Ekofeminist Bir Ütopya Olarak “Bluey” Çizgi Filmi: Kim Kimi Büyütüyor?

Öz

Feminizmin üçüncü ve dördüncü dalgasında yer alan ekofeminizm 1980’lerden sonra yaygınlaşmaya başlamıştır. Ekofeminizm, kadını ve erkeği doğa ve akıl gibi zıtlıklar içerisinde ele alan pozitivist anlayışın değişmesi gerektiğini savunur ve günümüzde yaşanan ekolojik sorunlara bütüncül bir bilgelikle çözüm üretilebileceğini iddia eder. Ekofeministlerin bu çözüm hayallerinin bir çizgi filmde- Bluey’de- hayat bulduğu, bu çizgi filmde bir ekofeminst ütopya örneği sergilendiği fikri ile bu çalışma ortaya konulmuştur. Ekofeminist bir tutumla bir aile olunsaydı ve ekofeminist çocuklar yetişseydi dünya muhtemelen bu çizgi filmdeki gibi olurdu, diyebiliriz. Çünkü her türlü tahakkümü reddeden, ekolojik dengenin her durum ve varlık için geçerli olduğunu savunan bütüncül anlayış bu çizgi filmde çocuklu bir ailenin günlük yaşamında hayat bulmaktadır. Denge ve bütünlük gibi kavramları idrak eden yetişkinlerde ise ruhsal bir büyümenin yaşandığı gösterilmektedir. Bu çalışmada “ekofeminist bir ütopya” örneği oluşturduğu düşünülen Bluey çizgi filminin temel iletilerini analiz etmek ve bunları ekofeminist bir çerçeveye oturtmak amaçlanmıştır. Ekofeminist düşünce sistemine uygun yaşayan çocuklu bir ailenin ekofeminizm manifestosunu ortaya koymak ise bir diğer amaçtır. Ekofeminist kuram; kültürel ekofeminizm, materyalist ekofeminizm, post- yapısalcı ya da queer ekofeminizm, liberal ekofeminizm gibi farklı adlarla birbirinden ayrılan türleri vardır. Bu çalışmada ortaya konan manifestoda liberal ekofeminizmin dışındaki diğer ekofeminist perspektiflere uygun sloganların yer aldığı söylenebilir. İnceleme yapılırken “Bluey” çizgi filmi birinci ve ikinci sezona ait 90 bölüm ekofeminist bir ütopya olmaya yatkınlığı açısından nitel araştırma yöntemi ile semiyotik tekniği ve doküman analizi teknikleri birlikte kullanılarak incelenmiştir. Bu çalışma, bir çizgi filmin iletilerinden yola çıkılarak bütüncül bir ekofeminist aile manifestosu oluşturulması yönü ile özgün bir çalışmadır.

Anahtar Kelimeler

• kadın
• çocuk
• ekofeminizm
• çizgi film
• toplumsal cinsiyet.

The "Bluey" Cartoon as an Ecofeminist Utopia: Who Grows Whom?

Öz

Ecofeminism argues that the positivist understanding that deals with men and women in opposites such as nature and reason should change. This understanding claims that solutions to the ecological problems experienced today can be produced with holistic wisdom. This study is presented with the idea that ecofeminists' dreams of this solution come to life in a cartoon- Bluey- and that an example of an ecofeminist utopia is exhibited in this cartoon. If there were a family with an ecofeminist attitude and ecofeminist children were brought up, we can say that the world would probably be like this as in cartoon. This study aims to analyze the basic messages of the Bluey cartoon, which is considered to be an example of an “ecofeminist utopia”, and to fit them into an ecofeminist framework. Another aim is to put forward the manifesto of ecofeminism of a family with children who live in accordance with the ecofeminist thought system. It can be said that the manifesto put forward in this study contains slogans suitable for other ecofeminist perspectives except liberal ecofeminism. During the examination, the 90 episodes of “Bluey” have been examined by using the qualitative research method, semiotic technique and document analysis techniques together in terms of its predisposition to being an ecofeminist utopia. This study is an original study with the direction of creating a holistic ecofeminist family manifesto based on the messages of a cartoon.

Anahtar Kelimeler

• kadın
• çocuk
• ekofeminizm
• çizgi film
• toplumsal cinsiyet.

Kaynakça

1. Berktay, F. (2012). Ekofeminizm ya da Yüreğin İyimserliği, Kadın Araştırmaları Dergisi, https://dergipark.org.tr/tr/pub/iukad/issue/732/7911.
2. Burgan, E. (2020). Ekofeminizm Feminist Bellek: https://feministbellek.org/ekofeminizm/ (Erişim:13.11.2022)
3. Demir, M. (2013). Çevre Olarak Konumlandırılmış Kadını ve Doğayı Birlikte Düşünmek: Ekofeminizm. Doğu Batı Düşünce Dergisi(63), 11-44.
4. Foucault, M. (2018). Özgürlük ve Bilgi. (U. Özmakas, Çev.) İstanbul: Sel Yayıncılık.
5. Leibowitz, L. (2021). Cinsiyet Farklılıklarının Evrimi Üzerine Perspektifler. R. Reiter içinde, Kadın Antropolojisi (B. Abiral, Çev.) s. 19-36. Ankara: Dipnot Yayınları.
6. Merchant, C. (2022). Doğanın Ölümü Kadınlar, Ekoloji ve Bilimsel Devrim. (B. Tanrısever, Çev.) İstanbul: Otonom Yayıncılık.
7. Özdemir , H. ve Aydemir, D. (2019). Ekolojik Yaklaşımlı Feminizm/Ekofeminizm Üzerine Bir Değerlendirme: Kavramsal Analii, Tarihi Süreci. Akdeniz Kadın Çalışmaları ve Toplumsal Cinsiyet Dergisi(II(2)), 261-278.
8. Plumwood, V. (2020). Feminizm ve Doğaya Hükmetmek. (B. Ertürk, Çev.) İstanbul: Metis Yayınları.

9. Rousseau, J. (2022). Emile Ya Da Çocuk Eğitimi Üzerine. (Y. K. Mehmet Baştürk, Çev.) İstanbul: Sen Yayınları.
10. Shiva, V.ve Mies, M. (2018). Ekofeminizm. (İ. Kelso, Çev.) İstanbul: Sinek Sekiz.
11. Tamkoç, G. (2012). EKofeminizm Amaçları. Kadın Araştırmaları Dergisi, https://dergipark.org.tr/tr/pub/iukad/issue/732/7912.
12. Toksoy, N. (2021). 'Dünyayı Yeniden Dokumak' Shiva ve Mies'den Ekofeminizm. Fe Dergisi(13), 101-106 URL: http://cins.ankara.edu.tr/25_8.pdf.