Araştırma Makalesi

Kumar Oynama Bozukluğunun Davranışsal İnhibisyon-Aktivasyon Sistemleri ve Sosyodemografik Etkenler ile İlişkisi

Cilt: 17 Sayı: 1 21 Mart 2022
PDF İndir
EN TR

Kumar Oynama Bozukluğunun Davranışsal İnhibisyon-Aktivasyon Sistemleri ve Sosyodemografik Etkenler ile İlişkisi

Öz

Amaç: Bu çalışmada amacımız kumar oynama bozukluğunun, davranışsal inhibisyon-aktivasyon sistemleri ve sosyodemografik etkenler ile ilişkisini ortaya koymak ve Gray’in biyopsikolojik kişilik modelini kumar oynama bozukluğu gösterenlerde, ülkemizde ilk kez test ederek, kültürümüze özgü farklılıkları ortaya koymaktır. Gereç ve Yöntemler: İnternet ortamında gerçekleştirilen çalışmada, araştırmaya katılmayı kabul eden katılımcılardan sosyodemografik veri formu, South Oaks Kumar Tarama Testi (SOKTT) ve Davranışsal İnhibisyon Sistemi/Davranışsal Aktivasyon Sistemi (DİS/DAS Ölçeği) ölçeklerini doldurmaları istenmiştir. Çalışmaya katılan 415 katılımcının 401’i (%96.6) çalışma hakkındaki bilgilendirmeyi okuyup, çalışmaya katılmayı kabul ederken 14’ü (%3.4) çalışmaya katılmayı reddetmiştir. Çalışmaya katılmayı kabul eden 401 katılımcının 24’ü (%5.98) uygun olmayan veri nedeniyle çalışma dışı bırakılmış ve 377 katılımcı ile çalışma gerçekleştirilmiştir. Bulgular: Çalışmaya katılan 377 katılımcı arasında şiddetli kumar oynama bozukluğu (kumar bağımlılığı) (SOKTT puanı: 8 ve üzeri) oranı %2.9 ve hafif kumar oynama bozukluğu (problemli kumar oynama) (SOKTT puanı: 3-7) oranıysa %8.2 olarak bulunmuştur. Hafif ve şiddetli kumar oynama bozukluğu birlikte değerlendirildiğinde katılımcıların %11.1’inde kumar oynama bozukluğu belirlenmiştir. Sosyodemografik etkenlerden erkek olmak, sigara-alkol kullanmak ve intihar düşüncesinin varlığı kumar oynama bozukluğu için risk etkenleri olarak saptanmıştır. Kumar oynama bozukluğu gösteren katılımcıların ‘’davranışsal inhibisyon’’ alt ölçeği ortalamaları, kumar oynama bozukluğu göstermeyen katılımcılardan 1.001 puan, daha düşük bulunmuştur (p = 0.048). Sonuç: Kumar oynama bozukluğunun, yakın bir gelecekte ülkemiz açısından ciddi bir soruna dönüşme potansiyeli taşıdığı görülmektedir. Bulgularımız, kumar oynama bozukluğu gösteren bireylerin tedavi ve takip süreçlerinde, özellikle davranışsal inhibisyona yönelik kognitif süreçlere dikkat edilmesi gerektiğini ve davranışsal inhibisyon odaklı başa çıkma yaklaşımının, kumar oynama bozukluğuna karşı koruyucu olabileceğini düşündürmektedir.

Anahtar Kelimeler

kumar oynama bozukluğu, bağımlılık, davranışsal inhibisyon, davranışsal aktivasyon, Gray'in Pekiştirmeye Duyarlılık Teorisi, sosyodemografik etkenler

Destekleyen Kurum

Yok.

Proje Numarası

Yok.

Teşekkür

Çalışmada kullanılan klinik ölçeklerin, internet ortamına aktarılmasındaki teknik yardımları için, Bio. Ezgi İdil’e teşekkürlerimi sunarım.

Kaynakça

  1. Referans 1. Blinn-Pike L, Worthy SL, Jonkman JN. Adolescent gambling: A review of an emerging field of research. The Journal of Adolescent Health. 2010 Sep;47(3):223-236.
  2. Referans 2. Lorains FK, Cowlishaw S, Thomas SA. Prevalence of comorbid disorders in problem and pathological gambling: systematic review and meta-analysis of population surveys. Addiction. 2011 Mar;106(3):490-498.
  3. Referans 3. Lesieur HR, Custer RL. Pathological gambling: roots, phases, and treatment. The Annals of the American Academy of Political and Social Science. 1984 Jul;474(1):146-156.
  4. Referans 4. American Psychiatric Association, Diagnostic and statistical manual of mental disorders (DSM-5). Washington, DC: American Psychiatric Publishing; 2013.
  5. Referans 5. Çakmak S, Tamam L. Kumar Oynama Bozukluğu: Genel Bir Bakış. Journal of Dependence 2018;19(3):78-97.
  6. Referans 6. Martins SS, Storr CL, Lee GP, Lalongo NS. Environmental influences associated with gambling in young adulthood. Journal of urban health: bulletin of the New York Academy of Medicine. 2013 Feb;90(1):130-140.
  7. Referans 7. Okuda M, Liu W, Cisewski JA, Segura L, Storr CL, Martins SS, et al. Gambling Disorder and Minority Populations: Prevalence and Risk Factors. Current Addiction Reports. 2016 Sep;3(3):280-292.
  8. Referans 8. Blanco C, Myers J, Kendler KS. Gambling, disordered gambling and their association with major depression and substance use: a web-based cohort and twin-sibling study. Psychological medicine. 2012 Mar;42(3):497-508.
  9. Referans 9. Moghaddam JF, Yoon G, Dickerson DL, Kim SW, Westermeyer J. Suicidal ideation and suicide attempts in five groups with different severities of gambling: Findings from the National Epidemiologic Survey on Alcohol and Related Conditions. Am J Addict. 2015 Jun;24(4):292-298.
  10. Referans 10. Petry NM, Kiluk BD. Suicidal ideation and suicide attempts in treatment-seeking pathological gamblers. The Journal of nervous and mental disease. 2002 Jul;190(7):462-469.

Kaynak Göster

APA
Uygur, A. B. (2022). Kumar Oynama Bozukluğunun Davranışsal İnhibisyon-Aktivasyon Sistemleri ve Sosyodemografik Etkenler ile İlişkisi. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi, 17(1), 36-45. https://doi.org/10.17517/ksutfd.862992
AMA
1.Uygur AB. Kumar Oynama Bozukluğunun Davranışsal İnhibisyon-Aktivasyon Sistemleri ve Sosyodemografik Etkenler ile İlişkisi. KSÜ Tıp Fak Der. 2022;17(1):36-45. doi:10.17517/ksutfd.862992
Chicago
Uygur, Abdullah Burak. 2022. “Kumar Oynama Bozukluğunun Davranışsal İnhibisyon-Aktivasyon Sistemleri ve Sosyodemografik Etkenler ile İlişkisi”. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi 17 (1): 36-45. https://doi.org/10.17517/ksutfd.862992.
EndNote
Uygur AB (01 Mart 2022) Kumar Oynama Bozukluğunun Davranışsal İnhibisyon-Aktivasyon Sistemleri ve Sosyodemografik Etkenler ile İlişkisi. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi 17 1 36–45.
IEEE
[1]A. B. Uygur, “Kumar Oynama Bozukluğunun Davranışsal İnhibisyon-Aktivasyon Sistemleri ve Sosyodemografik Etkenler ile İlişkisi”, KSÜ Tıp Fak Der, c. 17, sy 1, ss. 36–45, Mar. 2022, doi: 10.17517/ksutfd.862992.
ISNAD
Uygur, Abdullah Burak. “Kumar Oynama Bozukluğunun Davranışsal İnhibisyon-Aktivasyon Sistemleri ve Sosyodemografik Etkenler ile İlişkisi”. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi 17/1 (01 Mart 2022): 36-45. https://doi.org/10.17517/ksutfd.862992.
JAMA
1.Uygur AB. Kumar Oynama Bozukluğunun Davranışsal İnhibisyon-Aktivasyon Sistemleri ve Sosyodemografik Etkenler ile İlişkisi. KSÜ Tıp Fak Der. 2022;17:36–45.
MLA
Uygur, Abdullah Burak. “Kumar Oynama Bozukluğunun Davranışsal İnhibisyon-Aktivasyon Sistemleri ve Sosyodemografik Etkenler ile İlişkisi”. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi, c. 17, sy 1, Mart 2022, ss. 36-45, doi:10.17517/ksutfd.862992.
Vancouver
1.Abdullah Burak Uygur. Kumar Oynama Bozukluğunun Davranışsal İnhibisyon-Aktivasyon Sistemleri ve Sosyodemografik Etkenler ile İlişkisi. KSÜ Tıp Fak Der. 01 Mart 2022;17(1):36-45. doi:10.17517/ksutfd.862992