AMA
1.Yıldır CZ. Afet Sonrası Tıbbi Rehabilitasyon Süreci ve Küresel Gelişmeler. KSÜ Tıp Fak Der. 2024;19(1):134-142. doi:10.17517/ksutfd.1393014
Chicago
Yıldır, Cem Zafer. 2024. “Afet Sonrası Tıbbi Rehabilitasyon Süreci ve Küresel Gelişmeler”. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi 19 (1): 134-42. https://doi.org/10.17517/ksutfd.1393014.
EndNote
Yıldır CZ (01 Mart 2024) Afet Sonrası Tıbbi Rehabilitasyon Süreci ve Küresel Gelişmeler. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi 19 1 134–142.
IEEE
[1]C. Z. Yıldır, “Afet Sonrası Tıbbi Rehabilitasyon Süreci ve Küresel Gelişmeler”, KSÜ Tıp Fak Der, c. 19, sy 1, ss. 134–142, Mar. 2024, doi: 10.17517/ksutfd.1393014.
ISNAD
Yıldır, Cem Zafer. “Afet Sonrası Tıbbi Rehabilitasyon Süreci ve Küresel Gelişmeler”. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi 19/1 (01 Mart 2024): 134-142. https://doi.org/10.17517/ksutfd.1393014.
JAMA
1.Yıldır CZ. Afet Sonrası Tıbbi Rehabilitasyon Süreci ve Küresel Gelişmeler. KSÜ Tıp Fak Der. 2024;19:134–142.
MLA
Yıldır, Cem Zafer. “Afet Sonrası Tıbbi Rehabilitasyon Süreci ve Küresel Gelişmeler”. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi, c. 19, sy 1, Mart 2024, ss. 134-42, doi:10.17517/ksutfd.1393014.
Vancouver
1.Cem Zafer Yıldır. Afet Sonrası Tıbbi Rehabilitasyon Süreci ve Küresel Gelişmeler. KSÜ Tıp Fak Der. 01 Mart 2024;19(1):134-42. doi:10.17517/ksutfd.1393014